https://virgool.io/feed/@amirmohammdsarckbod fa 2026-06-07 08:56:31 https://files.virgool.io/upload/users/389373/avatar/avatar.png?height=120&width=120 https://virgool.io/@amirmohammdsarckbod https://virgool.io/@amirmohammdsarckbod/%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%AF%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-jmwl0pdulco0 (در یادداشت قبلی نقدی بر روش‌های نوین آموزشی داشتیم و در این یادداشت آن را ادامه میدهیم)برای روشن تر شدن بهتر ابعاد قضیه لازم است با تفکر سیستمی آشنا شویم: به طور کلی برخلاف روش های تحلیل منظم که معمولا اجزای مختلف یک سیستم رو برای پیدا کردن راه حل ها جدا می کنن، تفکر سیستمی شامل مطالعه تمام اجزا و تاثیر اونها بر روی همدیگه است. و شما وقتی میتوانید یه راه حل مناسب برای مسئله‌‌ای را پیشنهاد دهید که آن را به طور کامل شناخته باشید و بدانید این اجزا چگونه در کنار هم کار میکنند به طور مثال بدن ما یک سیستم است و برای درمان هر نقطه از این بدن باید دقت کرد که هنگام درمان اتفاق بدی برای دیگر اعضای بدن نیفتد.حال شما وقتی به تاریخچه پیدایش روش های نوین در آموزشی نگاه میکنید درمی‌یابید که بسیاری از مشکلات آموزش سنتی را حل کرده است که به اختصار به مواردی از آن ها اشاره میکنم:اولین مسئله ای که حل شده مسئله نیاز دانش‌آموزان به آن علم است زیرا این نیاز توسط معلم در کلاس تبیین می‌شود و معلم شاگرد خود را در کلاس تشنه آن علم میکند. مثلا کسی که وارد کشور دیگری می‌شود اغلب دیده میشد که پس از مدتی آن زبان را فرا آموخته زیرا نیاز به یادگیری آن زبان دارد.روش این تشنه سازی هم از پیچیده به سهل رفتن است مثلا ما برای ساخت یک لامپ با تحقیق در مورد کارخانه شروع میکنیم تا بچه ها با رجوع به معلم و کتاب‌ها به طور کلی به سوی علم سوق داده بشوند.دوم این که در روش نوین احترام معلم ها بالاتر رفته زیرا معلم نباید فقط مدرس باشند بلکه باید مربی باشد و کشف تمایلات دانش‌آموز را بکند و معلم امروزی بسیار با کتاب تفاوت دارد زیرا او باید پاسخگوی سوالات بچه ها باشد نه آن که مانند کتاب، مدرس آن‌ها باشد و به همین دلیل هیچ چیزی نمیتواند جایگزین معلم در سیستم آموزش و پروش نوین باشد.به طور کلی در آموزش سنتى بچه را با بارى كه درحد توانائى و امكان او نيست و با غذایى كه با هيج كرسنكى اى مطابقت ندارد پر ميكنند و در آن احتياج وشوق را كه كودك به دانستن، عمل كردن ، مسئول بودن ، همكارى كردن و خلاصه رشدكردن دارد خفه ميكنند. سرپوش كذاشتن بر روى اين نياز، دليل بر از بين رفتن آن نيست، بنابراين بصورت رفتارهایى ناهنجار مانند رويایى بودن، بى انضباطى، خشونت، تنبلى، تقلب وتمايل به فعاليت هاى غير اجتماعى دانش‌آموز بروز ميكند.اما در روش نوین دقت نشده است که با رشد روز افزون علم و عوض شدن سبک زندگی مردم مواردی را که باید یک دانش‌آموز سال 1390 بداند با دانش‌آموزی که سال 1360 زندگی می‌کرده چه قدر متفاوت تر و بیش‌تر شده است و با توجه به وقت گیر بودن اجرای روش‌های آموزش نوین عملا نمیتوان در مدارس دولتی خیلی روی این روش ها حساب کرد. و در مدارسی هم که نمونه یا غیر انتفاعی هستند با گرفتن شهریه های بالای و فشار خانواده ها بچه ها را مدت بیش تری در مدرسه نگه میدارند تا بتوانند این روش ها را پیاده بکنند که باعث ناعدالتی آموزشی می شود.از طرف دیگر دولت هم برای برنامه ریزی کلان کشور باید بداند که هر دانش‌آموز که در مقطع دیپلم هست چه قدر بار علمی دارد که بتواند روی آن حساب باز کند.