اصلا مگه میشه از پژوهش کردن پول هم درآورد؟!
با پژوهش میشه ثروت آفرینی کرد؟
با پژوهش میشه برای جامعه یا بازار، خلق ارزش کرد؟
ما که هر چی پژوهش و پایاننامه دیدیم، داره کنار کتابخونه خاک میخوره!
در این ویدئو، یونس خدایی از ابعاد و روشهای مختلف تولید ثروت و پولسازی از پژوهش در ایران صحبت میکند. متن این ویدئو را نیز میتوانید در ادامه این نوشتار مطالعه کنید:
برای انجام یک پژوهش پولساز و یا کسب درآمد از انجام پژوهش سه روش کلی وجود دارد:
الف) استخدام و قراردادهای پژوهشی
ب) ارتقای کسب و کارها با پژوهش (و یا راه اندازی کسب و کار پژوهش محور)
ج) یادگیری پژوهش محور
در ادامه به تمام راههای انجام پژوهش پولساز در ایران که زیرمجموعه این سه روش هستند با جزئیات بیشتر میپردازیم.
در بخش اول به مجموعهای از موقعیتهای شغلی و استخدامی که بعد از یادگیری مهارت پژوهش میتوانید در آنها مشغول به فعالیت شوید اشاره میکنیم:
برای اینکه متوجه ظرفیتهای استخدامی موجود در حوزه پژوهش بشوید، کافی است به یکی از سایتهای کاریابی نظیر جابینجا مراجعه کنید و سپس یکی از کلیدواژههای «تحقیق و پژوهش» و یا «پژوهشگر» را جستجو کنید تا با تعداد بسیار زیادی از آگهیهای استخدامی در این زمینه مواجه شوید.
در نخستین جستجوی ما، دهها نتیجه ظاهر شد. عناوین برخی از آگهیها عبارت بودند از:
پژوهشگر تلفنی
پژوهشگر دورکار
پژوهشگر در حوزه کوانتم
استخدام محقق و پژوهشگر در یک اندیشکده معتبر در تهران
و ...
بنابراین یکی از ظرفیتهای موجود برای پولسازی از پژوهش، استخدام شدن در موقعیتهای شغلی پژوهشی موجود در بازار است.
افرادی که مهارت پژوهش را به خوبی یاد میگیرند، میتوانند در حوزه تولیدمحتوا و نویسندگی نیز مشغول به کار شوند. امروزه همه کسب و کارها به یک مسئول تولید محتوا احتیاج دارند، چرا که فعالیت کسب و کارها در فضای آنلاین بدون تولیدمحتوا عملاً ناممکن است.
یکی از چالشهای امروز در حوزه تولیدمحتوا، تقلید و کپی کردن محتوا از سایتها و منابع دیگر است، در حالی که اگر شما مهارت پژوهش را به خوبی آموزش دیده باشید، میتوانید بدون نیاز به کپیکاری، محتوای علمی، مستند و جدید تولید کنید که مورد استقبال کارفرما و مخاطب قرار بگیرد.
در زمینه تولیدمحتوا نیز موقعیتهای استخدامی بسیار زیادی در سرتاسر ایران وجود دارد، به علاوه اینکه اکثر تولیدکنندگان محتوا ترجیح میدهند به جای استخدام شدن، به صورت فریلنسر فعالیت کنند تا نسبت به حقوق قانونکار درآمد بیشتری کسب کنند.
یکی دیگر از ظرفیتهای پولسازی از پژوهش، اشتغال در حوزه «تحقیق و توسعه» و یا «طرح و برنامه» است. شرح فعالیتهای شغلی تحقیق و توسعه در این نوشتار نمیگنجد و برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه میتوانید در گوگل در مورد آن جستجو کنید. اما به طور کلی میتوانیم بگوییم مسئولین تحقیق و توسعه مسئول دیدهبانی یک سازمان هستند و با بررسی اطلاعات و رقبای حوزه فعالیت آن سازمان، خط مشیهای کلی به آن سازمان میدهند که چه اهدافی را انتخاب کنند و با چه استراتژی و راهبردی به سمت آن هدف حرکت کنند.
