نقد و بررسی کامل ویرگول از دیدگاه یک طراح تجربه کاربری

امروز از ویرگول در ویرگول مینویسم! بستری که واقعا جایش خالی بود، قبل از شروع خواهشمندم طبق عادت یک راست به سراغ معایب نروید! و با دقت بیشتری محاسن ویرگول را بخوانید، چون به نظرم اهمیت بیشتری دارند!
درباره ویرگول
درباره ویرگول

نُطق پیش از دستور ؛ محاسن تیم توسعه ویرگول

من به هیچ سیستمی ورود نمیکنم مگر که از تیم آن مطمئن باشم! من تیم ویرگول را هیچ گاه ندیده‌ام! اما به قولی از مخلوق به خالق پی‌برده‌ام، در زیر درمورد تیم ویرگول کمی مینویسم تا بدانید احتمالا با چه کسانی طرف هستیم.

  • تیم با یک MVP (محصول حداعقلی) به درستی برنامه ریزی شده شروع کرد؛ شما زمانی که یک شبکه اجتماعی راه می‌اندازید، دیگر آدم خودتان نیستید! باید سیستم خود را نسبت سلیقه هزاران نفر بهبود دهید، حتی اگر ویرگول بودجه و سرمایه نامحدود انسانی و مالی داشت، شروع کردن با یک محصول پیچیده تر اشتباه بود؛ در اصل ویرگول فقط ویژگی‌هایی که صد‌در‌صد لازم بود را در نسخه ابتدایی توسعه داد و برای امکانات بیشتر صبر‌ کرد، چرا؟ چون شبکه اجتماعی باید مانند یک کودک در بین اجتماعی که در آن فعالیت دارد رشد کند نه بر اساس حدس‌های اولیه تیم توسعه دهنده، پس امکانات کم امروز ویرگول نقص آن نیست بلکه یک مزیت واقعی است، زیرا امکانات نسبت به نیاز جامعه‌ای که در آن است به مرور توسعه می‌یابد.
  • شفافیت و مسئولیت پذیری نسبت به کاربران؛ اگر تعداد زیادی از کاربران شما پیشنهاد توسعه یک ویژگی جدید را میدهند، طراح تجربه کاربری نمیگوید آیا این ویژگی نیاز است! میگوید آن را چطور سریعتر و بهتر طراحی کنم! چون شما طراح تجربه کاربری هستید! یعنی کاربر میگوید چه میخواهد و شما تجربه بهتری از خواسته کاربر خلق میکنید. ویرگول در این زمینه خوب کار میکند! و کاربر را کارفرمای خود میداند، حتی با شفافیت به کاربر گزارش فعالیت میدهد! این در ایران کم نظیر است!
https://www.zoomit.ir/2017/5/15/156419/what-is-mvp-and-how-to-build-one/



توضیح لازم : من به تیم ویرگول خوش بینم یعنی تمام ایراد های زیر به ویژگی های آینده ویرگول بدل خواهد شد! فقط باید همراه آن باشید!


ویرگول ساختار شبکه اجتماعی را باید در نظر داشته باشد؛

من سیستم میکروبلاگ‌ها را شبیه پینترست (pinterest) میدانم، یعنی، در پایه‌ای‌ترین سطح هردو محتوای خُرد منتشر میکنند.

در پینترست من از یک تصویر خوشم می آید یا از یک صفحه وب، آن را پین میکنم و کمی درمورد آن توضیح میدهم تا اگر فرد دیگری علایقی مشابه من دارد به آن دسترسی سریعتری داشته باشد؛ سناریو میکروبلاگ هم مشابه است : "من علاقه دارم درمورد یک موضوع خاص بنویسم تا اگر فردی به همین موضوع خاص علاقه‌مند است بتواند آن را بخواند"

در پینترست یک سیستم مناسب که احتمالا بر اساس یادگیری ماشین کار میکند دائما درحال تحلیل و دسته بندی کاربران و محتوا است، شاید ویرگول هزینه کردن در این راستا فعلا در اولویت‌هایش نباشد اما باید راه‌حل‌های سریع و ارزان برای بهبود الگوریتم های مرتبط کردن کاربران به پست های مناسب خودشان را در اولویت قرار دهد.

