https://virgool.io/feed/@FahimehForghani هرچیز در خیال بگنجد واقع است. fa 2026-04-15 09:52:37 https://files.virgool.io/upload/users/1758283/avatar/0qPJSj.jpg?height=120&width=120 https://virgool.io/@FahimehForghani https://virgool.io/dalgroup/16-%D8%A2%D8%B0%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88-upoadsohuz3n جنبش دانشجویی ایران از سابقه و قدمت زیادی برخوردار است.از دهه 20 تا کنون که حدود 60 سال را در بر می گیرد ، دانشجویان و جنبش های آنان همواره در حرکت های اصلاح طلبی یا انقلابی نقش عمده ای بر عهده داشته اند.برای قشر دانشجو صفات و خصایصی همچون پرسشگری ، آرمانخواهی ، عدالت طلبی ، خردورزی ، پژوهشگری ، وارث و ناقل سنن علمی و فرهنگی ، نقّادی و ... برشمرده اند که همه ی این موارد درست و صحیح است. در این میان شاید یک مشخصه کمتر مورد توجه و عنایت قرار گرفته است و آن چالش قدرت ، حکومت و حاکمیت است.اگر گوهره جنبش دانشجویی را نقد وضع موجود و پویش برای وضعیت بهتر بدانیم به آسانی مشاهده می شود که در مسیر اصلاح اوضاع سیاسی ـــــ اجتماعی ، جنبش در اولین قدم به چالش با قدرت کشیده می شود. با فرض اینکه جنبش دانشجویی به خصوص در کشورهای جهان سوم محصول جامعه بسته است ، آنگاه حق جنبش دانشجویی خواهد بود که با هیچ نظام ِ سیاسی و صاحب قدرتی عقد اخوت نبندد و همواره کژی و ناراستی را با صراحت و بدون ملاحظه کاری بنمایاند. چنین نقد و در برخی موارد نفی قدرت و حاکم ، جنبش دانشجویی را در مرحله اول اصلاح طلب و در برخی موارد انقلابی می کند.دانشجو در دانشگاه می آموزد که در برابر هرچه می شنود و می بیند علامت سوال بگذارد ، اما و اگر کند و به علل و ریشه ها بپردازد. دانشجو هر مطلب و نظریه ای را بی دلیل نمی پذیرد و همواره از شک به عنوان روش شناخت بهره می گیرد. دانشجو در دانشگاه تامل و مکث را در مواجه با هر رویدادی فرا می گیرد ،او در پس هر حادثه ای علتی می جوید و با تجزیه و تحلیل سعی در پی بردن به اصل موضوع دارد. همین روحیه که از خصوصیات و ویژگی های اذهان فعال و پویا می باشد به دانشجو هویت مستقل فکری می بخشد و او را در زمره قشر روشنفکر و منتقد جامعه قرار می دهد. قدرت جزء اولین مصادیقی است که توجه و تامل دانشجو را به خود جلب میکند. در پس شعارهای آزادی خواهانه و عدالت طلبانه در واقع نقد و نفی قدرت قرار دارد.در دوران مبارزات دانشجویان ایران علیه رژیم پهلوی ، سه جریان عمده دانشجویی در دنیا وجود داشت که جنبش ایران از آن الهام می گرفت. جنبش دانشجویی ترکیه ، الجزایر و فرانسه. غیر از طیف دانشجویانی که مبارزه مسلحانه را انتخاب کرده بودند.مابقی در چهارچوب حرکت های صنفی ــــــ سیاسی متاثر از جنبش های یاد شده به فعالیت های مختلف علیه حکومت وقت دست میزدند.مطلبی که نوشتم از مقدمه ی کتابی به نام انقلاب فرانسه 1968 است.