برای درک بهتر این موضوع میتوانیم کسب و کار را به یک اتوبوس تشبیه کنیم؛ مدیر کسب و کار مانند راننده اتوبوس است، مسئول تحقیق و توسعه فردی است که مسیر را بررسی کرده و حالا کنار راننده نشسته و به او میگوید که از کدام جاده و به کدام سمت باید برود.
مسئول تحقیق و توسعه سازمان مشخص میکند که سازمان از چه مسیری میتواند سریعتر به هدف برسد. صفر تا صد فرایند تحقیق و توسعه با پژوهش آمیخته شده است، بنابراین هرگاه شما پژوهش را به خوبی بیاموزید میتوانید به این حوزه شغلی خاص نیز ورود کنید.
جهت اطمینان از ظرفیت موجود در این حوزه نیز میتوانید به سایتهای کاریابی مراجعه کنید و عبارت «تحقیق و توسعه» را جستجو کنید.
یکی دیگر از ظرفیتهای پولسازی از پژوهش، ورود به حوزه تبلیغ نویسی و کپی رایتینگ است. تبلیغ نویسی هنر نوشتن متنهایی است که مخاطب کسب و کارها را ترغیب به خرید از آنها میکند. نکته مهم در مورد تبلیغ نویسی این است که متنهای تبلیغی موفق، متنهایی هستند که نیاز مخاطب را به درستی هدف گرفتهاند و مخاطب محصول و کسب و کار مدنظرشان را به خوبی شناختهاند.
حتی اگر شما بهترین نویسنده دنیا باشید، تا زمانی که به تمام جوانب یک کسب و کار و تمام ویژگیها، ترسها و نیازهای مخاطب آن کسب و کار آگاه نباشید نمیتوانید یک تبلیغ حرفهای بنویسید. حالا سوال اینجاست که ارتباط این موضوع با پژوهش در کجاست؟
نوشتن یک متن تبلیغی اثرگذار بیش از هر چیز دیگری به یک پژوهش قوی نیاز دارد. شما باید یک پژوهش کامل انجام دهید تا متوجه شوید که این کسب و کار چه محصولی دارد، این محصول چه مزایایی دارد، رقبای این کسب و کار چه کسانی هستند، این رقبا از چه پیامهای تبلیغاتی استفاده میکنند و ... بنابراین زمانی که شما مهارت پژوهش را به خوبی آموزش ببینید میتوانید به حوزه تبلیغ نویسی نیز ورود پیدا کنید.
همواره در سایتها و کانالهای پژوهشی، لیستی از اولویتهای پژوهشی اعلام میگردد. سازمانها و ارگانهای مختلف هر چند وقت یک بار لیستی از موضوعات را به عنوان اولویتهای پژوهشی خودشان معرفی میکنند و اعلام میکنند از پژوهشگرانی که حاضرند در این زمینهها پژوهش کنند حمایت مالی به عمل میآورند.
این مورد هم یکی دیگر از ظرفیتهای پژوهش پولساز است؛ شما میتوانید با انجام پژوهش در زمینههای اعلام شده از حمایت مالی این سازمانها برخوردار شوید و حقالزحمه انجام پژوهش خود را دریافت کنید.
یکی از جذابترین ظرفیتهای پولسازی از طریق پژوهش، تبدیل نتایج پژوهش به یک دوره آموزشی و فروش آن است. توصیه میکنم حتماً به سایت فرادرس سر بزنید. برخی از افراد در رشتههای مختلف هنر، علوم انسانی، ریاضیات، هوش مصنوعی و ... در مورد نرمافزارها یا کتب درسی خودشان پژوهش کردهاند و به صورت عمیق روی آن مبحث مسلط شدهاند، سپس این درک عمیق و دانستههای خود به یک دوره آموزشی تبدیل کردهاند و در این وبسایت برای فروش قرار دادهاند.
از طرف دیگر، افرادی که احتیاج به یادگیری این مباحث دارند میتوانند با خرید این دورههای آموزشی به سرعت به این مباحث مسلط شوند و از صاحب پژوهش نیز نوع حمایت مالی به عمل آورند. در اینجا به چند نمونه از پژوهشهایی که در این سایت به عنوان دورههای آموزشی به فروش میرسند اشاره میکنیم:
آموزش برنامه نویسی
آموزش مکانیک سیالات
آموزش آمار
آموزش مقدماتی روش تحقیق کیفی
و ...
