https://virgool.io/feed/@emamin طراح صنعتی تازه کار، علاقه مند به حوزه ی طراحی تعاملی fa 2026-06-07 08:40:09 https://files.virgool.io/upload/users/227460/avatar/avatar.png?height=120&width=120 https://virgool.io/@emamin https://virgool.io/@emamin/%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D9%82%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D8%B4%DB%8C-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA%DB%8C-lkwrsa2tqp6i تشابه اسمی همیشه مشکلاتی را به وجود می آورد. گاهی میتواند یک شخص سالم را مبتلا به ایدز نشان دهد. یا گاهی میتواند باعث شود دانشجویی، به اشتباه نمره ی دیگری بگیرد. یا حتی میتواند در سرنوشت یک کشور تاثیر بگذارد!طراحی صنعتی، یکی از حوزه‌هایی است که عمر آن در ایران به 27 سال میرسد و در شرایط فعلی، میتواند کمک بسزایی در تولید کشور داشته باشد. اگر تعریف آن را نمیدانید:طراحی صنعتی، به عمل حرفه ای دیزاین محصولات، دستگاه ها، اشیا و خدماتی است که توسط میلیون ها انسان در سراسر جهان، هر روزه استفاده میشوند، میگویند.وبسایت جامعه ی طراحان صنعتی آمریکا، IDSAمدرسه‌ی باهاوس، نقطه ی شروع طراحی صنعتیآغاز طراحی صنعتیفلسفه‌ی این رشته قبل از جنگ جهانی دوم در آلمان شکل گرفته و در حین جنگ در آمریکا ادامه پیدا کرد و این رشته پس از جنگ جهانی دوم، بیشتر از قبل پر رنگ شد و در بین صنایع مختلف جایگاه ویژه‌ای پیدا کرد.شرایط این رشته به واسطه‌ی برخی ابزار و دروس آن (مثل کار با نرم افزار SolidWork و Catia)، به مهندسی مکانیک و رشته‌ی طراحی و نقشه کشی صنعتی شبیه است در حالیکه تفاوت های بسیاری وجود دارد. اما به خاطر همان شباهت، تفاوت فاحش بین این دو، آنچنان که باید دیده نمیشود.نرم افزار SolidWorksطراحی صنعتی و طراحی نقشه کشی صنعتیاستفاده‌ی جا به جای این دو اصطلاح، سابقه‌ی طولانی دارد و دمار از روزگار فعالان هر دو صنف را درآورده است. حتی گه گاهی افرادی با مدرک طراحی و نقشه کشی صنعتی (البته با کمال احترام به فعالان در این رشته) خود را به جای طراحان صنعتی جا میزنند و در سطوح مختلف کشور شروع به کار میکنند. این درحالیست که این دو رشته تفاوت های محرزی با یکدیگر دارند.عکس از pexel.comاز جمله تفاوت های این دو رشته:1. رشته‌ی طراحی صنعتی، زیر شاخه ی گروه هنر میباشد در حالیکه رشته ی طراحی و نقشه کشی صنعتی زیر شاخه‌ی گروه فنی و حرفه ای است.2. رشته ی طراحی و نقشه کشی صنعتی تنها در دانشگاه های جامع علمی کاربردی ارائه میشود و نه در دانشگاه های دولتی و آزاد اسلامی.در حالیکه رشته‌ی طراحی صنعتی نه تنها در دانشگاه های جامع علمی کاربردی ارائه نمیشود، بلکه در بعضی از دانشگاه های دولتی، آزاد اسلامی و غیر انتفاعی تدریس میشود.3. رشته‌ی طراحی صنعتی در سه مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا در حال تدریس میباشد، در حالیکه رشته ی طراحی و نقشه کشی صنعتی تنها در مقطع کارشناسی ارائه شده است.4. رشته ی طراحی صنعتی و گرایش های آن، رشته های بین المللی هستند که در نقاط مختلف دنیا در حال تدریس میباشند. در حالیکه رشته ی طراحی و نقشه کشی صنعتی از چنین ویژگی برخوردار نیست.5. طبق سیلابس های تأیید شده از سوی وزارت