چرا مدیران موفق به جای مشاور، بیزینس کوچ استخدام می‌کنند؟

احتمالاً شما هم به عنوان یک مدیر یا صاحب کسب‌وکار، روزهایی را تجربه کرده‌اید که احساس می‌کنید در گرداب کارهای اجرایی و روزمره سازمان غرق شده‌اید. مشکلات منابع انسانی، فروش یا سیستم‌سازی مدام تکرار می‌شوند و راهکارهایی که دریافت می‌کنید، تنها مسکن‌هایی موقت برای دردهای عمیق سازمان هستند. در چنین شرایطی بحرانی، اولین فکری که به ذهن اکثر مدیران می‌رسد، استخدام یک «مشاور» است.

اما اگر به رفتار مدیران تراز اول و رهبران کسب‌وکارهای موفق جهانی و حتی ایرانی دقت کنید، می‌بینید که آن‌ها گرایش بسیار بیشتری به استفاده از خدمات «بیزینس کوچینگ» دارند. اما دلیل این تغییر مسیر چیست؟ چرا راهکارهای آماده مشاوران دیگر به اندازه گذشته جذاب نیست؟

در این مقاله که برگرفته از مفاهیم عمیق و کاربردی کتاب «کوچینگ؛ راز سر به مهر مدیران موفق» نوشته محمد حجار است، به بررسی این تفاوت بنیادین می‌پردازیم و کشف می‌کنیم چرا کوچینگ می‌تواند حلقه گمشده و عامل جهش سازمان شما باشد.

مشاور؛ متخصصی که برای شما نسخه می‌پیچد

برای درک تفاوت‌ها، ابتدا باید رویکرد مشاوره را بررسی کنیم. وقتی شما یک مشاور کسب‌وکار استخدام می‌کنید، در واقع فردی را وارد سازمان کرده‌اید که قرار است بر اساس تخصص و تجربیات گذشته خود، مشکلات فعلی شما را تحلیل کند. مشاور به گذشته نگاه می‌کند، ریشه‌یابی انجام می‌دهد و در نهایت یک برنامه عملیاتی یا «نسخه» آماده به شما تحویل می‌دهد. البته باید توجه داشت که این رویکرد به هیچ‌وجه ناکارآمد نیست و گاهی نیز برحسب نیاز و موقعیت سازمان، کاملاً لازم است تا برای حل مسائل فنی و تخصصی مستقیماً از یک مشاور کمک بگیریم.

با این حال، در حالت کلیِ مشاوره، وظیفه تفکر و یافتن راهکار بر عهده متخصص بیرون از سازمان است و شما صرفاً در جایگاه یک «مجری» قرار می‌گیرید. مشکل اینجاست که نسخه‌های از پیش آماده شده، همیشه با فرهنگ سازمانی، بودجه یا ظرفیت روانی تیم شما سازگار نیستند و در بسیاری از مواقع، در کشوی میز مدیران خاک می‌خورند.

بیزینس کوچ؛ چراغ‌قوه‌ای در تاریکی سازمان

برخلاف مشاور، یک بیزینس کوچ قرار نیست متخصص صنعت شما باشد! شاید این موضوع در نگاه اول عجیب به نظر برسد، اما نقطه قوت و معجزه کوچینگ دقیقاً در همین مسئله نهفته است. بر اساس مباحث مطرح شده در کتاب «کوچینگ؛ راز سر به مهر مدیران موفق»، کوچینگ با در نظر گرفتن زمان حال، آینده سازمان را ترسیم می‌کند.

یک کوچ حرفه‌ای به جای ارائه راهکارهای آماده، از ابزار قدرتمند «هنر پرسشگری» استفاده می‌کند. او مانند یک آینه شفاف در برابر شما قرار می‌گیرد و با پرسیدن سؤالات عمیق و چالش‌برانگیز، به شما کمک می‌کند تا زوایای پنهان ذهن خود و سازمانتان را کشف کنید. در این کتاب، استعاره بسیار زیبایی مطرح شده است: فرض کنید در یک اتاق کاملاً تاریک هستید و باید وسیله‌ای را پیدا کنید. آیا ترجیح می‌دهید پنج دقیقه در تاریکی مطلق زمان داشته باشید، یا سه دقیقه زمان همراه با یک چراغ‌قوه؟ بیزینس کوچ همان چراغ‌قوه است که به شما کمک می‌کند راهکارهایی که از قبل در سازمانتان وجود داشته اما دیده نمی‌شده را پیدا کنید.

راز تعهد: چرا راهکار درونی همیشه برنده است؟

یکی از مهم‌ترین دلایلی که مدیران موفق بیزینس کوچ را ترجیح می‌دهند، مسئله «تعهد به اجرا» است. انسان‌ها ذاتاً در برابر تغییراتی که از بیرون به آن‌ها دیکته می‌شود، مقاومت می‌کنند. وقتی یک مشاور به شما می‌گوید چه کاری انجام دهید، ناخودآگاه ممکن است در برابر اجرای آن گارد بگیرید.

اما در فرایند کوچینگ، از آنجایی که راهکارها با هدایت کوچ و از درون ذهن خودِ شما استخراج می‌شوند، کاملاً با واقعیت‌های کسب‌وکارتان هم‌خوانی دارند. شما خالق ایده و راهکار هستید، بنابراین بالاترین میزان تعهد را برای اجرای آن خواهید داشت.

تبدیل شدن از یک مدیر خسته به یک رهبر استراتژیک

بسیاری از مدیران به دلیل نداشتن مهارت‌های تفکر ساختاریافته، بار تمام کارهای اجرایی را به دوش می‌کشند و به مرور زمان فرسوده می‌شوند. استخدام یک بیزینس کوچ به شما کمک می‌کند تا از جایگاه یک کارمند اجرایی خسته، به جایگاه واقعی خود یعنی یک «تصمیم‌گیر استراتژیک» بازگردید.

در جلسات کوچینگ، شما یاد می‌گیرید که چگونه با تفکر سیستمی، فرایندها را بهینه‌سازی کنید، تفویض اختیار مؤثری داشته باشید و به جای دست‌وپا زدن در مشکلات روزمره، روی خلق ارزش و چشم‌اندازهای بلندمدت سازمان تمرکز کنید.

وقت آن رسیده که سبک رهبری خود را تغییر دهید

تفاوت بین یک کسب‌وکار معمولی و یک کسب‌وکار پیشرو، در کیفیت تفکر مدیران آن است. اگر از دست‌وپنجه نرم کردن با مشکلات تکراری خسته شده‌اید و می‌خواهید بدانید رهبران موفق چگونه با استفاده از کوچینگ از بحران‌ها عبور می‌کنند، مطالعه کامل این مفاهیم برای شما یک ضرورت است.

برای یادگیری عمیق‌تر این اصول و آشنایی با مدل‌های اجرایی کوچینگ در کسب‌وکارهای ایرانی، پیشنهاد می‌کنیم هم‌اکنون کتاب «کوچینگ؛ راز سر به مهر مدیران موفق» را مطالعه کنیدقدام کنید. این کتاب نه تنها یک راهنمای تئوری نیست، بلکه نقشه راهی عملی برای سیستم‌سازی و رشد فردی شماست.