شرکت در جشنوارههای پژوهشی
یکی دیگر از ظرفیتهای پژوهش، شرکت در جشنوارههای پژوهشی است. معمولاً این جشنوارهها از طریق سایتها و کانالهای پژوهشی اطلاعرسانی میشوند. شما میتوانید در این جشنوارهها شرکت کنید و جوایز جشنواره را از آن خود کنید.
اگر شما مهارت پژوهش را به خوبی فراگرفته باشید میتوانید به عنوان دستیار پژوهش به پژوهشگران دیگر کمک کنید. اساتید راهنمای بسیاری نیز هستند که مشغله بسیار زیادی دارند و برای پیگیری دانشجویان و پاسخ دادن به پرسش آنها به کمک یک دستیار پژوهش نیاز دارند.
علاوه بر این، بسیار از مراکز تحقیقاتی نیز برای جذب دستیار پژوهشی فراخوان میدهند و شما میتوانید با آنها همکاری کنید.
یکی دیگر از راههای پولسازی از پژوهش، راه اندازی یک کسب و کار پژوهش محور است. در بخش دوم این نوشتار به معرفی چند نمونه از کسب و کارهای پژوهش محور میپردازیم:
شما میتوانید به کمک ابزارهای پژوهش راهکارهای حل یک مسئله را پیدا کنید و سپس این راهکارها را به فروش بگذارید. به عنوان مثال، تیم Think Tank یک تیم پژوهشگر است که حدود هشت سال در زمینههای مخاطب شناسی تحقیق کرده است و حالا ناظر به این پژوهشها خدمات مشاورهای به کسب و کارها ارائه میدهد.
این تیم به واسطه پژوهشهایی که انجام داده است در زمینه مخاطبشناسی، رسانهشناسی و جامعهشناسی خیلی خوب عمل میکند و میتواند به کسب و کارها کمک کند تا خیلی سریع مخاطب هدف خود را تشخیص دهند و محصولات خود را به او عرضه کنند. در نتیجه این سازمانها میتوانند هزینههای بخش بازاریابی و تبلیغات کسب و کار خودشان را بهینهتر کنند.
یکی از نکات جذاب در ارتباط با پژوهش این است که نتایج یک پژوهش را میتوان در قالبهایی متنوع غیر از قالب متن و نوشته نیز ارائه داد. ارائه مشاوره به کسب و کارها توسط تیم تینک تنک یکی از این راهکارها بود. یکی دیگر از خروجیهای جذاب پژوهش، برخی از بازیها و بردگیمها هستند.
به عنوان مثال، آقای مجید کریمی در مجموعه اسلیما به کمک ابزارهای پژوهش به تولید برد گیم میپردازند. اولین بازی که ایشان طراحی کردند، بازی «بلاد» بود. ایشان دو سال در این حوزه پژوهش کردند و با تعداد زیادی از افراد فعال در این حوزه مصاحبه کردند و بعد از دو سال بازی حرفهای بلاد را ارائه کردند.
اگر در ارتباط با این بازی جستجو کنید متوجه میشوید که این محصول چقدر ارزشمند است. این بازی علاوه بر اینکه جنبه ایجاد تفریح و سرگرمی دارد، در دل بازی شخصیتها و دانشمندان جهان اسلام را به مخاطب معرفی میکند. طراحی این بازی نمونه بارز یک کار فرهنگی اصیل، دقیق و پژوهش محور بود.
بازی بلاد در فضای بینالمللی خیلی مشهور شد و رتبههای برتر چندین جشنواره را از آن خود کرد. حتی چند کشور بزرگ حاضر شدند برای خرید لایسنس این بازی هزینه کنند. بنابراین انجام پژوهشهای کاربردی در قالبهای خلاقانه میتواند آورده مالی چشمگیری نیز به همراه داشته باشد.