منابع پادکست رادیو کارنکنمجله ارمغان آرشیو شماره 367شهید مطهری 15 گفتار Amir mohammd Sarckbod Amir mohammd Sarckbod Fri, 13 Dec 2024 00:03:40 +0330 https://virgool.io/@amirmohammdsarckbod/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%88%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%86-%D9%82%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A2%D9%85%D8%AF-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF-fql9pkpqrz9f با توجه به توضیحاتی که در مورد انواع روش های نوین آموزشی داده شد (الخصوص روش اکتشافی) چندین اشکال مهم و اساسی به روش هخهای نوین آموزشی وارد است که آن را از کار آمدی خارج میکند برای نمونه: هیچ کدادم از روش های آموزشی نوین آنقدر کار آمد نیست که بتوانیم در همه ی دروس از یک روش استفاده کرد بلکه معلم (آموزگار محترم) باید تسلط بر تمام روش های نوین داشته باشد که بتواند با توجه به نوع درس و میزان وقت که برای آموزش آن درس میتواند بگذارد باید از یک روش استفاده بکند. که منجر به هزینه آموزش بالا و زمان بر شدن فهم همه ی روش ها به معلمین می‌شود.اشکال بعدی این است که برای بیش تر علوم نظری با توجه به حجم بالای کتاب ها اصلا این روش های نوین پاسخ گوی این همه مطلب برای آموزش نمی‌باشد.اکثر آمار های موجود از نتایج استفاده از این روش ها تعداد کَمی دانش‌آموزان پایین است و در مدارسی خاص انجام شده که نمیتواند نماینده جامع آماری دقیقی باشد.عدم سنجش درست هم یکی دیگر از مشکلات روش های نوین گروهی است زیرا تقریبا در این گونه روش ها به طور دقیق روش نمره دادن و معیار برتری هرگروه و نفرات آن گروه از هم و و گروه های دیگر به طور واضح مشخص نیست.این روش‌ها جامع هم نیستن و نقش دانش‌آموزان برای فهم درس ها فراموش شده و این گونه تصور می‌شود که دانش‌آموز باید همه چیز را در کلاس یاد بگیرد و تمامی بار آموزش را بر دوش معلمین و مدارس می‌اندازد که باعث نا عدالتی آموزشی شده است. این در حالی است که سیستم آموزش اصیل سنتی (نه سیستم سنتی آ»وزش پرورش فعلی) که میتوان آن را در مکتب خانه ها و حوزه های علمیه پیدا کرد این گونه است که دانش‌آموز باید در پنج نوبت درس ای که یاد میگیرد را مرور کند که باعث می‌شود دانش‌آموزان به خوبی مطالب علمی در ذهن‌شان باقی بماند و بتوانند همزمان کشف کنند بحث کنند یاد بگیرند و بار عظیمی از آموزش را به دوش بکشند.این روش مطالعه به پنج مرحله تقسیم می‌شود که اگر هر دانش‌آموزی بتواند آن را رعایت کند میتواند درسش را به بهتری شیوه ممکن فهم کند:1) پیش مطالعه: یعنی دانش‌آموز قبل از حضور در کلاس مطالب درسی آن روز ش را در کتاب مطالعه کند تا با آمادگی ذهنی و حساسیت روحی وارد کلاس شود و مطالب علمی را زود تر دریافت کند و اشکالات علمی در کلاس مطرح سازد.2) حضور در کلاس: هنگام حضور در کلاس دانش‌آموز باید تمام توجه ش را به کلاس جمع کند و ببیند معلمش چه می‌گوید. تا اشکالاتی که برایش در پیش مطالعه پیش آمده را بتواند حل کن.3) پس مطالعه: پس از تدریس استاد، دانش‌آموز در ابتدا مواردی که در کلاس یاد گرفته را باید مرور کند و سپس به حواشی کتاب (کتب کمک آموزشی سطح بالا تر) رجوع کند و ببیند که در آن کتاب ها چه نکاتی اضافه گفته شده است، که او نمیداند.4) مباحثه:چگونگی انجام مباحثه: دانش‌آموزان به صورت تیم های دو الی سه نفره تقسیم می‌شوند و بین خود قرعه می‌اندازند کسی که قرعه به نام ش افتاد باید درس دیروز را به هم تیمی هایش توضیح دهد (در این روش در مباحثه باید مدتی از درسی که توضیح داده می‌شود گذشته باشد) و هم تیمی هاشان هم باید از شخصی که توضیح میدهد اشکال بگیرند و سخنش را به صورت علمی نقد کند تا شخص توضیح دهنده مجبور به دفاع از خود شودبا این کار مطالب علمی در ذهن دانش‌‌آموز تثبیت می‌شود و ابهامات علمی ش رفع میگردد و باعث می‌شود که او اعتماد به نفس، فن بایان، و انگیزه برای یادگیری بیش تر پیدا بکند.5) خلاصه نویسی: در اینجا دانش‌آموز باید سعی کند موارد درسی که یاد گرفته به صورت موجز و خلاصه بنویسد تا در امتحانات خود با رجوع به آن جزوه کل مطالب درسی را به خود یاد آوری کنند.