پادکست کوه پشت کوه — فصل ۱ | سفرنامه هیمالیا، عکاسی کوهستان و گردشگری پایدار

معرفی کلی و هدف پادکست

«کوه پشت کوه» یک پادکست مستندـروایت‌محور است که هدفش فراتر از آموزش صرف کوهنوردی، معرفی «کوهستان» به‌عنوان یک اکوسیستمِ چندوجهی و فرهنگی است: تجربه‌های شخصی، تاریخ و جغرافیا، تنوع زیستی، غذاها و موسیقی محلی، گفت‌وگو با ساکنان و راهنماها، و تأمل در آموزه‌های طبیعت. این فصل هم تجربه‌های شخصی سازنده (سعید سالستانی) را روایت می‌کند و هم موضوعات علمی فرهنگی پیرامون کوه را مطرح می‌سازد.

این پادکست رو از کجا گوش کنیم؟ میتونید برای دسترسی سریع اینجا کلیک کنید و یا با جستجو کلمه koohpodcast در اغلب نرم افزارهای پادکست گوش کنید.

فصل اول کدام منطقه جغرافیایی را روایت میکند؟

فصل اول نپال، هیمالیا، ترکینگ اورست-گوکیو:

هیمالیا (به‌خصوص نپال — منطقه خومبو، مسیر گوکیو ـ اورست و بیس کمپ آمادابلام) که بخش مهمی از سفرنامه و ترکینگ این فصل را تشکیل می‌دهد. در طول اپیزودها شرح برنامه‌ریزی پرواز داخلی، عبور از لوکلا، نامچه‌بازار، دریاچه گوکیو و گردنه‌های مرتفع آمده است.

گاهی به رشته کوه قراقروم و سایر مناطق مرتفع جهان ارجاع داده میشود (اشاره به لیلاکوه و تجربه‌های عکاسی در گردنه‌های بسیار بلند، یادداشت‌هایی درباره قله‌های تیز قراقروم).

کوه‌های ایران (البرز و زاگرس، روستاها و سکونتگاه‌های مرتفع مثل باب‌زنگی) که هم در پیش‌زمینهٔ زندگی نویسنده و هم در پروژهٔ عکاسی «پشت آن کوه بلند» نقش دارد.

فصل اول درباره چه موضوعاتی صحبت شده؟

اپیزود ۱ — قله‌های تیز و سنگی قراقروم یا قله‌های برفی و نرم خط هیمالیا

معرفی شخصیِ سازنده، ریشه‌های علاقه به کوه (خاطرات کودکی و تأثیر پدر)، و دلیل انتخاب موضوع پادکست؛ نگاهی به پروژهٔ عکاسی «پشت آن کوه بلند».

انتخاب موسیقیِ تیتراژ و ارتباط آن با حس و حال کوهستان.

اولین قسمت «کوه پشت کوه» درباره‌ی همون لحظه‌ایه که نمی‌دونی از کجا باید شروع کنی!در این اپیزود از اولین تجربه ام در برنامه‌ریزی یه سفر خارجی کوهنوردی می‌گم؛ وقتی بین قراقروم و هیمالیا مونده بودم. روایتی از شک، هیجان و رؤیای عکاسی از بلندترین قله‌های جهان.

اپیزود ۲ — ترسِ لذت‌بخش در کوهستان

ادامهٔ سفرنامه نپال؛ بحث دربارهٔ مفهوم «ساب‌لایم» (sublime) و تجربه‌های والایی ـ دردناکِ کوهستان.

پرداختن به گردشگری آخرین فرصت (Last-Chance Tourism) و چالش‌های اخلاقی و زیست‌محیطیِ بازدید از مناطق در معرض تهدید.

روایتی که شما رو به فراز و نشیب های دره خومبو در کوهپایه اورست میبره، از ماجرای لغو پرواز داخلی نپال تا داستان دیدار اتفاقی با آخرین عضو بازمانده از اولین سفر اکتشافی به قله اورست.

در این اپیزود با کمک کتاب معنای سفر و فلسفه زندگی در سفر، تغییر نگرش به کوهستان و تجربه احساس متعالی در کوهستان رو بررسی میکنم.