علوم، مواد درسی تعیین شده برای هر دو رشته، تفاوت های بسیاری دارد. مواد درسی رشته ی نقشه کشی صنعتی، سمت و سوی فنی دارد و مهارت محور است. در حالیکه مواد درسی مصوب رشته‌ی طراحی صنعتی علاوه بر موضوعات فنی و مهارت محور، دروس هنری، کارگاهی و برخی علوم مانند ارگونومی و فاکتورهای انسانی، اقتصاد، جامعه شناسی و علوم انسانی را در خود جا داده است.6. رشته‌ی طراحی و نقشه کشی صنعتی هیچ گرایشی ندارد و به نوعی خود یکی از اشکال مهندسی مکانیک است. اما رشته ی طراحی صنعتی دارای چندین گرایش شامل: طراحی محصول، طراحی خودرو، طراحی بسته بندی، طراحی جواهرات، طراحی رابط کاربری و ... میشوند.عکس از pexel.comبا این وجود هنوز هستند از صنعتگرانی که در حین جذب نیروی کار، فرقی بین این دو رشته قائل نمیشوند و در نتیجه، محصولات، در کنار سود مناسب، بیشتر از آنکه یک تجربه‌ی خوب برای مصرف کننده به جای بگذارد، با کم هزینه ترین روش ممکن تولید میشود تا بیشترین سود را به تولید کننده برساند.از طرفی به دلیل اطلاعات کم نسبت به رشته‌ی طراحی صنعتی، اکثراً طراحان صنعتی را به عنوان طراح قالب و مدل سه بعدی میشناسند که در اینجا فارغ التحصیلان هر دو صنف متضرر میشوند.این دو رشته همکاری نزدیکی با یکدیگر دارند و به نوعی به هر دو، در صنایع مرتبط نیاز است. اما تفاوت بین آنها را باید در نظر داشت.عکس از bmw.comاما هنوز شاهد آگهی های استخدام هستیم که به دنبال متخصص در حوزه‌ی تخصصی ساخت و تولید هستند، اما بیشتر از آنکه یک طراح صنعتی را بخواهند، نیاز به متخصص نقشه کشی صنعتی دارند تا قالبی را طراحی کند یا در فرایند ساخت و تولید تخصصی به آنها کمک کند.اما یا طراح صنعتی به اشتباه وارد این بخش میشود و به خاطر نوع فعالیت سرخوردگی به او دست میدهد، یا طراح و نقشه کش صنعتی در این سمت شغلی شروع به فعالیت میکند و سبب میشود که به اشتباه تصور کند طراحی صنعتی یعنی قالب سازی و حل مسائل فنی ساخت و تولید!واضح است که این مورد از اصلی ترین دلایل وضعیت فعلی صنعت کشور نیست، اما به جرائت میتوان گفت که این مورد تاثیر بسزایی در روند تولید و ساخت کشور میگذارد و جا به جایی جایگاه شغلی هر کدام میتواند در تولید واحدات صنعتی، نتایج مختلفی را رقم بزند. سید محمد امین امامی سید محمد امین امامی Mon, 24 Aug 2020 22:11:25 +0430 https://virgool.io/poldesigners/design%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-bbxvh3rnoqjm Designed By Freepik.comیک معمار این خانه را طراحی کرده است.یک معمار این خانه را دیزاین کرده است.تفاوت این دو جمله در چیست؟چرا تفاوت این دو جمله را باید بدانیم؟ به عنوان فردی که به تازگی وارد دنیای گسترده ی دیزاین شده و هنوز در حال یادگیری الفبای این دنیاست، سوالی ذهن من را درگیر خود کرده، و آن این است که آیا لفظ "طراحی" معادل درستی برای کلمه ی "Design" است یا خیر. در فرهنگ لغت دهخدا برای "طراحی" چنین مفاهیمی تعیین شده:"[ طَرْ را ] عمل و شغل طراح. بیرنگ گری. نقشه ریزی. نقشه بنائی را بر کاغذ، با حبر یا مداد و یا بر زمین با گچ و مانند آن کردن. نقاشی." !!در فرهنگ لغت معین نیز چنین نوشته شده است:"[ع - فا.] کاری که طراح انجام می دهد."