راه حل های میانی مناسبی وجود دارد که وضعیت را میتواند با یک الگوریتم کم هزینه تر (از راهکار های هوش مصنوعی) با سرعت خوبی بهتر کند. البته تهیه این الگوریتم نیازمند داشتن داده‌های آنالیز دقیق از کاربران ویرگول است. برای روشن شدن موضوع سعی میکنم در چند گام توضیح دهم ارتباط بین کاربر و پست مناسب برای او چگونه میتواند بهبود یابد :

  1. باید هشتگ‌ها مانند اینستاگرام قابلیت پیشنهاد داشته باشند : فرض کنید من میخواهم مطلبم را با هشتگ "#تجربه_کاربری" منتشر کنم، اگر در حین نوشتن ویرگول به من پیشنهاد دهد، که هشتگ‌های مشابه هشتگِ من که توسط سایر کاربران استفاده شده چیست و هرکدام چه تعداد پست را در‌بر‌میگیرد کاربران راحت تر باهم هماهنگ میشوند؛ مثلا گر من ببینم هشتگِ "#طراحی_تجربه_کاربری" بیشتر مورد استقبال بوده است، از آن استفاده میکنم (به‌جای "#تجربه_کاربری").
  2. یک سیستم امتیاز دهی با فرمول مناسب ایجاد کند : ویرگول باید دیتا‌های رفتار کاربران در رابطه با هر پست را با دقت ثبت کند و برای آن ها امتیاز مناسب قرار‌دهد؛ مثلا این که کدام کاربر روی کدام پست‌ها کلیک میکند اهمیت زیادی ندارد! اما اینکه آیا مدت زمانی که کاربر در صفحه یک پست میگذراند بیشتر یا کمتر از مدت‌زمان حداعقلی برای مطالعه پست است، میتواند مشخص کند کاربر (واقعا) کدام پست ها با چه هشتگ هایی را مطالعه میکند. یا اینکه برای چه پست هایی چه تعداد کامنت قرار میدهد (حتی تعداد کارکتر های مورد استفاده در کامنت) میتواند مقیاس خوبی باشد تا به ما بگوید چه موضوعاتی علاوه بر علاقه‌مند کردن کاربر به خود، کاربر را درگیر هم میکند!
  3. بجای پیشنهاد مطلب، نویسنده مناسب را معرفی کن : افرادی هستند که بصورت منظم در یک دایره خاص موضوع مینویسند، این افراد نویسنده‌های جذابتری هستند! کاربران به احتمال زیاد اگر به یک موضوع خاص علاقه مند باشند، ترجیه می دهند کسی را دنبال کنند که بصورت منظم درمورد آن موضوع مینویسد تا یک نویسنده‌‍‌ی پراکنده‌نویس؛ پس از تحلیل و دسته‌بندی کاربران بر اساس هشتگ های مورد علاقه آنها، گام بعدی امتیاز‌دهی به نویسندگان بر اساس "تمرکزِ موضوع در پست ها" است و پیشنهاد این نویسنده‌ها به کاربران است، مزیت این کار نسبت به پیشنهاد پست، قابلیت این روش در شبکه سازی بیشتر و ایجاد رقابت بین نویسندگان است.
کمک به توسعه مِتُد ها و الگوریتم های بهبود روابط کاربران از وظایف یک محقق تجربه کاربری (UX Researcher) است.