توجه کنید در این روش سنتی دانش‌آموز در مرحله پیش مطالعه در حال کشف است و در مرحله دوم (حضور در کلاس ) در حال رفع اشکالات خود و ابهامات ش است در مرحله سوم نکات بیش تری می‌آموزد و باعث عمق بیش تر مفاهیم یاد گرفته شده می‌شود و در مرحله مباحثه عزت نفس، فن بیان، چگونگی توضیح و... مورد آزمونی بدون استرس و نمره توسط همکلاسی هایش قرار میگیرد و در خلاصه نویسی تلاش می‌شود که کلیات نوشته شود که با رجوع به مطالب خلاصه شده تمام مطلب در ذهن متبادر می‌شود که البته بی انصافی است که بگوییم که روش های نوین به درد نمیخورد و ما هم قبول داریم که شیوه انتقال مفاهیم علمی به نوع بیان و ارائه معلم به شدت بستگی دارد اما نکته مهمی که وجود دارد این است که همه ی سیستم آموزشی خلاصه در شیوه انتقال مفاهیم خلاصه نمی ‌شود بلکه روش درس خواندن دانش‌آموز هم آن قدر مهم است.1. بر اساس شیوه های تحصیل و تدریس در حوزه های علمیه ( پایگاه اطلاع رسانی حوزه)2. مجله همایش ملی تحقیقات میان رشته ای در مدیریت و علوم انسانی/ دوره هشت3. مجله روانشنلسی / آرشیو شماره 104. برداشت های شخصی بنده و ارئه جمع بندی از چهار هفته که بالای بیست مقاله خوانده شده هم هست Amir mohammd Sarckbod Amir mohammd Sarckbod Thu, 05 Dec 2024 23:58:06 +0330 https://virgool.io/@amirmohammdsarckbod/%D9%85%D8%B9%D8%A7%DB%8C%D8%A8-%D9%88-%D9%85%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%A7%DA%A9%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D9%88%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-etai6gey7bgc توضیحی در مورد روش سنتیدر عصر حاضر (یادگیری سنتی)، جوابگوی نیاز فراگیران آن علم نیست. و هر ساله تعداد قابل توجهی از دانش آموزان و دانشجویان به دلیل شیوه یادگیری سنتی با (افت تحصیلی مواجه میشوند و خسارت های زیادی را به جامعه تحمیل میکنند. بلکه اساسا یاددهی سنتی، ارائه غیر فعال است.در این کلاس ها معمول این است که هر فراگیر به تنهایی کار کند و به فراگیر گفته میشود (سرکارت خودت باش، با هم صحبت نکنید، با هم مشورت نکنید و...) و این گونه است که معیار ارزش‌مند بودن شما میزان حافظه شما است به این صورت که هر کسی حافظه بهتری داشته باشد بهتر میتواند رشد کند. و این از ارکان اساسی است. میتوان مطلبی را برای مدت کوتاهی حفظ کرد و نمره گرفت بعد هم فراموش شود.تشویق همه گان بر اساس حافظه خودشان باشد به این صورت که اگه شما واقعا حافظه خوبی نداشته باشی ترد خواهی شد از کلاس و....اما روش های به اصطلاح نوین هم این مشکل را حل کرده اما مشکلاتی دیگری به دنبال خود دارند.(موضوع چون در مورد روش اکتشافی است ما به اختصار ابتدا توضیح و سپس از معایب و مزایای این روش صحبت خواهیم کرد) تدریس اکتشافی بر اصول و مبانی زیر استوار است:١. فعالیت محوری: دانش‌آموزان به صورت فعال در فرایند یادگیری شركت میکنند. آنها از طريق فعالیت‌ها، تمرین‌ها و پروژه‌های کاربردی مفاهیم را درک میکنند و مهارت‌های خود را توسعه میدهند.٢. خودکشف: روش تدریس اکتشافی از دانش‌آموزان خواستار خود کشف است. آنها باید از طریق تجربه و کشف مفاهیم را درک کنند و به طور خوداًگاهانه و خودمختارانه در فرايند يادكيرى شركت كنند(١٩٨٠، Barrows).٣. مشارکت: از دانش‌آ‌موزان خواسته می شود که مشارکت فعال در فرایند یادگیری کنند. آنها باید به صورت همکاری با همدیگر و با استفاده از روشهای گروهی و تعاملی، مفاهیم را درک کنند و مهارتهای ارتباطی و همکاری را توسعه دهند.۴. تجربه: دانش‌آموز میتواند از طریق تجربه عملی و کشف مفاهیم را درک کنند. آنها می توانند به صورت عملی مفاهیم را تجربه کنند و درک عمیق‌تری از آنها پیدا کنند.۵. تفکر انتقادی: به دانش‌آموزان این امکان را می دهیم تا مهارت‌های تفکر انتقادی خود را توسعه دهند. آنها باید به طور منطقی و تحلیلی به مفاهیم نگاه کنند، سوالات مطرح کنند و دلایل و مدارک را برای نظرات خود ارائه دهند.۶. خلاقیت: دانش‌آموزان می‌توانند خلاقیت خود را در فرایند یادگیری به کار بگیرند. آنها باید به صورت خلاقانه و نوآورانه به مسائل نگاه کنند و راه‌حل‌های خلاقانه برای آنها پیدا كنند(افتخاری،١٣٩۵).