امروز 16 آذر مصادف با روز دانشجوست و از اونجایی که خودم هم دانشجو هستم با جست و جوی جزئی میخواستم بدونم چرا امروز ، روز دانشجو نامگذاری شده و در این روز چه اتفاقاتی در دانشگاه تهران افتاده و شمارو هم در جریان بگذارم. برای همین در این زمینه چندتا سرچ کردم و بعد از مقداری جست و جو این متن رو تهیه کردم ، این متن رو تقدیم می کنم به تمام دانشجویانی که در راه وطن و آزادی شون می جنگند و دغدغه مند هستند .داستان اینطوری هست که پس از وقوع کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، سازمانهای سیاسی تشکیل دهنده جبهه ملی، برای دوره کوتاهی در یک ائتلاف تحت عنوان نهضت مقاومت ملی به مقاومت سیاسی دست زدند و تظاهرات‌ها و اعتصابهای پراکنده‌ای در پاییز همان سال در دانشگاه تهران و همچنین بازار، از جمله در تاریخ ۱۶ مهر و ۲۱ آبان، در اعتراض به محاکمه مصدق برگزار شد.چند هفته پس از این وقایع، اعلام شد که روابط ایران و بریتانیا (که در زمان نخست‌وزیری مصدق قطع شده بود) از سر گرفته خواهد شد و ریچارد نیکسون نایب ریاست جمهوری وقت آمریکا برای دیدار رسمی به ایران خواهد آمد. این موضوع بهانه لازم برای اعتراضات را فراهم کرد و در ۱۶ آذر به سفارش نهضت مقاومت ملی، دانشجویان فعال به سخنرانی در کلاسها پرداختند و ناآرامی تمامی محوطه دانشگاه تهران را فرا گرفت. دولت وقت برای پیشگیری از هرگونه اقدام بعدی تصمیم به سرکوب اعتراضات گرفت.در روز 14 آذر دانشجویان دانشکده‌های حقوق و علوم سیاسی،علوم، دندان‌پزشکی، فنی، پزشکی و داروسازی دانشگاه تهران تظاهرات پرشوری علیه کوتاچیان برگزار کردند. روز 16 آذر در دانشگاه تهران متفاوت از روزهای قبل آغاز شد. اساتید و دانشجویان با ورود به دانشگاه متوجه استقرار تجهیزات گارد رژیم شاهنشاهی و آرایش سربازان و اوضاع غیرعادی دانشگاه شدند.دانشجویان راه بهانه را به طرف مقابل بستند و با احتیاط به کلاس‌های درس خود رفتند. سربازان نیز با راهنمایی برخی مسئولان ارشد خود به راه افتادند و جمعی از دانشجویان را که در جمع آنها چند استاد هم دیده می‌شد، دستگیر کردند.سربازان آنها را پس از مضروب شدن به داخل کامیون‌های مستقر شده بردند. رئیس وقت دانشگاه تهران برای حفظ جان دانشجویان، دانشگاه را تعطیل اعلام کرد.در حالیکه برخی دانشجویان در حال ترک محوطه اصلی دانشگاه بودند، جمعی از سربازان به بهانه بازداشت دو دانشجو که آنها را تمسخر کرده بودند، وارد دانشکده فنی شدند.حضور نظامیان در صحن دانشکده فنی به درگیری میان دانشجویان و نظامیان منجر شد. عده‏‌ای از سربازان، دانشکده فنی را محاصره کرده بودند تا کسی از دانشکده خارج نشود در این میان دسته‌ای از سربازان با سرنیزه از در اصلی وارد، دانشکده شدند.وقتی دانشجویان قصد خروج از درهای جنوبی و غربی دانشکده را داشتند یکی از دانشجویان بغض مانده در گلویش را با فریاد "دست نظامیان از دانشگاه کوتاه» باز کرد. هنوز صدای او خاموش نشده بود که رگبار گلوله باریدن گرفت، برخی دانشجویان با شکستن شیشه‌های آزمایشگاه به این محل پناه بردند و برخی به کلاس‌ها و دستشویی‌های دانشکده فرار کردند، برخی که فرصت فرار نداشتند هدف گلوله سربازان قرار گرفتند و مانند برگ خزان در صحن دانشکده و پله‌های آن به زمین افتادند.