#گپ_تخصصی_تر با یک مثال :

در متن زیر من یک مثال ساده و فرضی بر اساس اطلاعات تجربی، بدون در نظر گرفتن داده های تحلیلی آورده ام و قصدم فقط روشن شدن روش کار برای علاقه مندان است. من در چند گام بصورت مرحله به مرحله روش کلی تعین یک الگوریتم علاقه مندی کاربر را نشان خواهم داد (دقت کنید که الگوریتم زیر یک الگوریتم غیر پویا است و الگوریتم های کاملا مناسب در این حوزه الگوریتم هایی هستند که به کمک هوش مصنوعی میتوانند خود را بهبود بخشند)
  1. تمام شاخص های ممکن را بنویسید و ببینید کدام شاخص ها اطلاعات مجزای بیشتری را به صورت ساده تر در اختیار ما قرار میدهند؛ مثلا برای ویرگول شاخص های رفتاری کاربر نسبت به یک پست شامل این موارد است : "بازکردن پست، مدت زمان حضور در صفحه، لایک کردن، تعداد کامنت، تعداد کارکتر های کامنت، تعداد پست هایی که کاربر مطالعه میکند به تفکیک هشتگ و موضوع و ..."
  2. سعی کنید شاخص‌ها را اولویت بندی کنید ("هیچ شاخصی به تنهایی معنای خاصی نمی دهد بلکه ترکیب آن‌ها میتواند راه گشا باشد")؛ مثلا اولویت اول مدت زمان مطالعه پست است، زیرا لایک‌کردن و کامنت‌گذاشتن تا مطمئن نباشید کاربر پست را خوانده است، معنی خاصی نمیدهند، سپس لایک‌کردن بعد کامنت و بعد فالو‌کردن و ... حالا به هر کدام بر اساس اولویت امتیازی بدهید.
  3. یک شاخص ترکیبی بسازید، مثلا حاصل ضرب همه امتیازها (ببینید من نمی‌گویم لزوما ضرب! این فقط مثال است، بعضی شاخص‌های ترکیبی حتی از ماتریسِ شاخص های دیگر یا ترکیب چند عمل ساخته میشوند) مزیت ضرب کردن نسبت به جمع کردن این است که ارزش واقعی‌تری به ما ارائه میدهد! مثلا اگر کاربری پستی را بدون خواندن لایک کند و برای آن کامنت بگذارد مشخص است کارش از سر هیجان است و علاقه ای به موضوع ندارد، اگر شاخص ها را ضرب کنید و مثلا ارزش امتیاز شاخص مطالعه کردن موضوع عدد "سه" باشد و امتیاز عدم مطالعه آن عدد "یک"، خود به خود این شاخص بر روی ارزش کامنت ها و لایک های کاربر هم تاثیر میگذارد.
  4. و گام آخر! از شاخص ترکیبی برای تحلیل علاقه‌مندی کاربر به نویسنده‌ها و موضوعات استفاده کنید!
چند تذکر مهم : اولا سعی کنید حداعقل امتیاز هر شاخص را مقدار "یک" در نظر بگیرید (مگر زمانی که نبود آن شاخص، کل ارزش‌گذاری را بی معنی کند که در آن صورت حداعقل را صفر بگذاریددوما این فقط یک مثال ساده بود و اصلِ موضوعِ ساختِ شاخص‌های ارزش گذاری، بسیار گسترده است و شاید در آینده از آن نوشتم.



امکان تیم سازی و ساخت تحریریه آنلاین

اگر چند نویسنده تحت یک آیدی گروهی بتوانند فعالیت کنند در اصل ویرگول بستر تحریریه‌ها و روزنامه‌ها و تیم‌های تولید محتوا میشود اما به چند شرط که در زیر به تفصیل شرح داده‌ام :