٧. تعامل: این روش بر تعامل بین دانش‌آموزان و معلم تأکید دارد. آنها باید با معلم و همدیگر در گفتگوها و تبادل نظرها شرکت کنند و دیدگاه های مختلف را بررسی کنند.مراحل تدریس اکتشافی چگونه است؟ ارائه مسئله یا سوال توسط معلم و این سوال معمولا برای ایجاد علاقه و تحریک تفکر دانش‌آموزان مورد نظر قرار میگیردتجربه و کشف : دانش‌آموزان در این مرحله به صورت فعال شروع به تحقیق میکنندتحلیل و جمع آوری اطلاعات: بعد از کشف و تجربه کردن دانش‌آموزان نتایج به دست آمده را با هم مقایسه میکننددرک مفهوم: مرحله، دانش‌آموزان مطالب یادگرفته شده را تحلیل و بررسی میکنند تا به درک عمیق‌تری از مفهوم ها و مباحث برسند. آنها ارتباط‌ها و الگوهای موجود را بین مطالب بررسی میکنند.استفاده از دانش: در این مرحله، دانش‌آموزان نیازمندی‌های مطرح شده را در حل یک مسئله واقعی استفاده می کنند و مفهوم‌های یادگرفته شده را به كار مى برند. آنها با استفاده از دانش ونتايج به دست آمده، تحليل، تفسير و پیشنهادهای خود را ارائه میدهند.مهارت های پیش نیاز تدریس اکتشافی1. توانایی تفکر انتقادی: دانش آموزان باید بتواند به طور منطقى و تحليلى به مسائل نكاه كنند، سوالات مطرح کنند و دلایل و مدارک را برای نظرات خود ارائه دهند.2. توانایی خلاقیت: دانش آموزان باید به صورت خلاقانه و نوآورانه به مسائل نگاه كنند و راه حل هاى خلاقانه برای آنها پیدا کنند.3. توانایی مشارکت و همکاری: دانش آموزان باید به صورت همکاری با همدیگر و با استفاده از روش های گروهی و تعاملی، مفاهیم را درک کنند و مهارت های ارتباطی و همکاری را توسعه دهند.4. توانایی تجربه: دانش آموزان بایدد به صورت عملی مفاهیم را تجربه کنند و درک عمیق تری از آنها پيدا کنند.5. توانایی خودکشف: باید از طريق تجربه وكشف مفاهیم را درک كرده و به طور خودآگاهانه و خودمختارانه در فرایند یادگیری شرکت کنند.6. توانایی تعامل: دانش آموزان باید قادر باشند با معلم و همدیگر در گفتگوها و تبادل نظرها شرکت کنند و دیدگاه های مختلف را بررسی کنند.توانایی حل مسئله: دانش‌آموز بتوانند مسائل را به صورت ساختاری و سیستماتیک حل کنند و راه حل های منطقی و موثر برای آنها پیدا کنند. با توجه به این مهارت های پیش نیاز، دانش‌آموزان می توانند به خوبی از روش تدریس اکتشافی بهره ببرند و در فرایند یادگیری به شکل فعال و خودآًگاه شرکت کنند.تجهیزات و امکانات مورد نیاز:1. تجهیزات وسايل آموزشى: که شامل تابلو سفيد، نمونه هاى بصرى، اسلايد ها، نمونه ها، فيلم ها، صوت ها، تصاویر و دستگاه های دیگری می باشد که برای توضیح مفاهیم و ایده های جدید لازم به استفاده می شود.2. تجهیزات پروژه محور: چون دانش آموزانی باید به صورت فعال در فرآیند یادگیری شرکت کند. بنابراین، لازم است دستگاه هایی مانند رایانه هاى شخصى، تبلت ها، دوربين ها و دستگاه هاى تجربى مختلف براى انجام پروژه ها و فعالیت های عملی در اختیار دانش آموزان قرار گیرد.3. فضا و محيط آموزشی: انجام فعالیت های عملی و کار گروهی به محیطی مناسب نیاز دارد. جهت ارائه برنامه های تدریس اکتشافی، محيط های بزرگ آموزشی و آزمایشگاه های مناسب برای انجام تجربيات و پروژه های گروهی مورد نیاز است.4. منابع مرجع: چون تسهیل یادگیری فعال بر اساس كاوش و تحقیق است. بنابراين، داشتن منابع مرجع مانند کتاب ها، مجلات، مقالات، اینترنت و دیگر منابع دیجیتال خیلی مهم است.5. وقت و برنامه ریزی: برنامه ریزی صحیح برای انجام فعالیت ها، تحقیقات، و برنامه های پروژه محور مورد نیاز است. همچنین، زمان کافی برای استفاده از فعالیت های عملی و تحقیقات مستقل باید در نظر گرفته شود.و به اختصار نقاط قوت:افزایش توانایی ھمکاری وکار گروهیبه دست آوردن اعتماد به نفستقويت توانايى حل مسئله وتفكر خلاقتقویت حس کنجكاوىکمک به افزیش انگیزه برای یادگیریبه خاطر سپردن بهتر مطالبکمک به طی شدن مراحل رشددر گیر شدن دانش‌آموزان با محیط زندگیتقويت استقلالقابلیت هماهنگی روند آموزش با سرعت یادگیری فردافزایش توانایی ذهنی و یادگیری بهتر در تمام دروسمناسب برای آموزش به کودکان مبتلا به اختلالات یادگیری و دیرآموزان و معایب شامل:نیاز به آموزش تخصصی به معلمان که وقتگیر و هزینهبر است.