روند انتخاب و آماده سازی سخنرانان تدکس TEDx

بن‌سای پنج ساله از گیاه چتر هاوایی
بن‌سای پنج ساله از گیاه چتر هاوایی


برای کسانی که با تد TED و تدکس TEDx آشنا هستند این سوال پیش آمده است که فرایند انتخاب سخنرانان چگونه است؟ چگونه اکثر ۲۳۰۰۰ سخنران رویداد های تد و تدکس در سراسر دنیا، دلنشین و موثر صحبت می‌کنند؟

خیلی ساده و مختصر بخواهم بگویم سعی می‌کنیم موارد زیر را رعایت کنیم. برخی از این موارد توصیه نامه سازمان تد است و برخی تجربه شخصی.

  • یک ایده (موضوع، حوزه، محور، theme) انتخاب می‌کنیم.
  • سپس افرادی را جستجو می‌کنیم که در آن مورد کار کرده باشند، صاحب تجربه، دانش، نام، نوآوری، شهرت خوب، حرف جدی، صاحب تفکر و ... باشند.
  • افراد فوق را از طریق سوال از مخاطبانمان در شبکه های اجتماعی، سایت رویداد، پیگیری اخبار و اتفاقات، پرسش از دوستان اهل مطالعه و کاووش پیدا می‌کنیم. (حتی می‌خواهیم که افراد خودشان را برای سخنرانی به همراه ایده شان معرفی کنند.)
  • حالا با سخنران بالقوه تماس می‌گیریم و از او می‌خواهیم که اگر مشتاق به سخنرانی در تدکس است در یک پاراگراف ایده خود را برای ما شرح دهد و ارسال کند. البته قبل از آن تعدادی سخنرانی از سایت TED.com ببیند و همچنین توصیه نامه ما را هم مطالعه کند.
  • به صورت گروهی ایده ها و پاراگراف های رسیده را بررسی می‌کنیم، تحقیق می‌کنیم، ارزیابی می‌کنیم و از کارشناس آن حوزه سوال می کنیم.
  • اگر موافقت شد سپس با سخنران تماس می‌گیریم (یا ملاقات حضوری می‌رویم) و در مورد زندگی، سابقه فعالیت، داستان این ایده و ... یک جلسه مفصل صحبت می کنیم. سعی می‌کنیم بیشتر از او بشنویم. لایه ها و تفکران درونی را پیدا می‌کنیم و انتظار داریم همانگونه که ما به سخنران اعتماد می‌کنیم و می خواهیم مهمترین قسمت رویداد مان را به او بسپاریم، او هم به ما اعتماد کند و با ما صحبت کند.
  • اگر باز هم ظرفیت یک سخنرانی وجود داشت، از سخنران می‌خواهیم که بر روی یک سری فلش کارت (کاغذ های کوچک و هم اندازه) ساختار سخنرانی و نکات شاخص را بنویسد و ما هم کمک می‌کنیم که به یک ساختار ساده و روان و جذاب منتهی شود.
  • ما می می‌دانیم که واژه سخنرانی پیش فرض های خودش را دارد و سعی می‌کنیم به جای آن در مکالماتمان با سخنران از تدتاک (ted talk) استفاده کنیم و برای او هم تفاوت این دو را شرح دهیم. (در این یادداشت هم هر جا واژه سخنرانی است، شما به جای آن تدتاک در نظر بگیرید.)
  • سخنرانی در تدکس چند تا محدودیت اصلی و توصیه فرعی دارد که بهتر است بدانید: سخنرانی ها نباید سیاسی، مذهبی، تبلیغی، شبه علم و ... باشد. زمان آن بین ۳ تا ۱۸ دقیقه است و ترجیحا توضیح بر روی یک ایده محوری و روایت گر باشد. ما قرار است جرقه اولیه را در ذهن مخاطب روشن کنیم.
  • بر اساس موارد بالا یک متن تهیه می‌شود و باز هم روی متن با هم کار می‌کنیم. سخنرانی قرار است که کنجکاوی افراد را برای پیگیری سخنران و مبحث در آینده تحریک کند. قرار است یک مساله را روشن کند. در مورد لبه دانش و تکنولوژی صحبت کند. سخنران قرار است چیزی بگوید که مربوط به خودش باشد، اصیل باشد فقط آنرا بتوان از زبان این سخنران شنید. چیزی که به راحتی نتوان با خواندن یک مقاله و کتاب آن را یافت. سخنرانی تدکس معرفی کتاب و تفکر شخص دیگری نیست. حتی سخنرانی داستان موفقیت خود فرد هم نیست. تفکر و تلاش و منش فرد است که به موفقیت او منجر شده است. تدکس همایش و مجموعه سخنرانی انگیزشی نیست.
  • به سخنران توصیه می‌کنیم که برای درک و تشریح بهتر قسمتهای سخنرانی می‌تواند کتاب های اصول سخنرانی به روش TED و صحبت مانند TED را مطالعه کند. و یا از منابع و مقالات و اسلاید های معتبر استفاده کند.
  • کمک می‌کنیم که پراکنده گویی و انشعابات غیر لازم حذف شود و همچنین از به کار بردن لغات تخصصی، انگلیسی تا جای ممکن اجتناب کند.
  • سخنران دارای شخصیت، کاراکتر، طرز صحبت کردن، لهجه، مدل لباس پوشیدن است و از سخنران نمی‌خواهیم در آن تغییری دهد چون مخاطب برای همین موضوع و تنوع سخنران در سالن رویداد حاضر می شود و از طرف دیگر اگر قرار باشد روی صحنه سخنران بخواهد نقش بازی کند آنوقت تمرکز لازم برای سخنرانی و ارتباط شاد با مخاطب را از دست می‌دهد.
  • چند تا کار دیگر هم است که به سخنران کمک زیادی می‌کند: دیدن مرتب سخنرانی‌های TED ، برا ی هر تدتاک ۴ تکنیک شروع و ۷ تکنیک برای پایان وجود دارد که می‌توان از آن استفاده کرد.
  • در این مرحله عموما سخنرانان دچار استرس می‌شوند که آیا من می‌توانم؟ راه حل یک سخنرانی خوب چیست؟ ما میگوییم: تمرین، تمرین، تمرین. تمرین در جلوی آیینه، در جلوی دوستان و خانواده، در هنگام رانندگی و ... حتی فیلم برداری با موبایل و نگاه کردن آن و سخنران باید تمرین خود را در هر شرایطی به پایان برساند و آنرا قطع نکند حتی اگر مشکل بوجود آمد.
  • قبل از رویداد سخنرانی مجددا باز بینی می‌شود و اگر آماده نباشد سخنرانی لغو می شود، حتی برخی سخنرانی ها برروی صحنه هم می روند ولی فیلم آن منتشر نمی‌شود.