اپیزود ۳  —انعکاس ابدی چوآیو بر دریاچه فیروزه‌ای گوکیو

شرح مسیر گوکیو ـ اورست: نامچه بازار، دوله، ماچرمو، گذر از گردنه‌ چولاپس ۵۴۰۰ متر، و توصیف اکوسیستم‌ها و حیات‌وحش (تاهور، خروس‌برفی).

گفتگو با راهنماها (مثل «سیرجان»)، آشنایی با زندگی و روایت‌های محلی (مثل کانچا شرپا) و تأمل در تغییرات اقلیمی و تأثیر گردشگری بر جوامع محلی.

این اپیزود تلاشی است برای دیدن، شنیدن و درک‌ غذا، فرهنگ، تنوع زیستی در هیمالیا، جایی که آرامش و قدرت در هم می‌آمیزند. از تجربۀ سوگ اکولوژیکی هنگام عبور از طولانی ترین یخچال طبیعی هیمالیا، روایت تغییر پوشش گیاهی و چگونگی تطبیق این تنوع زیستی با طبیعت، باورهای تبتی و جهان بینی مردم بومی ارتفاعات بلند، روستاهایی که بوی نان روتی، بخار سوپ‌های گرم، و طعم پنیر یاک در آن جاری‌ست.

موضوعات تکرارشونده و ستون‌های محتوایی فصل:

• سفرنامه‌های شخصی و گزارش‌های میدانی

  (جزئیات برنامه‌ریزی، بیمه، انتخاب راهنما، هزینه‌ها)

• عکاسی از کوهستان و روایت تصویری هر اپیزود (پیوند به مجموعهٔ عکس).

• موسیقی، ادبیات و فلسفهٔ سفر: نقل‌قول از امیلی توماسه، هِنری دیوید ثورو و بحث‌های فلسفی دربارهٔ والایی

• گردشگری پایدار و slow travel:

  پیشنهادها برای کاهش تأثیر گردشگری و تجربهٔ عمیق‌تر از مقصد.

• حفاظت زیستی‌ـ‌فرهنگی (Biocultural conservation):

  نمونه‌هایی از مشارکت مردم محلی در احیای پوشش گیاهی و اهمیت دانش بومی

• شرح زمین‌شناسیِ کلی

   خلاصه تاریخِ تکتونیک: بسته‌شدن اقیانوس تتیس و چین‌خوردگی پوسته که کمربند آلپاید (هیمالیا، البرز، زاگرس، آلپ)

•  راهنمای محلی و ابزارهای مسیریابی

   لزوم راهنمای محلی، استفاده از اپ‌های آفلاین (GPX/Gaia) و لذت و ضرورت نقشهٔ فیزیک.

• حیات‌وحش کوهستان

  دیدن خروس‌برفی و تاهور هیمالیایی؛ توضیح زیستگاه و نقش نمادین تاهور در باور تبتی.

•   غذا و رفتار مسئولانه در سفر

  غذاهای محلی و انرژی‌بارهای خانگی: ساده، محلی، کاهش زباله و ارتباط عمیق‌تر با فرهنگ غذایی منطقه.

•   شرح «اندوه زیست‌محیطی»
  تعریف سوگ اکولوژیک: غمی که در پی از دست رفتن طبیعت رخ می‌دهد و نقش آن در بیدارسازی یا فلج‌کردن کنش اجتماعی.

• بررسی مجموعه آثار کوه فوجی از هوکاسای

  در اوج این سفر، انعکاس قله‌های پوشیده از برف روی سطح آرام دریاچه‌های فیروزه‌ای، به یادآورنده‌ی نقاش ژاپنی «هوکوسای» است؛ همان موج‌های پرهیبت و خطوط پرقدرت که عظمت طبیعت را در قاب‌هایی ظریف و شاعرانه جاودانه می‌کنند. اینجا نیز کوه‌ها مانند آثار هوکوسای، هم آرامش‌اند و هم قدرت؛ هم زیبایی‌اند و هم هشدار.