نمی تواند رکن اصلی آموزش همه دروس باشد.ممکن است منجر به کاهش توجه دانش‌آموزان به یادگیری مهارتها و مسائل تئوریک شود.نیاز به چهارچوب‌های مشخص و دقیق دارد، در غیر این صورت ممکن است باعث سردرگمی دانش آموزان شود.کمبود برخی امکانات آموزشی به شیوه اکتشافی و نبود آزمایشگاه‌ها مانع از اجرای کامل این طرح در برخی از مدارس است.برای برخی از دروس که حالت انتزاعی بیشتری دارند مانند ریاضیات، تاکید بر احساس و ادراک کاربرد کمتری دارد.1. مجله کنفرانس یافته های نوین روانشناسی و حسابداری/دوره هشت2. مجله همایش ملی تحقیقات میان رشته ای در مدیریت و علوم انسانی/ دوره هشت3. مجله روانشنلسی / آرشیو شماره 109 Amir mohammd Sarckbod Amir mohammd Sarckbod Fri, 29 Nov 2024 07:56:01 +0330 https://virgool.io/@amirmohammdsarckbod/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%DA%86%D9%87-%D9%88-%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%A7%DA%A9%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D9%81%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-rqsizof9zjd3 تاریخچەروش تدریس اکتشافی در واقع بر پایه اصولی استوار است که در طول زمان شکل گرفته است. اولین توجهات به اهمیت این روش توسط جان دیوی برسون (John Dewey)، فیلسوف و آموزگار آمریکایی در قرن بیستم میلادی بود. او معتقد بود که دانش آموزان باید به صورت فعال در فرایند یادگیری شرکت کنند و از طریق تجربه و کشف مفاهیم را درک کنند. در دهه ١٩۶٠، روش تدريس اكتشافى به عنوان يک روش آموزشی مورد توجه قرار کرفت. كارل راجرز (Carl Rogers)، روانشناس آمریکایی، به اهمیت خودآگاهی و خودمختاری در فرایند یادگیری تاکید کرد و این اصل را در روش تدريس اکتشافی بکار برد. در دهه ١٩٧٠، روش تدریس اکتشافی به عنوان یک روش آموزشی نوین و مؤثر مورد توجه قرار ګرفت. در این دوره، روش‌های فعالیت محوری و مشارکتی به عنوان جزء اصلى روش تدریس اكتشافی شناخته شدند. این روشها به دانش آموزان امكان می دهند تا به صورت فعال در فرایند يادگیرى شركت كنند و از طريق تجربه و كشف مفاهیم را درک كنند(١٩٩١،Blumenfeld). در سالهای اخیر، با پیشرفت فناوری و استفاده از روش‌های فعالیت‌محورى و مشاركتى، روش تدريس اكتشافى به شكلى دیگری هم توسعه پیدا کرده است و استفاده از فناوری‌های آموزشی مانند رایانه‌ها، نرم‌افزارهای تعاملی وپلتفرم های آموزش آنلاین، امکان ایجاد تجربه‌های تعاملی و خودکشفی برای دانش آموزان را فراهم کرده است. به طور کلی، تاریخچه استفاده از روش تدریس اکتشافی نشان می‌دهد که این روش در طول زمان بهبود یافته است و به عنوان یک روش آموزشی موثر در توسعه مهارت‌ها و تفکر انتقادی دانش آموزان شناخته می‌شود.نظریات مختلف راجب روش تدریس اكتشافی، روش تدریس اكتشافى مبتنى بر مشاركت (مبتنی بر تیمی انجام دادن اکتشاف):١ یوهان پياژه (Jean Piaget)، متخصص روانشناسی کودکان، بر این باور بود كه كودكان توسط اكتشاف خود مسير یادگیری خود را پیدا میکنند. او بر این باور بود که کودکان باید برای دستیابی به دانش به‌طور فعال در فرآیند یادگیری شرکت کنند و شبیه به دانشمندان عمل کنند. به طوری که هر جور که شده سعی می‌کنند تجربه کنند و از طریق آن تجربه ها بیاموزند. این نظر او مبتنی بر نظریه رشد شناختی که عبارت است از مراحل حسی حرکتی است. که مراحل زندگی کودک را به 4 بخش تقسیم می کند:1. حسی _ حرکتی (تا دوسالگی): در اين مرحله، از توانايى استفاده از حواس و اعمال خود براى درك جهان پيرامون استفاده مى كنند. در اين مرحله، كودک نمی تواند دنیاى خارج را در ذهن خود درونى سازد و لذا فعاليت های شناختى او به اعمال حسى وحركتى محدود مىشود.2. مرحله پیش عملایتی (دو تا هفت