لفظ "طراح" نیز به این مفهوم نوشته شده:"نقاش، آن که طرح افکند، گرده ریز، نقشه ریز، آن که برای انجام کار یا فعالیتی برنامه ریزی کند یا مطلبی را تدوین کند. [خوانش: (طَ رّ) [ع.] (ص.)]"اما آیا واقعا یک معمار، طرح و نقشه‌ی یک خانه را فقط روی کاغذ ترسیم میکند؟آیا یک معمار فرایند ساخت یک خانه را برنامه ریزی میکند و ادامه‌ی کار را به بنّا میسپارد؟یک معمار باید تمام جوانب یه ساختمان اعم از لوله کشی ها، کانال های تهویه، ارتباط بین فضاهای درون ساختمان، ابعاد و اندازه‌ی بخش های مختلف را در نظر بگیرد. از طرفی باید انواع سازه و اسکلت بندی، انواع اتصالات، مصالح ساختمانی، روش های عایق سازی ساختمان، محدودیت ها و قوانین و مقررات مصوب را بشناسد.Photo by Lex Photography from Pexelsآیا برای تولید یک محصول، "طراح" فقط نقش و طرح محصول را آماده میکند؟آیا "طراح" برای ساخت یک محصول، نقشه و طرح آن را روی کاغذ ترسیم میکند تا طرح به تولید برسد؟فردی که محصولی را برای تولید آماده میکند، باید بداند که این محصول برای چه تولید میشود. قرار است چه کسی از آن استفاده کند. او باید با انواع احجام و فرم ها آشنا باشد و ابعاد محصول را به شکلی در نظر بگیرد که مخاطب، بدون آسیب و به راحتی از آن استفاده کند. باید رنگ ها را بشناسد تا محصول چشم نوازی تولید شود. باید به انواع مواد و روش های ساخت آشنا (و در برخی موارد مسلط) باشد تا با مناسب ترین هزینه و امکانات، محصول به دست مصرف کننده برسد. و شخصی که بخواهد تمام این موارد را فرا بگیرد، بیش از ۴ سال باید فعالیت داشته باشد، تا بتواند به این درجه برسد!Photo by Andrea Piacquadio from Pexelsبنابراین، طبق تعاریف، "طراح" لفظی نیست که برای چنین فردی استفاده شود و از طرفی "طراحی" واژه‌ای نیست که چنین مواردی را در خود بگنجاند.دیزاین چطور؟با جستجوی کلمه‌ی Design در دیکشنری آنلاین کمبریج، تعداد زیادی عبارت با مفاهیم Plan (نقشه و برنامه)، Intend (قصد داشتن)، Pattern (الگو و مشابه چیزی)، Intention (هدف) برای این کلمه در نظر گرفته شده است. برای مثال:verb (فعل): to make or draw plans for something, for example clothes or buildings.noun (اسم): a drawing or set of drawings showing how a building or product is to be made and how it will work and look.لینک این بخش: "Design in Dictionary.Cambridge.org"Photo by Pixabay from Pexelsبه طور کلی در تمامی معانی ذکر شده، برای این لغت مفهومی عمیق تر وجود دارد. این مفهوم به نام طرح و برنامه ای کلی شناخته میشود که با لفظ "Plan" عنوان شده. باز هم با مطالعه ی معانی و عباراتی که برای این کلمه در این دیکشنری نوشته شده است، برای مثال این اولین مفهومی است که در نظر گرفته شده:1) a set of decisions about how to do something in the future. این کلمه برای توضیح تصمیم ها و فعالیت هاییست که در آینده انجام میشود. دومین مفهوم، این کلمه به عنوان شکلی از فرایند های سرمایه گذاری و فعالیت های اقتصادی کاربرد دارد:2) a type of arrangement for financial investment.معنا و مفهوم سومی که برای این کلمه در نظر گرفته شده، عبارتی ست که مفهوم ترسیم نقشه های صنعتی برای حوزه های مختلف صنعتی در بر دارد:3) a drawing of a building, town, area, vehicle, machine, etc. that only shows its shape from above, its size, and the position of important details.