https://virgool.io/feed/@gsm67289 fa 2026-07-08 00:45:18 https://static.virgool.io/images/default-avatar.jpg https://virgool.io/@gsm67289 https://virgool.io/@gsm67289/%D8%B2%D9%86-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-klq93hxegtkz اسلام و تجدد زندگی موضوع مذهب و پیشرفت پیش از آن که برای مسلمین مطرح باشد، برای پیروان مذاهب مطرح بوده است. بسیاری از روشنفکران جهان، مذهب را فقط از این جهت ترک کرده اند که پنداشته اند بین مذهب و تجدد زندگی ناسازگاری وجود دارد و لازمه دینداری، سکون و مبارزه با تحرک و تحول است. برای مثال می توان از نهرو نام برد که به خاطر یکنواختی مذهب خود، از آن متنفر شده بود و با این که در اواخر عمرش یک خلأ معنوی در زندگی احساس می کرد، باز به خاطر این که معتقد بود مذهب به شکلی کوته نظرانه و به صورت پیروی از دستورات خشک و قالبی تنزل کرده و فقط ظاهر بی روحی از آن باقی مانده است، از نزدیک شدن به مذهب ، وحشت داشت. در میان مذاهب مختلف هیچ مذهبی ، مثل اسلام در شوون مختلف زندگی مردم مداخله نکرده است. به همین علت مسأله تجدد زندگی در رابطه با اسلام اهمیت ویژه ای پیدا می کند. اسلام همان طور که چگونگی رابطه بندگان با خدا را مطرح کرده، خطوط اصلی روابط انسان ها و حقوق و وظایف متقابل آن ها را نیز بیان کرده است به طوری که باعث برانگیخته شدن تحسین و تمجید بسیاری از دانشمندان خارجی که اسلام را از نظر قوانین اجتماعی مورد مطالعه قرار داده اند، به خاطر قابلیت انطباقش با پیشرفت های زمان، شده است. چنان که برنارد شاو می گوید: به نظر من اسلام تنها مذهبی است که استعداد توافق و تسلط بر حالات گوناگون و صور متغیر زندگی و مواجهه با قرون مختلف را دارد... به عقیده من اگر مردی چون محمد (صلی الله علیه و آله) صاحب اختیار دنیای جدید شود، به گونه ای در حل مسائل و مشکلات دنیا توفیق خواهد یافت که صلح و سعادت که آرزوی بشر است تامین خواهد شد. به هر حال این که آیا اسلام با مقتضیات زمان هماهنگی دارد یا نه ، یک پرسش مهم در عصر ماست. گاهی به این پرسش رنگ فلسفی می دهند و می گویند: در این جهان همه چیز در تغییر است و اجتماع بشر نیز از این قاعده مستثنی نیست، چگونه ممکن است که یک سلسله قوانین اجتماعی برای همیشه ثابت باقی بماند؟ اگر صرفا از نظر فلسفی به این مسئله بنگریم پاسخش واضح است: آنچه که همواره تغییر می کند ، مواد و ترکیبات مادی این جهان است ، اما قوانین خاصی تکامل و رشد می کنند، اما خود این قوانین در تغییر و تکامل نیستند، ولی پرسش هایی که در زمینه انطباق اسلام با مقتضیات زمان هست تنها جنبه کلی و فلسفی ندارد. آن پرسشی که پیش از هر سوالی تکرار می شود این است که قوانین در زمینه احتیاجات وضع می شود و احتیاجات اجتماعی بشر ثابت و یکنواخت نیست، پس قوانین اجتماعی هم نمی تواند ثابت و یکنواخت باشد.ما در این جا توضیح خواهیم داد که از افتخارات اسلام این است که در مورد احتیاجات ثابت فردی یا اجتماعی ، قوانین ثابت، و در مورد احتیاجات موقت و متغیر ، وضع متغیری در نظر گرفته است، اما قبل از این که وارد بحث شویم ذکر دو مطلب لازم است.ادامه دارد... gsm gsm Wed, 02 Nov 2022 06:25:22 +0330 https://virgool.io/@gsm67289/%D8%B2%D9%86-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-oficuvj0lfvl بخش سوم ۲. این پیشنهادهایی که برای تغییر قوانین مدنی شده و با قانون اسالم مخالف است علاوه بر مخالفت با مقتضیات روانی و اجتماعی، باقانون اساسی نیز منطبق نمی باشد، زیرا در قانون تصریح شده است که هر قانون مخالف قوانین اسالمی، قانونیت ندارد صرف نظر از مذهب، خود قانون اساسی برای افراد کشور مقدس است . 3. اگر از معایب این پیشنهادها و مخالفت با قانون اساسی هم بگذریم این مسأله قابل انکار نیست که الان نیرومندترین عاطفه ای که بر روحیه مردم ایران حکومت می کند، عاطفه مذهبی می باشد. این قوانین با این زمینه روانی و عاطفی چگونه سازگار است؟ ما که نمی توانیم با تغییر قانون و وضع قوانین جدید، وجدان مذهبی مردم را تغییر بدهیم، چنین قانونی یا در اثر نفوذ مذهب و غلبه وجدان، بی اثر می ماند و در نهایت لغو می گردد و یا پس کشمکش روانی، نیروی مذهبی را تضعیف می کند.