سالگی): علت نامكذارى اين مرحله به پيش عملياتى (Preoperational Thinking) آن است كه كودكان در اين مرحله هنوز قادر به تفكر عملياتى يا تفكر منطقى نيستند. در اين مرحله زبان كمک زيادى به رشد شناختى كودک مى كند واو را قادر مى سازد تا يديده ها وامور مختلف را به طور نمادين مورد بررسى قرار داده و مفاهيم مختلف را بشناسد. توانايى استفاده از نمادها وانديشيدن بر اساس آنها كاركرد نشانه شناختی نام كرفته است به طور مثال كلمه «صندلى» با تصوير يک صندلی براى بازنمایى یک صندلى است كه عملا موجود نیست.3. مرحله عمليات عينى ٧ تا ١ ١ سالكى : در اين مرحله كودک قادر است تنها با مواد و اشياى محسوس و قابل رويت رابطه برقرار كند. كودک در اين مرحله توانایى انجام اعمال منطقى را كسب مى كند، اما اين اعمال را با امور محسوس وعينى مى تواند انجام دهد نه با امور فرضى ويدیده های انتزاعی. از رويدادهای مهم این مرحله درک مفهوم بقاء یا نگهداری ذهنی از سوی کودکان است .4. مرحله عمليات صورى (١١ سالكى به بعد): در آخرين مرحله رشد شناختى ، كودک به تدريج توانايى تفكر بر حسب امور انتزاعى را كسب مى كند وبر قوانين منطق صورى مسلط مى شود و بدين لحاظ اين مرحله را مرحله عمليات صورى نام نهاده اند. انديشه هاى كودكان در اين مرحله علاوه بر اشياى محسوس، موارد احتمالى و فرضى را نيز شامل مى شود و لذا كودكان اين مرحله قادر مى شوند تفكر عملى مبتنى بر روش قياسى را به كار بندد، يعنى مى توانند به طرح فرضيه بپردازند و بدون نیاز به مراجعه به اشیای محسوس به وارسی فرضیه خود اقدام کنند. نوجوانان مرحله تفکر صوری آرمان گرا و ناسازگارند. درک زمان تاريخی وفضای برون زمينى مربوط به اين مرحله است.يكى از ايراد هائى كه به نظريه پيازه وارد آمده مربوط به اين انديشه است كه رشد پيش از يادكيرى اتفاق مى افتد. پياژه معتقد بود که مراحل رشد ثابت اند و مفاهيمى مانند بقاء يا نگهدارى را نمى توان آموزش داد بلكه كودک خود باید، در نتيجه رشد، آن مفاهيم را درک كند. پژوهش هاى انجام گرفته در اين رابطه نشان داده اند كه مفاهيم بقاء از يادكيرى تاثير مى پذيرند و مى توان آنها را پیش از سن مورد نظر پیازه آموزش داد.روش تدریس اکتشافی مېتنی بر مسئله‌محور: جرج پلیا (George Polya)،جرج ریاضیدان و روش‌شناس، بر اين باور بود کہ یادگیری موثرتر از طریق حل مسائل است. او بر این باور بود که حل مسئله به کودکان کمک میکند تا مسیرهای مختلفی را برای حل یک مسئله اکتشاف کنند و در نتيجه استدلال منطقی ومهارت‌های ریاضى را تقويت کنند.روش تدريس اكتشافى مبتنى بر يادكيرى مبتنى بر مشكل: جان دويدسون (John Dewey)،جان فيلسوف و روش‌شناس آموزش، بر این باور بود که کودکان باید خود تجربه و تفکر کنند و در مسئله‌های واقعی مشارکت کنند. او بر این باور بود که ارتباط مستقیم با واقعیت‌ها و تجربه می‌تواند به کودکان کمک کند تا ایدههای خود را كشف و ياد بگيرند (٢٠١١.Jonassen )بر گرفته از 1. نظريه هاى رشد ويليام كرين2. نظريه های یادگیری هرگنهان3. زنتيک منصور4. رشد و شخصيت كودک، ترجمه مهشيد یاساییو مقالههمایش ملی تحقیقات میان رشته ای در مدیریت و علوم انسانی دوره هشتم Amir mohammd Sarckbod Amir mohammd Sarckbod Fri, 22 Nov 2024 00:15:01 +0330 https://virgool.io/@amirmohammdsarckbod/%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%A7%DA%A9%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D9%81%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-ks9hm0zlvhzd امروزه حجم روز افزون اطلاعات علمی و انفجارات اطلاعات در هزاره سوم، پیش از پیش روش های سنتی (حافظه محوری) را به چالش کشیده و پاسخ‌گویی با شیوه های سنتی دیگر جواب گوی انسان ها در زمینه اطلاعات نبوده و نیاز به شیوه های جدید تر به شدت احساس می شود و مسئولان تعلیم و تربیت را ناگزیر به طراحى سيستم آموزشى وروش هاى تدريس بر مبناى فناوری های جدید آموزشی نموده است (رنجبری وهمكاران، ٥:١٣٩٥).