لینک این بخش: "Plan in Dictionary.Cambridge.org"دیزاین، فرایندی استراتژیکPhoto by fauxels from Pexelsمفهوم دیزاین، بیشتر از آنکه به طرح و نقشه و برنامه خلاصه شود، پروسه ای مهم و حساس است، که در آن باید تمام جوانب سنجیده شده و می بایست تمام جزییات، اعم از منابع و نیروها در آن لحاظ شود. در واقع شکلی از فرایند اقتصادی است که در آن، به محصولی می رسیم که قابل سرمایه گذاری و خرید و فروش باشد.پس دیزاین، دقیقا همان کلمه ای است که فرایندی را که یک معمار برای ساختن خانه، می بایست طی کند و همینطور، همان روندی را که یک محصول، تا رسیدن به دست مصرف کننده و حتی پس از مصرف، طی میکند، توصیف میکند.به همین جهت به شخصی که چنین روندی را آموزش میبیند و فعالیت میکند، (Designer) دیزاینر میگویند.زبان فارسی، زبانیست بسیار غنی، و در کل دنیا، جز ادبیات شاخص به شمار میرود و می بایست در حال به روز رسانی باشد. اما این مسئله در زبان های دیگر نیز به وجود آمده است که اگر معادلی برای کلمه ای پیدا نمیشود، چرا از خود همان کلمه استفاده نشود. به عنوان مثال کلمه ی "بازار" که ریشه‌ای باستانی در زبان فارسی دارد، به مکانی نسبت داده شده که در آن مردم اجتماعی نه چندان بزرگ تشکیل میدهند تا کالاهایی را خرید و فروش کنند. همین کلمه، عیناً در زبان انگلیسی (Bazaar) و چندین زبان دیگر نیز وجود دارد که دقیقاً همین معنی را میدهد. (مفهوم کلماتی مثل Shop و Market تفاوت هایی دارند) و به جای ساختن معادل، به راحتی خود کلمه را استفاده میکنند.کلمه ی دیزاین به مانند بسیاری از واژه های دیگر، نیازی به معادل ندارد، چرا که به تنهایی، در دل خود مفهومی کامل را در بر دارد و معرف یک فرایند است که تمام جوانب در آن لحاظ شده است.چرا باید عبارت درست را به کار ببریم؟بخشش جایز نیست، اعدامش کنید.بخشش، لازم نیست اعدامش کنید.با یک ویرگول، میتوان با جان یک نفر بازی کرد! :)Photo by Pixabay from Pexelsدانستن معنای اصلی و درست عبارات و اصطلاحات، مانند شناخت علائم در نقشه است. هر چقدر اطلاعات ما نسبت به این نشانه ها، بیشتر و بهتر باشد، به طبع، پیدا کردن مسیر برای ما راحت تر خواهد بود و از به حاشیه رفتن ما جلوگیر خواهد شد.متاسفانه، به کاربردن لفظ نابه‌جای "طراحی"، باعث شده است تا تمامی حوزه های دیزاین، به طوری ضمنی، فاقد اصول مشخص و فنی دیده شوند. از طرفی، بر این مسئله تاثیر عمیقی داشته که افرادی که تخصصی در دیزاین ندارند، به راحتی در ایده های دیزاینرها دست ببرند، چرا که گمان میکنند چنین پروسه ای، همان طراحی با مداد بر روی کاغذ است و آنها نیز میتوانند از پس آن بربیایند؛ که در نهایت شاهد نتایج آن در کشور هستیم.به نظر من، این هم جز الفبای کار ماست، وقتی که دیزاینرها نمیدانند دلیل نامگذاری این رشته چیست، چگونه میتوانند از فعالیت خود، به عنوان یک فرایند دیزاین شده، نام ببرند؟ به طور کلی، مطالعه و تحقیق، جزئی مهم در دیزاین است، که امروزه، به خاطر تنوع نیاز ها و شرایط زندگی، باید بیشتر از قبل به آن بها داد. سید محمد امین امامی سید محمد امین امامی Tue, 14 Jul 2020 02:37:19 +0430