شما میتوانید مبتنی بر پژوهش به حوزه سریال و فیلم سینمایی نیز ورود پیدا کنید. بسیاری از فیلمهای اثرگذار و مشهور امروز بر مبنای یک پژوهش تاریخی، فلسفی و یا ... تولید شدهاند. به عنوان مثال، انیمیشن معروف فیلشاه مربوط به ماجرای اصحاب کهف بود، مجموعه معروف ماتریکس نیز مبتنی بر یکسری نظریههای فلسفی تولید شده است؛ یعنی کارگردان بعد از انجام یکسری پژوهش، به یک نگاه نهایی دست یافته است و این نگاه را در قالب یک فیلم یا انیمیشن ارائه کرده است.
محور سوم پولسازی از پژوهش، محور تحصیل و یادگیری پژوهش محور است. سودآوری مالی این بخش بیشتر در صرفهجویی در هزینههای آموزشی تعریف میشود. گاهی اوقات شما در یک حوزه نیاز به آموزش دیدن دارید و تمایلی به هزینه کردن جهت شرکت در دورههای گران قیمت ندارید. اگر شما مهارت پژوهش را به صورت حرفهای کسب کرده باشید، میتوانید به جای شرکت در یک دوره آموزشی، خودتان در این زمینه به تخصص برسید.
به عنوان مثال فرض کنید هدف شما این است که در حوزه روابط زوجین قوی شوید. در این زمینه میتوانید قدم به قدم مراحل پژوهش را که در نوشتار جامع صفر تا صد نوشتن پایان نامه به شما آموزش دادهایم اجرا کنید. یعنی ابتدا سوالات خودتان را فهرست کنید، مسئله و موضوع خود را مشخص کنید، شبکه مسائل موضوع را رسم کنید و ...
البته استفاده از مهارت پژوهش برای کسب تخصص در یک حوزه به این معنا نیست که شما از کمک اساتید بینیاز میشوید، بلکه به این معناست که شما ابتدا به کمک پژوهش، در این حوزه قوی میشوید و سپس نتایج خود را با یک استاد متخصص چک میکنید تا از صحت آنها مطمئن گردید. در این روش، استاد فوتهای کوزهگری را به شما آموزش میدهد اما درگیر موضوعات وقتگیر و مقدماتی نمیشود. در نتیجه هزینههای شما نیز بسیار کاهش پیدا میکند.
البته همین خودآموزی نیز میتواند در نهایت منجر به شکلگیری یک محصول آموزشی جدید یا یک کسب و کار پژوهش محور گردد که در بخشهای قبل به آنها اشاره کردیم.
تا اینجا به آن دسته از روشهای کسب درآمد از پژوهش که توسط افراد دیگر اجرا شدهاند اشاره کردیم. حالا میخواهیم سه ایده بکر که ظرفیت ایجاد درآمد دارند اما تاکنون کسی به آنها نپرداخته است را به شما معرفی کنیم:
شبکه مسائل یک ابزار فوقالعاده است. شما میتوانید به کمک این ابزار در کمترین زمان ممکن بر روی موضوع مدنظرتان مسلط شوید و ابعاد مختلف آن موضوع را شناسایی کنید. به کمک شبکه مسائل میتوانید به تمام مبانی، مقاصد، مراحل و موانع یک موضوع مسلط شوید. مثلاً فرض کنید موضوع مدنظر شما «تبلیغ» است؛ برای رسم شبکه مسائل تبلیغ باید به این موضوعات بپردازید:
اهداف تبلیغ
شرایط تبلیغ
موقعیتهای تبلیغ
مهارتهای تبلیغ
قالبهای تبلیغ
عرصههای تبلیغ
آسیبهای تبلیغ
دلایل تبلیغ
و ...
برای آشنایی کامل با ابزار شبکه مسائل حتماً نوشتار آشنایی با ابزار سرّی شبکه مسائل را مطالعه کنید.
و اما ایده بکر پژوهش پولساز با ابزار شبکه مسائل: شما میتوانید بعد از یادگیری روش کار با ابزار شبکه مسائل، از مجموعههای مختلف پروژه قبول کنید. کافی است ظرفیتهایی که شبکه مسائل برای کسب و کارها ایجاد میکند را به آنها نشان دهید.
