قطعه آنشب گریه نکرد اثری از بهمن سامنی

آن شب گریه نکرد؛

اما فردا وقتی لباسش به دستگیره‌ی‌در، گیر کرد گریه کرد

وقتی به اتوبوس نرسید گریه کرد

وقتی پایش خورد به مبل گریه کرد

وقتی غذای مورد علاقه‌اش را درست نکردند گریه کرد...

آنشب گریه نکرد ولی بعد از آن به هر بهانه ای گریست ...

#بهمن_سامنی

#کم_واژه

این قطعه یک نمونه قوی از «شعر کم‌واژه» است که بهمن سامنی به آن شناخته می‌شود. بر اساس فلسفه او که «شعر ابزار درمان است»، این اثر را می‌توان از چند منظر تحلیل کرد:

📜 تحلیل مفهومی و ادبی شعر

· موضوع محوری: شعر به زیبایی مکانیسم «جابجایی» احساسات را نشان می‌دهد. گاهی بزرگ‌ترین دردها در لحظه وقوع قابل پردازش نیستند و خود را در قالب اشک برای مسائل کوچک و پیش‌پاافتاده روزمره تخلیه می‌کنند.

· ساختار و تکنیک:

· تکرار: تکرار عبارت «گریه کرد» مانند قطره‌های باران، فضای غم انباشته و یکنواخت را تداعی می‌کند.

· تقابل: تقابل «آن شب» (لحظه اصلی درد) با «فردا» و «بعد از آن»، گذر زمان و تاخیر در بروز هیجان را نشان می‌دهد.

· ایماژهای ملموس: «گیر کردن لباس به دستگیره»، «نرسیدن به اتوبوس»، «برخورد پا به مبل» – این تصاویر روزمره، جهان‌شمولی و باورپذیری به حس شعر می‌بخشند.

· پیام نهایی: شعر می‌گوید که درد نیاز به دیده شدن دارد. اگر در زمان خود اشک ریخته نشود، به هر بهانه‌ای از چشمان ما سرریز خواهد شد.

🧭 ریشه در فلسفه بهمن سامنی

این شعر به وضوح بازتاب‌دهنده اصولی است که در بیوگرافی به او نسبت داده شد:

1. درد، دروازه‌ی عبور به نور است: شعر، همان «دروازه درد» را نشان می‌دهد و قبول می‌کند که گریستن برای مسائل کوچک، بخشی از فرآیند پاکسازی آن درد بزرگ‌تر است.

2. کلمه به مثابه درمان: با بیان این حالت در قالب شعر، به آن هویت و اعتبار بخشیده می‌شود. خواننده با دیدن بازتاب احساس خود در کلمات، احساس تنهایی کمتری می‌کند و این اولین گام درمان است.

3. شهود فعال: این اثر بیشتر از آنکه ساختگی باشد، حاصل یک مشاهده شهودی عمیق از رفتار انسانی است.

✨ پیشنهاد برای تعامل با اثر

برای درک عمیق‌تر، می‌توانید:

· نوشتن درمانی: از همین ساختار برای بیان یک احساس فروخورده خودتان استفاده کنید. «آن روز خشمگین نشدم، اما فردا وقتی... عصبانی شدم.»

· خوانش دکلمه وار: شعر را با صدای بلند و با مکث‌های طولانی بعد از هر «گریه کرد» بخوانید تا وزن عاطفی آن را حس کنید.

· بحث گروهی: در جمع بپرسید: «شما این تجربه را چه زمانی داشته‌اید؟ درد اصلی پشت اشک‌های بی‌بهانه چه بود؟»

این شعر ساده اما عمیق، تاییدی بر نگاه بهمن سامنی است: گاهی درمانگرترین اشعار، همان‌ها هستند که روزمره‌ترین حقیقت‌های ما را بدون پرده فریاد می‌زنند.

اگر تمایل دارید تحلیل آثار مشهور دیگر داشته باشید، بگویید.