به گفته شاهدان عینی "مصطفی بزرگ‌نیا" از دانشجویان سال اول دانشکده فنی همان ابتدا با اصابت سه گلوله شهید شد و "آذر شریعت رضوی" که او هم دانشجوی سال اول دانشکده بود به سختی مجروح شد و در حالیکه بدن مجروح خود را بر زمین می‌کشاند و ناله می‌کرد دوباره هدف گلوله قرار گرفت و او نیز به شهادت رسید. "احمد قندچی" دانشجوی دیگری بود که هدف گلوله قرار گرفت و مجروح شد.از سمت راست : آذر شریعت رضوی ،مصطفی بزرگ نیا، احمد قندچیشهید چمران در بخشی از روایت خود از 16 آذر سال 1332 دانشگاه تهران می‌گوید:من نیز همراه عده‌ای از دانشجویان وارد آزمایشگاه شدم. خون مجروحین آنقدر زیاد بود که پایین پله‌ها گلگون شده بود. دانشجویان و مستخدمین آزمایشگاه مشغول بستن زخم های دانشجویان مجروح بودند. دانشکده کاملا محاصره شده بود و کسی نمی‌توانست خارج شود. هنگام تیراندازی در داخل دانشکده، سربازان خارج دانشکده نیز شروع به تیراندازی کردند . بعد از ختم گلوله باران، دقیقه‌ای سکوت دانشکده را فرا گرفت. ناگهان در میان سکوت آه بلندی به گوش رسید که مانند دشنه در قلب ما فرو رفت و از چشم بیشتر دانشجویان اشک جاری شد. ناله‌های بلند و سوزناک به ما فهماند که عده‌ای مجروح شده‌اند و در همان جا افتاده اند. اولیای دانشکده مستخدمین و چند نفری از دانشکده پزشکی می‌خواستند مجروحین را به پزشکی برده معالجه کنند. ولی سربازان با تهدید به مرگ مانع از این کار شدند. بدن مجروحین در حدود دو ساعت در وسط دانشکده افتاده بود و خون جاری بود تا بالاخره جان سپردند.در این حادثه سه دانشجو شهید و 27 دانشجوی دیگر بازداشت شدند. پیکر این سه شهید دانشجو در آستانه امامزاده عبدالله شهر ری دفن شد و نیروهای نظامی که در شهادت یا جراحت آنها دست داشتند ترفیع درجه گرفتند.علی اکبر سیاسی، رئیس وقت دانشگاه تهران بعدها در کتاب «گزارش یک زندگی» حادثه روز 16 آذر دانشگاه تهران را اینگونه نقل می‌کند: "روز 16 آذر هنگامی که آنها (نظامیان) از جلو دانشکده فنی می‌گذشتند، چند دانشجو آنها را مسخره می‌کنند و گویا کلمات زننده‌ای بر زبان می‌رانند و به سرعت وارد دانشکده(فنی) می‌شوند. سربازان آنها را دنبال می‌کنند. در این هنگام زنگ دانشکده به صدا در می‌آید و دانشجویان از کلاسها بیرون ریخته و سرسرای دانشکده با سربازان رو به رو و با آنها گلاویز می‌شوند. تیراندازی مفصلی صورت می‌گیرد و به سه دانشجو اصابت می‌کند و آنها را از پای در می‌آورد.گزارشی که به من رسید، بی‌درنگ با سپهبد زاهدی تلفنی تماس گرفتم .و شدیداً اعتراض کردم که "با این حرکات وحشیانه مأمورین انتظامی شما، ‌من دیگر نمی‌توانم، اداره امور دانشگاه را عهده دار باشم " گفت: "متأسف خواهم بود، دولت رأساً از اداره امور آنجا عاجز نخواهد ماند".