حقوق کیفری و جرم‌شناسی

حقوق کیفری و جرم شناسی به عنوان یکی از زیر شا خه های حقوق که جنبه حاکمیتی دارد، منشعب از حوزه حقوق عمومی است. این رشته در صدد حفظ نظم و امنیت عمومی است و معمولآ در همه نظام های حقوقی به صورت مستقیم و غیر مستقیم در راستای حفظ قدرت و حاکمیت عمل می نماید. حقوق کیفری همزمان در صدد حفظ و پاسداشت ارزش های انسانی- اجتماعی و عقیدتی نیز می باشد. امروزه مرزهای بین حفظ قدرت و حاکمیت و ارزش های سیاسی، اجتماعی و عقیدتی به وسیله حقوق کیفری، بسیار کم رنگ شده است. بعلاوه این رشته از حقوق با توسل به استفاده از دانش (جرم شناسی) در راستای علت شناسی جرایم و یا حتی نقد خطاهای نظام های اجتماعی و سیاسی که منجر به ناکامی در مبارزه با بزهکاری شده است، درصدد رفع نقایص خود در مبارزه با جرم و بزهکاری است. امروزه در این حوزه گرایش های نزدیک و هم خانواده ای از جمله حقوق کیفری کودکان و نوجوانان، حقوق کیفری بین المللی و بزه دیده شناسی پدید آمده اند که هر یک از آنها در گسترش علم حقوق کیفری و کمک به نهادهای اجتماعی برای ایجاد نظم و امنیت عمومی

اهداف:

الف – آشنایی با مبانی نظری و فلسفی حقوق کیفری ایران با توجه به اصل ۴ قانون اساسی در مورد لزوم تصویب قوانین و مقررات بر اساس موازین اسلامی و پاسخ به پرسش های اساسی در زمینه نقش و وظایف نهادهای عدالت کیفری و چگونگی تعامل میان آن ها برای برقرار نظم و امنیت.

ب – تربیت نیروی انسانی متخصص برای اشتغال و فعالیت در بخش های حقوقی وزارتخانه ها و سازمان های مرتبط با حقوق کیفری به ویژه قوه قضاییه (اعم از دادسرا، دادگاه، زندان، اجرای احکام و…)، نیروی انتظامی و … و مدیریت نهادهای عدالت کیفری

ج – آشنایی با روش های افزایش سطح کمی و کیفی ارایه خدمات حقوقی در حوزه عدالت کیفری و بهبود کیفیت دسترسی مردم (به ویژه اقشار آسیب پذیر و محروم) به عدالت

د- افزایش مهارت و توانمندی مدیران و کارکنان نهادهای عدالت کیفری در زمینه شناسایی چالش ها و مشکلات اساسی عدالت کیفری و چگونگی رویارویی با این چالش ها

هـ – تقویت نوآوری و ابتکار و روح تتبع و تحقیق در دانش آموختگان حقوق کیفری در زمینه طراحی و ارایه الگوهای ایر انی – اسلامی برای نظام عدالت کیفری بر اساس تکلیف اصل ۴ قانون اساسی.

و – کسب مهارت در زمینه ارزیابی نتایج مداخله های نهادهای عدالت کیفری در تنظیم امور اجتماعی و تولید دانش و اطلاعات مورد نیاز در مورد میزان اثر بخشی هر یک از این مداخله ها

ز- آشنایی با خلا،ها و نارسائی های نظام آماری و اطلاعات جنایی و چگونگی پایه گذاری زیر ساخت های آماری و اطلاعاتی در نظام عدالت کیفری .

مهارت، توانمندی و شایستگی دانش آموختگان:

الف. دانش آموختگان رشته (حقوق کیفری و جرم شناسی)، پس از درک و فهم عمیق اهداف و فلسفه حقوق کیفری و جرم شناسی مهارت و توانایی لازم را برای اشتغال به کار در نهادهای عدالت کیفری (پلیس، دادسرا، دادگاههای کیفری، زندان، اجرای احکام و…) و بخش های حقوقی وزارتخانه ها و سازمانهای دولتی و بخش خصوصی کسب خواهند کرد.

ب. دانش آموختگان این رشته پس از فراگیری روش تحقیق و آشنایی با کاربرد تحقیقات علمی در حوزه حقوق کیفری و جرم شناسی، مهارت لازم را در زمینه چگونگی انجام تحقیقات حقوقی و به کارگیری یافته های تحقیق در تدوین راهبردها، سیاست ها و برنامه های حوزه های مختلف حقوق کیفری و جرم شناسی را بدست خواهند آورد.

ج. دانش آموختگان پس از آشنایی با اصول و مبانی حقوق کیفری از توانایی لازم برای فهم و تفسیر قوانین کیفری و چگونگی اجرای عادلانه آن برخوردار خواهند شد.

ه. دانش آموختگان این رشته با شناخت عمیق نسبت به اصول و مبانی جرم انگاری مهارت لازم را در زمینه تعیین محدود و قلمرو مداخله های کیفری و چگونگی ایجاد تعامل میان حمایت کیفری با دیگر حمایت های اجتماعی، ترمیمی، درمانی از شهروندان و بزه دیدگان را فرا خواهند گرفت.

و. دانش آموختگان این رشته ضمن آگاهی از دست آوردهای حقوق کیفری تطبیقی در حوزه جرم انگاری و نظام ضمانت اجراهای کیفری مهارت و توانایی لازم برای بهره گیری از تجربه های دیگر نظام های حقوقی را برای استفاده در نظام کیفری داخلی را بدست خواهند آورد.

نقش به سزایی دارند.