و در ادامه به برخی از روش های نوین متداول آموزشی اشاره خواهد شد.( که با مشخص شد ویژگی های روش های آموزشی دیگر تفاوت ش با این روش مشخص خواهد شد) روش اکتشافی: این روش با نام آموزش کاوشگری و آموزش پژوهشی نیز شناخته می‌شود که روشی موثر در یادگیری عمیق و پایدار است که طبق آن، یادگیرنده خود کشف می‌کند و سازنده دانش است {همکاران2017: 336} و میتوان این روش را این گونه تعریف کرد که: رویکردی به آموزش است که از طریق آن یادگیرندگان تشویق می‌شوند تا با محیط خود تعامل کنند یعنی در آن به کاوشگری و دستکاری اشیاء دست و پنجه نرم کردن با سوالات یا انجام آزمایش اقدام کنند و در نتیجه به قهم موضوع برسند {فتگ و همکاران،2017: 337}روش یادگیری در حد تسلط: در روش يادگيرى در حد تسلط كه توسط كارول (١٩٨٩) بيشنهاد شد، همه یاد گیرندگان قابلیت یادگیری و پیشرفت در هر موضوع خاص را در دوره‌هاى زمانی متفاوت دارند. اين روش براى دانش آموزان با سطوح متفاوت استعداد سودمند واقع می‌شود به ویژه آنانی که تجارب شکست پیشین، انگیزش آنان را در یادگیری كاهش داده است (آیرون اسمیت و اپلر٤، ٢٠٠٧). بر اساس نظریه او، میزان یاد گیری افراد طبق این فرمول محاسبه می شود: زمان موردنیاز برای یاد گیری /زمان منظور شده برای یاد گیری = میزان یاد گیری. که بر اساس پژوهش های به دست آمده روی 100 نفر خودکارآمدی و عزت نفس در این روش افزایش یافته ولی تغییر معناداری در پیشرفت تحصیلی مشاهده نشد3. - گروه های حل مسئله: این روش که یکی از روشهای مشار کتی در تدریس استپارسونز (١٩۶۴)، در تعریف حل مسئله چنین آورده است: حل مسئله فرآیندی است برای کشف، توالی و ترتیب راههایی که به یک هدف یا یک راه حل منتھی میشوند. نکته قابل توجه آن است که در فرایند حل مسئله فقط جواب اهمیت ندارد بلکه فرایند رسیدن به آن نیز مورد توجه است. این روش آموزش در بستر پژوهش انجام می‌شود و منجر به یاد گیری اصیل و عمیق و پایدار در دانشجویان میشود (لى، ٢٠١٧: ٣٨٨). در اين روش ابتدا مدرس بايد مسئله را مشخص، سپس به جمع آورى اطلاعات توسط دانشجویان پرداخته شود و بعد از جمع‌آوری اطلاعات بر اساس اطلاعات جمع آوری‌شده دانشجویان فرضیه‌سازی و درنهايت فرضیه‌ها را آزمون و نتيجه گیرى شود (لى، ٣٨٩:٢٠١٧).اگه از این روش به صورت مناسب استفاده شود تاثیر مثبتی بر میزان توانمندی و خودکار‌ آمدی در بین فراگیران آموزش های مهارتی است4. - روش جیگ ساوا: این روش یک روش ویژه مشار کتی است و این روش در سال ١٩٧٨ توسط آرنسون ابداع به کار برده شد (رابرت٣، ٢٠١٧: ۵۶). روش جیگ ساو به طور خلاصه به این صورت است که: فراگیران به گروه‌های ۴ تا ۵ نفره تقسیم می‌شوند و کلیه دانش آموزان، یک مطلب مشترك نظیر یک فصل کتاب را مطالعه می کنند در عین حال از هر دانش آموز خواسته می‌شود تا در مورد یکی از عناوین مطلب مورد نظر(یک بخش خاص)، مطالعه عمیق تری به عمل آورد. آن دسته از دانش آموزانی که در مورد یک عنوان مشترک مطالعه می کنند گروه های تخصصی تشکیل میدهند و یاد گیری خود را در مورد آن موضوع عمیق تر نموده و بعد به منظور تدریس آموخته های خود به سایر اعضای گروه به تیم های خود باز می گردند. سرانجام، همه دانش آموزان در آزمونهای انفرادی شر کت می‌نمایند و نمره هر گروه بر اساس میانگین نمرات اعضای آن گروه با حدنصاب مقايسه مى شود (جليلی فر، ١٧٢:٢٠١٣). بیشترین ارتباط را با آن دارند. و از معایب این روش میتوان به وقت گیر بودن این روش اشاره کرد اما در آزمایشات انجام شده نشان داد که سطح یادگیری دانش آموزان تغییر چشم گیری کرده است.حدود 19 روش نوین آموزشی دیگر هم هست که در این یادداشت نمیگنجد برای مطالعه بیشتر به مجله فصل نامه آموزش و پرورش جلد 36 رجوع شودمجله رهیافتی نو در مدیریت/ 65پژوهش درنظام های آموزشی /57فصل نامه آموزش پژوهشی بهار 1401 -/ 29مجله مهارت آموزی/ 45 Amir mohammd Sarckbod Amir mohammd Sarckbod Fri, 15 Nov 2024 23:58:02 +0330 https://virgool.io/@amirmohammdsarckbod/%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%88%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4%DB%8C-brcatbtiwt9f تمام جامعه های بشری برای رویارویی با انبوه چالش هایی که آینده در دل خود پنهان کرده، در تلاش برای رسیدن به آرمان هایی همچون آزادی و عدالت اجتماعی و... آموزش پرورش را سرمایه ای اجتناب پذیر می داند.