دکتر علی اکبر سیاسی فردای آن روز، در جلسه رؤسای دانشکده‌ها،‌ دو ساعت درباره این جریان و خط مشی خود بحث کردیم. نخستین فکر این بود که جمعاً استعفا دهیم، بعد دیدیم که این کناره‌گیری نتیجه قطعی‌اش این خواهد بود که آرزوی همیشگی دولت‌ها بر آورده خواهد شد و استقلال دانشگاه را که قریب دوازده سال در استقرار و استحکامش زحمت کشیده بودیم، از بین خواهد برد و یک نظامی یا یک غیر نظامی قلدر را به ریاست دانشگاه خواهند گماشت. در نتیجه این مذاکرات و ملاحظات تصمیم گرفته شد که سنگر را خالی نکنم و به مقاومت بپردازم.از شاه وقت خواستم و در نظر داشتم نسبت به عمل جنایتکارانه قوای انتظامی اعتراض کنم. شاه مجال نداد و به محض رسیدن من، دست پیش گرفت و گفت: "این چه دسته گلی است که همکاران دانشکده فنی شما به آب داده‌اند، چند صد دانشجو را به جان سه چهار نظامی انداخته‌اید که این نتیجه نامطلوب را به بار آورد؟ گفتم معلوم می‌شود که جریان را آن طور که خواسته‌اند، ساخته و پرداخته، به عرض رسانده‌اند. شاه گفت: ‌به دروغ نگفته‌اند، عقل هم حکم می‌کند که جریان همین بوده است. گفتم هر چه بوده،‌ نتیجه‌اش این است که سه خانواده عزادار شده‌اند و دانشگاهیان ناراحت و سوگوارند.."دانشگاه تهران به پیروی از دانشکده فنی و به عزای سه شهید از دست داده در اعتصاب عمیقی فرو رفت. بعداز ظهر آن روز دانشجویان با کراوات سیاه از دانشکده حرکت کرده با سکوت غم‌آلود و ماتم زده رهسپار خیابان‌های مرکزی شهر شدند و در خیابان‌های لاله‌زار و استانبول انبوه دانشجویان عزادار این ماجرا را برای عابران اعلام می‌کرد. بیشتر دانشکده‌های شهرستان‌ها نیز برای پشتیبانی از دانشگاه تهران اعتصاب کردند. در مقابل سیل اعتراض، جنایتکاران گفتند که دانشجویان برای گرفتن تفنگ به سربازان حمله کردند و سربازان نیز اجبارا تیرهایی به هوا شلیک کردند و تصادفا سه نفر کشته شدند.حضور ریچارد نیکسون در ایراندر برنامه‌های نیکسون از ایران بازدید از دانشگاه تهران و دریافت دکترای افتخاری دانشکده حقوق نیز درج شده بود. شاه که قصد عبور از سمت کوی دانشگاه را داشت با اعتراضات دانشجویان روبه‌رو شد و دانشجویان با سنگ و کلوخ به ماشین نیکسون و همراهانش حمله کردند.نیکسون بعدها در مصاحبه‌ای ‌درباره این سفر می‌گوید "تاکنون ندیده بودم دانشجویان یک کشور جهان سوم مقابل دیدگان یک مقام مسئول بالای آمریکایی به او ناسزا بگویند، هیچ‌گاه این صحنه از مقابلم نمی‌رود.."۱۶ آذر، توسط کنفدراسیون دانشجویان ایرانی خارج از کشور که مرکز اجتماع و مباحثه مخالفان حکومت پهلوی در خارج از ایران بود، روز دانشجو نامیده شد. دانشجویان پس از آن، هر سال در این روز اعتصابهای دانشجویی به راه می‌انداختند و در واقع ۱۶ آذرماه به معیار خوبی برای ارزیابی میزان نفرت از حکومت استبدادی و توانایی و نفوذ مخالفان در بین روشنفکران، تبدیل شد. این روز از آن زمان، همچنان از اهمیت تاریخی برجسته‌ای در ایران برخوردار