۴. با این حال ، من برخلاف بسیاری از افراد، از تشکیکات و ایجاد شبهه هایی که در مسائل اسلامی می شود، با همه علاقه و اعتقادی که به این دین دارم ، به هیچ وجه ناراحت نمی شوم، بلکه در ته دل خوش حال می شوم، زیرا معتقدم که این آیین مقدس در هر جبهه ای که بیشتر مورد حمله واقع شده، با نیرومندی و سرافرازی و جلوه و رونق بیشتری آشکار شده است. خاصیت حقیقت همین است که شک و تشکیک به روشن شدن آن کمک می‌کند. شک، مقدمه یقین ، و تردید پلکان تحقیق است. بگذارید بگویند و بنویسند و سمینار بدهند و ایراد بگیرند تا آن که بدون آن که خود بخواهند وسیله روشن شدن حقایق اسلامی گردند.ادامه دارد.... gsm gsm Tue, 01 Nov 2022 07:28:28 +0330 https://virgool.io/@gsm67289/%D8%B2%D9%86-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-ybgw2uwsggb0 ادامهاکنون پیش از ورود در مسائل مورد نظر، تذکر چند نکته را ضروری می دانم:1.مشکل روابط خانوادگی در عصر ما نه آن چنان سهل است که به توان با چند نظرخواهی از دختران و پسران یا تشکیل چند سمینار آن را حل کرد، و نه مخصوص کشور ماست، و نه دیگران آن را حل کرده و یا مدعی حل واقعی آن هستند.امروز اعتراض متفکران غربی از به هم خوردن نظام خانواده، فرار جوانان از قبول مسؤولیت ازدواج، تنفر دختران از مادر شدن، کاهش عالقه والدین خصوصا مادر به فرزندان، ابتذال زن دنیای امروز و جانشینی هوسهای سطحی بجای عشق، آمار روز افزون طالق، افزایش سرسام آور فرزندان نامشروع، عدم صمیمیت میان زوجین و... بیش از پیش به گوش می رسد .موجب تأسف است که که بعضی می پندارند مسائل مربوط به روابط خانوادگی نظیر مسائل مربوط به صنعت است، لذا باید هرچه زودتر در این مورد هم از غربیان پیروی و تقلید کرد. برخی هم تصور می کنند که سستی نظام خانواده و راه یافتن فساد در آن، معلول آزادی زن و آن نیز نتیجه قهری زندگی صنعتی و پیشرفت علم تمدن است؛ یعنی فساد موجود ناشی از جبر تاریخ است و باید به آن تن داد و از سعادت خانوادگی سابق برای همیشه چشم پوشید.اگر این چنین فکر کنیم ، بسیار سطحی و ناشیانه فکر کرده ایم. به نظر ما اگر چه زندگی صنعتی بر روابط خانوادگی تاثیر می گذارد، ولی عامل عمده این بی نظمی خانوادگی در غرب دو چیز است: یکی رسوم و قوانین ظالمانه و جاهلانه ای که قبلا در آن جا درباره زن حاکم بود؛ تا آنجا که به عنوان مثال زن برای اولین بار در قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم در اروپا دارای حق مالکیت شد. دیگر این که کسانی که به فکر اصلاح اوضاع و احوال زنان افتادند، مثل بعضی مدعیان روشنفکری در جامعه ما خواستند آبروی زن بیچاره را اصلاح کنند، چشمش را کور کردند، بنابراین بیش از آن که زندگی صنعتی مسؤول آشفتگی موجود باشد، قوانین قدیم اروپاییان و اصلاحات جدید متجددانشان مسؤول است، لذا ما باید به زندگی در غرب هوشیارانه بنگریم و ضمن استفاده و اقتباس علوم و صنایع و پاره ای مقررات اجتماعی قابل تحسین آن ها ، دچار تقلید و اطاعت کورکورانه نشویم.ادامه دارد... gsm gsm Sat, 29 Oct 2022 20:38:02 +0330 https://virgool.io/@gsm67289/%D8%B2%D9%86-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-rkp7jtbrdg8h پیشگفتار من در این مباحث، می خواهم گوشه ای از فلسفه اجتماعی اسالم را متذکر شوم. همانطور که بارها گفته ام، نه می خواهم از قانون مدنی دفاع کنم و نه آن را کامل و جامع و صددرصد منطبق با قوانین اسالم و موازین صحیح اجتماعی معرفی کنم، و نه می خواهم روشی را که در میان اکثریت مردم مامعمول بوده صحیح و منطبق با عدالت بدانم . برعکس، بی نظمی ها و نابسامانی هایی در روابط خانوادگی می بینم و معتقدم باید اصالحات اساسی صورت گیرد، اما در این راه، برخالف عده ای، مردان ایرانی را صددرصد تبرئه نمیکنم و تمام گناهان را به گردن قانون مدنی نمیاندازم و گناه قانون مدنی را هم تبعیت از فقه اسالم نمیدانم، بلکه ثابت می کنم که قوانین اسالم در این زمینه با مالحظات دقیق روانی و طبیعی و اجتماعی همراه است و حیثیت و شرافت انسانی زن و مرد متساویا در آنها ملحوظ شده است و در صورت عمل و حسن اجرا بهترین ضامن سالمت کانون خانوادگی است.ادامه دارد... gsm gsm Fri, 28 Oct 2022 08:32:38 +0330