  1. امکان ایجاد تیم‌های نویسندگی احتمالا یک ویژگی پرمیوم است، اما ایجاد کننده تیم باید هزینه آن را بپردازد نه نویسنده‌هایی که قصد دارند به تیم بپیوندند! ویرگول باید به نویسنده امکان در آمد‌زایی بدهد و یکی از بهترین راه های آن استخدام شدن یک نویسنده توسط یک تحریریه یا تیم تولید محتواست! پس باید ایجاد کننده تیم، بر‌اساس تعداد نویسنده‌هایی که به تیم اضافه میکند هزینه بپردازد و نویسنده این امکان را داشته باشد تا از جانب یک تیم درخواست همکاری دریافت کند (داوطلبانه یا بصورت دستمزدی)
  2. به تیم‌ها امکانات تحلیل آمار بیشتری بدهد، (البته ویرگول باید اطلاعات مفیدی مثل جنسیت، سن، کشور و شهر محل سکونت را هم از کاربران بگیرد) و گزارش‌های تفکیکی از مخاطبان و خواننده‌ها به تیم‌ها بدهد زیرا احتمالا مشتری "ویژگی تیمی"، انتشارات‌های حرفه‌ای هستند که برای کنترل کاربران نیاز به آمار دارند.
  3. لینک اختصاصی کوتاه بر اساس IP (برای کاربر مهمان) و ID (برای اعضا) بسازد؛ فرض کنید شما یک روزنامه هستید، احتمالا برای شما بسیار جذاب خواهد بود که بدانید چه سایت‌هایی به مطلب شما ارجاع داده‌اند و کدام کاربر لینک مطلب شما را در کدام سایت قرار داده! این‌ها اطلاعاتی است که برند‌ها برای شبکه سازی و بررسی مخاطبانشان احتیاج دارند!
  4. ساخت یک شاخص امتیاز‌دهی به نویسندگانی که به استخدام تیم‌ها در می آیند؛ بر‌اساس تعداد و میزان مطالب منتشر شده، فعالیت مستمر، گرفتن ورودی مناسب از گوگل (این شاخص مهم است زیرا نشان میدهد کدام نویسنده بیشتر به اصول سئو متن و محتوا آشنا است) و... باید نویسنده‌ها از ویرگول بصورت خودکار امتیاز بگیرند؛ این شاخص کمک میکند تا تیم ها از کیفیت کار نویسنده‌ها برای تعین دستمزد یا انتخاب نویسنده مناسب استفاده کنند.
  5. امکان برگزاری نظر سنجی‌های ساده برای تیم‌ها، البته این امکان باید برای همه کاربران عضو و غیر‌عضو مهیا باشد وگرنه فلسفه کار زیر سوال میرود.



یک سری مشکلات که آزار دهنده اما کوچک هستند

  1. تصویر پیش نمایش پست برای موبایل و کامپیوتر باید دو تصویر جداگانه باشد با نسبت‌های طول به عرض مشخص برای هر کدام؛ الان اگر من یک تصویر‌ متن‌دار قرار دهم به احتمال زیاد در نمایش برای موبایل، بخش های زیادی از تصویر بریده میشود که مناسب نیست.
  2. "امکان" نمایش جاستیفای (justify) برای بخشی از متن فراهم شود.
  3. بتوان از حداعقل یک رنگ دیگر علاوه بر مشکی (مثلا رنگ سازمانی خود ویرگول) در متن برای ایجاد تمایز در متن استفاده کرد. (اجازه استفاده از رنگ های متنوع برای میکروبلاگ مناسب نیست و یکپارچکی ظاهر محتوا‌ها را از بین میبرد.)
  4. امکان نوشتن "اندیس‌بالا" و "اندیس‌پایین" و همچنین کادر فرمول‌نویسی ریاضی میتواند بستر را برای محتوا های علوم پایه بهتر کند.
  5. یک مشکل آزار‌دهنده، عدم بهینگی در نوشتن متن های طولانی است! وقتی متن طولانی میشود و تعداد تصویر بالا میرود ممکن است بارها صفحه ویرایش بپرد و مجبور شوید چندین بار از ویرایشگر خارج و داخل شوید.