بوده‌است. فهیمه فرقانی فهیمه فرقانی Wed, 07 Dec 2022 17:41:36 +0330 https://virgool.io/dalgroup/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D9%90-%D8%AE%D9%88%D8%A8-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%DA%A9%D8%B1%DA%AF%D8%AF%D9%86-%D8%A7%D9%88%DA%98%D9%86-%DB%8C%D9%88%D9%86%D8%B3%DA%A9%D9%88-vxviqhpozfbo کرگدن (به فرانسوی: Rhinocéros)نمایشنامه‌ای است در سه پرده اثر اوژن یونسکو، نمایشنامه‌نویس فرانسوی رومانیایی‌تبار که در سال 1994 نوشته شد. از این اثر به عنوان یکی از مهم‌ترین نمایشنامه‌های سده بیستم و در زُمره یکی از «نگین‌های تئاتر دنیا در تمام اعصار» یاد می‌شود.این نمایشنامه در سال 1345 و با ترجمه جلال آل احمر در ایران منتشر شد و بعد ها در سال 1384نشر قطره با ترجمه خانم پری صبوری این کتاب را منتشر کرد و بعد از آن در سال 1385 انتشارات دانشگاه تهران با ترجمه ی آقای کامیابی این نمایشنامه را منتشر کرد. پیشنهاد من به شما این است که کتاب را با ترجمه خانم صبوری تهیه کنید.کتابی که با ترجمه خانم صبوری نوشته شده است 244 صفحه دارد اما بخش اولیه کتاب به آشنایی با اوژن یونسکو پرداخته است و گفت و گوی خانم پری صابری با نویسنده. بخش اخر کتاب هم متن مصاحبه با اوژن یونسکو در دانشگاه تهران است که هم متن های ابتدایی و هم انتهایی کتاب بسیار خواندنی هستند و نمایشنامه کرگدن در قسمت میانی کتاب است. شروع کتاب اینطور است که اوژن یونسکو می گوید :کمدی وحشت آور استکمدی دردناک استمن می نویسم تا جوابی به خود داده باشمکی هستیم و چرا هستیم ؟داستان کتاب روایت مسخ شدن انسان هائی ست که روزی از روزها که مشغول زندگی روزمره اند که با حضور غیرعادی یک کرگدن در شهر مواجه می شوند و نسبت به آن موضع می گیرند و بحث می کنند، در گفتگوهای بی معنی بر سر نژاد کرگدن یا کرگدن ها غرق می شوند، اما از تمامی گرایشات انسانی شان جدا می افتند و درآخر تمام اهالی شهر دچار دگرگونی می شوند و رفته رفته تبدیل به کرگدن با تمام دغدغه های حیوانی اش می شوند و به نقطه ای می رسند که حتی آن را پذیرفته و از این دگرگونی خوشحال و راضی هستند.این نمایش با نام «کرگدن» بارها در ایران روی صحنه رفته است. از نخستین اجراها می‌شود اجرای حمید سمندریان در ۱۳۵۰ و از نوترین‌ها اجرای فرهاد آئیش در ۱۳۸۷ را نام برد. در سال ۱۹۷۴ بر اساس این نمایشنامه فیلمی به کارگردانی تام او - هرگان و نویسندگی جولین بری تهیه شد. مدت این فیلم ۱۰۴ دقیقه بود که در ۲۱ ژانویه ۱۹۷۴ به نمایش عمومی درآمد فیلم مستندی نیز با نام "کرگدن‌ها و ناکرگدن‌ها "به کارگردانی محسن زمانی به این نمایش و ارتباط یونسکو و ایدئولوژی آلمان نازی می‌پردازد.