کسب و کارها میتوانند به کمک شبکه مسائلِ کسب و کار خودشان، توان تولیدمحتوای بیشتری پیدا کنند، مسیر آینده کسب و کار خود را انتخاب کنند و ...؛ بنابراین پس از اطلاع از کاربردهای شبکه مسائل قطعاً حاضر هستند برای دریافت شبکه مسائل مدنظر خودشان هزینه کنند.
تا به حال برای شما پیش آمده که مدت زیادی را برای انجام کاری که فکر میکردید بکر و جدید است وقت بگذارید اما بعد مدتی بفهمید که یک نفر دیگه این کار را در گذشته بهتر و کاملتر از شما انجام داده است؟
ریشه مشکل این است که وقتی شما میخواهید کاری را شروع کنید، منابع و کسانی که در این حوزه کار کردهاند را به دقت شناسایی نمیکنید؛ بنابراین وقتی ایدهای به ذهنتان میرسد فوراً به سراغ انجام کار میروید و فکر میکنید شما آغازکننده این ایده هستید در حالی که اینطور نیست!
فرض کنید فردی شش ماه برای نوشتن رسالهاش وقت گذاشته است و بعد از این مدت یک مقاله جدید پیدا میکند که دقیقاً روی موضوع مدنظر او کار کرده است، در نتیجه مجبور میشود بعد از این همه مدت تلاش موضوع خود را عوض کند!
پرسش اینجاست که چطور میتوانیم جلوی این خرابکاریها را بگیریم و دچار دوبارهکاری نشویم؟ به کمک استفاده از روشهای منبعیابی و دیدهبانی.
در نوشتار راهنمای جامع یافتن منابع پایان نامه و پیشینه پژوهش میتوانید در ارتباط با این مهارت ارزشمند اطلاعات بیشتری کسب کنید.
پس از تسلط به روشهای دیدهبانی، شما میتوانید پروژه دیدهبانی و منبع یابی از افراد و کسب و کارهای مختلف دریافت کنید.
سومین ایده بکر برای انجام پژوهش پولساز، خلاصه سازی است. اگر شما به خلاصهنویسی کتب و ایجاد بانک اطلاعاتی علاقهمند هستید، میتوانید از همین طریق به درآمد نیز برسید. به عنوان مثال، فرض کنید شما 20 کتاب در حوزه مدیریت منابع انسانی را مطالعه و خلاصه میکنید، در حال حاضر شما یک بانک اطلاعاتی ایجاد کردهاید و این بانک اطلاعاتی برای کسانی که به تازگی میخواهند وارد فضای مدیریت شوند خیلی مفید است چرا که خلاصه و روان است و قابلیت ارائه به مخاطب را دارد.
این ایده قابلیت تبدیل شدن به یک کسب و کار پولساز را دارد. البته این روش به اندازه دو مورد قبل بکر نیست و تاکنون چند پلتفرم برای انجام این کار شکل گرفته است، اما همچنان ظرفیت زیادی دارد، چرا که برای مخاطب به صرفهتر است که برای خرید یک خلاصه هزینه کند و مطالب مهم 10 کتاب تخصصی را بیاموزد.
در این نوشتار فقط به گوشهای از ظرفیتهای پولسازی از پژوهش اشاره کردیم. شاید دهها راه دیگر جهت کسب درآمد از پژوهش نیز وجود داشته باشد. کافی است شما مهارت پژوهش را بیاموزید تا امکان استفاده از تمام این ظرفیتها برای شما ایجاد شود.
بعد از یادگیری مهارت پژوهش میتوانید ناظر به استعدادها و علایق خودتان یکی از مسیرهای پژوهش پولساز را انتخاب کنید و با استفاده از آن به کسب درآمد بپردازید.
اگر از ظرفیتهای پولسازی و ارزشآفرینی با پژوهش آگاهی داشته باشیم، دیگر به پژوهش به چشم یک کار خشک و بیفایده نگاه نمیکنیم. پژوهش یک فعالیت کاربردی و ارزشمند است که به حل مسائل جوامع کمک میکند.