به این همراهی و همفکری که یک نفر در کنار سخنران تدکس و تد می‌کند، curation می‌گویند. جنس آن توصیه و مربی‌گری و علم نیست، یک حس، همراهی، اشتیاق، کنجکاوی، تعامل، ارتباط، اشتراک تجربه و نظاره گری فعال و بی طرف است. ما پیرایش و ویرایش و آرایش می‌کنیم ولی به اصل سخنران و ایده دست نمی‌زنیم و نکته ایی را دیکته نمی‌کنیم.

پرورش گیاه بن سایی Bon Sai (درختچه های مینیاتوری ولی با طول عمر زیاد) یعنی:

- کوچک که قابل نگهداری و جابجایی باشد ولی در عین حال اصلی و کامل باشد.

- آن مقدار بزرگ که پایدار و قوی باشد.

- آنقدر ارزشمند که بتوان آن را هدیه داد.

- آنقدر جذاب که دیگران را برای مشاهده آن دعوت کنید.


ایده سخنرانی هم باید همینگونه باشد: منحصر بفرد، کوچک ولی کامل، آن چنان ارزشمند که دیگران را به شنیدنش دعوت کنی، اصیل و ریشه دار.

فکر کنم حالا متوجه شدید که چرا عکس بالای مقاله یک بن سای است.

شما هم می‌توانید شاهد تلاش ما برای همراهی با سخنرانان مان در تدکس اصفهان در هشتم شهریور ماه ۹۸ باشید.