لایروبی چاه یکی از اقدامات مهم و ضروری در محیط های مسکونی و صنعتی می باشد که به منظور بالا بردن کارایی چاه و همچنین رفع بوی بد فاضلاب انجام میشود. با توجه به اینکه لایروبی چاه فاضلاب واژه ای نا آشنا برای بسیاری از افراد می باشد، در ادامه نگاهی جامع به تمام آنچه باید درباره کفتراشی و لایروبی کانال فاضلاب بدانید خواهیم داشت.

در پاسخ به این سوال که لایروبی چیست می توان گفت: به مجموعه ای از عملیات رسوب زدایی از دیواره ها و کف چاه اصطلاحا لایروبی گفته میشود. با گذشت زمان و استفاده مداوم از چاه و کانال های فاضلاب، گرد و خاک، مصالح ساختمانی، چربی و آب صابون و غیره بر روی دیوارهای چاه ها رسوب می کنند و در نتیجه باعث میشوند تا خیلی زود چاه دچار گرفتگی گردد. تخلیه چاه شاید در مراحل ابتدایی بتواند مشکل را برطرف کنند، اما به مرور فاصله تخلیه فاضلاب کوتاهتر شده و هزینه زیادی را به همراه خواهد داشت. در این شرایط، لایروبی فاضلاب می تواند تا حد زیادی این مشکلات را برطرف نموده و کارایی چاه را بهبود ببخشد.
اولین نشانه که نیاز به لایروبی و کفتراشی چاه را تایید می کند، پر شدن های مداوم و گرفتگی لوله های فاضلاب می باشد. علاوه براین، ممکن است بوی بد فاضلاب در محیط وجود داشته و از بین نرود. این بو از لجن و لایه هایی می باشد در دیواره کانال لوله و چاه انباشته شده و به مرور به خارج از چاه منتقل میشوند. لایروبی چاه تمام رسوب و لجن قرار گرفته در کف و دیوارهای چاه را کاملا از بین برده و باعث میشود تا چاه دوباره زنده شده و بوی بد نیز از آن استشمام نشود.

در محیط های مختلف مسکونی و صنعتی و حتی کشاورزی به دلایل مختلف چاه حفر میشود و هر یک از انواع چاه دارای ویژگی ها و کاربرد متفاوتی هستند. از اصلی ترین محیط هایی که از لایروبی در آنها استفاده میشود می توان به موارد زیر اشاره نمود:
به عنوان مثال، در اغلب محیط های صنعتی که دارای خاک بدون ماسه و شن هستند، حوضچه یا چاه سپتیک حفر می گردد تا محلی برای ذخیره فاضلاب باشد. از آنجا که این نوع چاه به شبکه فاضلاب ارتباط ندارد، در نتیجه در بازه های زمانی مختلف باید تخلیه چاه انجام شود. راکد بودن فاضلاب در این مکان ها باعث میشود تا خیلی زود روی دیواره ها و کف رسوب کنند که با لایروبی می توان آن را برطرف نمود.
در زمین های کشاورزی که چاه عمیق حفر میشود، با گذشت زمان کف چاه بخاطر ریزش خاک و مواد جامد مختلف، مسیر خروج آب مسدود میشود. در این شرایط با لایروبی چاه عمیق می توان به بالا رفتن سطح آب در چاه کمک زیادی کرد.
در محیط های مسکونی نیز به مرور ممکن است مسیر لوله فاضلاب حمام و آشپزخانه و سرویس های بهداشتی بخاطر رسوب گرفتن بوی بدی پیدا کنند. در این صورت بهتر است بجای استفاده از مواد اسیدی برای از بین بردن رسوب، از خدمات لایروبی چاه فاضلاب که شرکتهای لوله بازکنی و مقنی ها ارائه می دهند استفاده کنید. لازم به ذکر است که استفاده بیش از حد از مواد اسیدی باعث میشود تا به لوله های فاضلاب آسیب وارد شده و منجر به ترکیدگی آنها شود.

هر یک از خدمات حوزه لوله بازکنی و تخلیه چاه دارای نرخ های مشخصی می باشند که توسط اتحادیه اعلام می گردد. در تعیین قیمت لایروبی چاه فاضلاب فاکتورهای مختلفی اثرگذار می باشند که از مهم ترین آنها می توان به اندازه چاه و میزان رسوب و نوع مواد موجود در چاه اشاره نمود. در حالت کلی، هر چه ابعاد و عمق چاه بزرگتر باشد، به مدت زمان بیشتری برای لایروبی نیاز خواهد بود و در نهایت افزایش نرخ را به همراه دارد.
لایروبی چاه هایی که مصالح ساختمانی سخت در دیواره و کف چاه رسوب کرده باشد، بخاطر سختی کار قیمت بیشتری خواهد داشت. علاوه براین، هر چه مقدار رسوب و لجن خارج شده از چاه بیشتر باشد، متعاقبا منجر به افزایش هزینه لایروبی چاه خواهد شد.
با توجه به احتمال ریزش دیوارهای چاه در حین لایروبی و کفتراشی، لازم است استانداردهای لازم رعایت شود. علاوه براین، تنها از افراد حرفه ای درخواست انجام این کار صورت گیرد تا مانع از بروز اتفاقات ناگوار گردد. مراحل لایروبی چاه به طور خلاص شامل موارد زیر می باشد:
· تخلیه چاه
· تراشیدن دیوارهای چاه با ابزارهای دستی و مکانیکی توسط نیروهای حرفه ای
· تخلیه لجن و لایه های جدا شده از دیواره های چاه
به عبارت دیگر، بعد از تخلیه چاه، نیروهای انسانی وارد چاه شده و با ابزارهای دستی و یا مکانیکی تمام دیواره های چاه و همچنین کف آن را رسوب زدایی می کنند. بعد از رسوب زدایی کامل، در نهایت لجن های موجود در محیط با بیرون از چاه منتقل شده و فرآیند لایروبی اتمام پیدا می کند.