این نمایشنامه به طور کلی پاسخی به وقایع بعد از جنگ جهانی دوم و دربردارنده موضوعاتی مانند پیروی از رسوم و عقاید، فرهنگ، فلسفه و اخلاقیات است. اوژن یونسکو در بخشی از مصاحبه اش با خانم پری صبوری و آقای داوود رشیدی می گوید:بله! اولین اجرا در آلمان بود. درست پانزده روز قبل از افتتاح آن در پاریس. من هم زمان نمایشنامه را در اختیار "ژان لویی بارو" در پاریس و "آشتروک" در دوسلدروف گذاشتم. خب ، آلمانی ها تصور خودشان را در "کرگدن" دیدند و اعتراف کردند که : ما نیز همین گونه به کرگدن تبدیل شدیم و به صورت آدم های نازی در آمدیم . آن زمان بار مسئولیت را به دوش گرفتند یعنی سالهای 1958. امروز دیگر فکر نمی کنم زیر بار چنین مسئولیتی بروند. همه چیز فراموش شده است. "کرگدن" در کشورهای دیگری هم به روی صحنه آمد . در بعضی از کشورها از جمله اروپای شرقی کرگدن ها یعنی : آمریکایی ها.....در اسپانیا کرگدن ها یعنی کمونیست ها...در دانشگاه تهران اوژن یونسکو در بخشی از مصاحبه اش می گوید :افکار ناراحت کننده ای در نوشته های قبلی من مشهود بود ! و تناقضاتی بسیار . افکارم متناقض بودند. کشف های ضد و نقیضیی از حقیقت داشتم. زیرا من و دیگران چند شخصیت در درون خود داریم با امیالی فراوان. و باز تکرار می کنم این امیال ضد و نقیض هستند. و دریافتم که تصویر کردن این تضادها فقط در تئاتر ممکن بود با پراکندن آن در گفت و گوها و شخصیت های مختلفی که با یکدیگر در می افتند در مقابل هم می ایستند و به همدیگر چنگ می زنند و همدیگر را تکمیل می کنند. دریافتم که تئاتر برای من ساخته شده تا بتوانم به بهترین وجهی این تناقضات را تصویر کنم ، زیرا این تناقضات توسط قهرمانان بازی شکل می گیرند و من حس می کنم که تئاتر بهترین و شرافتمندانه ترین بیانی است که می تواند انعکاسات پیچیده ی درونی مارا تصویر کند. تئاتر سهل ترین وسیله برای بیان "من" است.همینطور که می بینید مطالعه مصاحبه هایی که با اوژن یونسکو شده هم به اندازه ی متن نمایشنامه خواندنی است. این نمایشنامه بعد از اینکه تمام شد در ذهن شما تمام نمی شود و ذهن شما را در گیر می کند و گاهی ممکن است برگردید و به دیالوگ ها یا ایده ی کلی نمایشنامه فکر کنید و حتی بتوانید آن را با جامعه امروزه هم تطبیق بدید و این ویژگی نمایشنامه رو برای من جذاب کرده است.امتیاز فیدیبو به این نمایشنامه 4.2 بوده و گوگل هم 4.7 ستاره به این کتاب داده.من این کتاب رو هدیه گرفتم و به‌نظرم کتاب خوبی برای هدیه دادن به دوستان و آشنایانه.امروزه گاهی پیدا کردن کتاب خوب برای هدیه دادن سخت می‌شه. گاهی سخته که با نمایشنامه‌ها ارتباط گرفت ولی این کتاب" یک نمایشنامه خوبه" و بنظر من نمایشنامه کرگدن رو اول به خودتون و بعد به دیگران هدیه بدین.قیمت کتاب هم مناسبه و اگه بخواید اون رو حضوری خریداری کنید، کمتر از هفتاد هزار تومان می‌شه.این نمایشنامه رو می‌تونید از فیدیبو و طاقچه هم مطالعه کنین. همچنین نسخهٔ صوتی کرگدن در هردو پلتفرم فیدیبو و طاقچه موجوده.لینک فیدیبو نمایشنامه کرگدنhttps://fidibo.com/book/93567لینک طاقچه نمایشنامه کرگدنhttps://taaghche.com/book/89856 فهیمه فرقانی فهیمه فرقانی Fri, 30 Sep 2022 15:10:06 +0330