امروزه جامعه نیازمند الگوهای نوین و خلاق آموزش است تا دانش آموزان را برای مقابله با بحران های زندگی و بهره گیری از فرصت ها و توانایی های خویش آماده سازند. (چت، خدایاربیگی، 1384) و برای تربیت شهروندانی که دارای تفکر منطقی و نقاد و دارای درک اجتماعی، سیاسی عمیق باشند، آموزش مهارت تفکر و یادگیری از طریق روش های که باعث می شود یادگیری مغز را فعال بماند ( یادگیری فرایندمدار (فعال)) ضروری به نظر میرسد.از این رو سهم تدریس در شکل گیری یادگیری مطلوب در کودکان، بسزاست. (شعبانی، 1382) لذا روش های تدریس فعال که بتواند فعالیت های فراگیران را تقویت و یادگیری را به یک جریان دو سویه تبدیل کند، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. و حاصل روش های فعال تدریس، یادگیری موثر اکتشافی (روش میزان) است که دانش آموزان با راهنمایی معلم و مربی به آن دست می یابند.و آموزش اکتشافی به طور عمده بر فرض های نظریه سازنده گرای یا ساختن گرایی استوار است. طبق این نظریه ، یادگیرنده خود کشف کنندہ و سازندہ دانش است. (1997 ,Lefrancois ) در الگوی اکتشافی، دانش آموزان را در موقعیتی قرار می دهد که آن ها مسائل خود را از طریق اندیشه، کاوش و پژوهش به کمک مشاهده و گردآوری داده ها مورد آزمون قرار داده تا با تبادل اطلاعات در گروه های کاری به نتیجه برسد. و در این الگو معلم نقش هدایت کننده را دارد. (شعبانی، 1388) و در رويكرد اکتشافی، آنچه مهم است، تاکید بر فرایند یادگیری است نه نتیجه و محصول یادگیری. (کدیور،159:1388)متاسفانه در اغلب کلاس ها، معلم می کوشد اطلاعات را در ذهن دانش آموزان انبار كند كه نتيجه ی چنین عملکردی صرفا تقویت حافظه است و خلاقیت، نوآوری و هنر و ذوق مورد غفلت واقع می شود. كيلفورد (١٩٨٩) خلاقيت را قدرت بیان، انعطاف پذیری و توانایی ابتکار تعریف کرده است. ورنون معتقد است که خلاقیت توانایی فرد برای تولید ایده ها، نظریه ها، بینش ها یا اشیای جدید و بدیع و بازسازی مجدد در علوم و ساير زمینه ها است که توسط متخصصان، اصيل و از نظر علمی، زیباشناسی، تکنولوژی و اجتماعی با ارزش تلقی می گردد.(حسینی، 1388: 30) و مهم ترین ویژگی های تفکر واگرا یا خلاق عبارتند از 1. اصالت (ابتكار) 2. سیالی 3. انعطاف پذیری 4. بسط (حسینی، 1388:19)گولد و سرانتیک (2006)، در نتیجه تحقیقات انجام شده روی ٢٠٠ نفر از دانش آموزان مقطع ابتدایی پس از 30 جلسه ی 45 دقیقه ای آموزش روش های اکتشافی، نشان دادند فقر تفكر دانش آموزان، نتيجه حاكميت روش های تدریس سنتى وعدم به کارگیری روش ها فعال، مخصوصا اكتشافی در مدارس است.در پژوهشی در اتیوپی در شهر آدیس بابا در مدرسه ابتدایی، تدریس به دو شیوه ی سخنرانی و اکتشافی بر روی 25 دختر و پسر انجام پذیرفت که نشان داده شد که در روش اکتشافی بین دختران و پسران تفاوتی وجود نداشت اما در سخنرانی تفاوت زیادی داشتند و در پیش آزمون و پس آزمون نمرات اکتشافی بهتر بود. (2012 ,Garuma Abdisa) با توجه به پژوهش های صورت گرفته، این پرسش مطرح می شود که آیا روش تدریس اکتشافی نسبت به سایر روش های متداول و سنتی می تواند منجر به تفکر خلاق و نوآوری در دانش آموزان شود؟2. تفاوت این روش یادگیری با سایر روش ها چیست؟3. معایب و مزایای این روش یادگیری چیست؟4. تاریخ چه این روش یه چه زمانی برمیگرد؟5. آیا این روش در ایران قابل اجرا می باشد یا خیر؟بر اساس مقاله: تاثیر گذاری روش تدریس اکتشافی نسبت به روش های متداول و سنتی بر تفکر خلاقدانش آموزان. Amir mohammd Sarckbod Amir mohammd Sarckbod Fri, 08 Nov 2024 00:00:30 +0330