https://virgool.io/feed/@hajiani.mahshid من مهشید هستم. یک وب دولوپر ساده که علاقمند است در زمینه ی آموزش برنامه نویسی و مفاهیم کامپیوتر به کودکان و نوجوانان فعالیت داشته باشد. fa 2026-06-10 13:14:50 https://files.virgool.io/upload/users/76703/avatar/YfHV3Z.png?height=120&width=120 https://virgool.io/@hajiani.mahshid https://virgool.io/coderlife/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%AF%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%DB%8C-botly-bat1shupfacb در مقالات قبل به این اشاره شد که وسایل کمک آموزشی متنوعی برای آموزش برنامه نویسی به کودکان موجود است. که از طریق آنها میتوان با روشی غیر مستقیم و متفاوت، فرایند یادگیری را برای کودک هیجان انگیزتر کرد. در این مقاله قصد دارم ربات کدنویسی باتلی Botley را معرفی کنم و تجربه عملی خود را با شما به اشتراک بگذارم. البته در ویدئویی در کانال یوتوبم به اسم تکنولوتین ویدئو بررسی این ربات را قرار داده ام. که از این لینک میتوانید به آن دسترسی پیدا کنید. ولی برای مکتوب نگه داشتن محتوای ویدئو و از انجا که خیلی از افراد با متن بهتر از ویدئو ارتباط برقرار میکنند تصمیم به نوشتن این مقاله گرفتم.بسته ۷۷ تیکه ای باتلیباتلی یکی از معروف ترین ربات های شرکت Learning Resources میباشد. که برای گروه سنی ۵ تا ۱۰ سال مناسب است. عملکرد این ربات بر اساس sequence programing یا برنامه نویسی ترتیبی میباشد. به این معنی که ربات مجموعه ای از دستورات رو دریافت و آنها را به ترتیب اجرا میکند. در واقع کودک باید ربات را به گونه ای برنامه نویسی کند که از موانع عبور کند و بعد از طی کردن مسیری به هدف تعیین شده اش برسد.باتلی در چند بسته بندی متفاوت به قیمتهای متفاوت به فروش میرسد. بعضی از بسته ها فقط شامل خود ربات و ریموت پروگمر آن میباشند و بعضی دیگر دارای وسایل جانبی بیشتر هستند که برای هیجان انگیزتر کردن کار با باتلی و طرح مسائل بیشتر میتوان از آنها استفاده کرد. حالت های code و line و off حالت Lineهمانطور که در تصویر بالا میبینید، ربات میتواند در دو حالت code و line قرار بگیرد. اگر ربات را در حالت line قرار بدهیم، قابلیت شناخت خطوط را برای ربات فعال نموده ایم. در این قابلیت ربات میتواند خطوط مشکی را شناسایی کند و از روی آنها عبور کند. به عنوان مثال اگر شما بر روی کاغذی سفید با ماژیک خطوطی مشکی به ضخامت ۴ تا ۱۰ میلی متر بکشید و ربات را بر روی آن قرار دهید با فشار دادن دکمه ی استارت روی سر ربات× باتلی قادر به حرکت بر روی خطوط کشیده شده توسط شما خواهد بود. کاربرد این ویژگی برا کودکان در این است که شما میتوانید بر روی ورقه کاغذی بزرگ موانعی قرار دهید و از کودکان بخواهید با کشیدن خطوط باتلی را به هدفش برساند. یا مازی را بکشید سپس از کودک بخواهید مسیر درست ماز را با ماژیک مشخص کند و سپس باتلی مسیر را طی کند.حالت Codeاگر باتلی را در حات code قرار دهید، شما برای برنامه نویسی ربات به یک ریموت پروگرمر نیازمندید. که در ادامه طبق تصویر به معرفی بخشهای ریموت میپردازم.شماره ۱ - دکمه ی فوروارد یا جلو. که ربات را به اندازه ی یک استپ (خانه)‌ به جلو حرکت میدهد. (هر استپ به اندازه ی ۸ اینچ یا بیست سانتی متر است. در بسته ی باتلی کارتهایی به این اندازه موجود است که برای راحتی کار کودک میتوان از آنها استفاده کرد. هر کارت به معنی یک استپ میباشد.)شماره ۲ - دکمه ی بکوارد یا عقب. که ربات را به اندازه ی یک استپ به عقب حرکت میدهد.شماره ۳ - دکمه های چرخش به راست و چپ.شماره ۴ - دکمه ی صدا. که میتوان توسط این دکمه صدای باتلی را به سه حالت صدای بلند، کم و قطع اتظیم کرد.شماره ۵ - با فشردن این دکمه ربات ریست میشود و تمامی دستورات قبلی از ربات و ریموت پاک خواهد شد و ربات اماده دریاف دستورات جدید میشود. شماره ۶ - دکمه ی حلقه تکرار یا لوپ. که ربات دستوراتی که بین دو دستور لوپ قرار میگیرند را دوبار اجرا میکند. در واقع در مسئله هایی که الگوی تکرار شونده دارد میتوان از این قابلیت باتلی استفاده کرد.شماره ۷ - ربات قابلیت شناخت اشیا یا object detection را داراست. که توسط این دکمه میتوان از این قابلیت استفاده کرد.شماره ۸ - با این دکمه که transmit نام دارد، تمام دستورات از ریموت به ربات منتقل شده و باتلی شروع به اجرای دستورات به ترتیبی که روی ریموت وارد شده، میکند.در واقع شماره دستوراتی که میخواهید توسط دکمه های روی ربات به ترتیب فشار میدهید و سپس با فشار دادن دکمه ی ترنسمیت دستورات را به ربات منتقل میکنید. مثلا اگر من بخواهم ربات دو خانه به جلو و یک خانه به عقب برگردد ترتیب دستور زیر را وارد ریموت میکنم و سپس دکمه ی شماره ۸ یا ترنسمیت را میفشارم. خوب است که به این نکته هم اشاره کنم که ربات باتلی میتواند حداکثر ۸۰ دستور را قبول و پشت سر هم اجرا کند.Forward, Forward, Backwardدر بسته بندی باتلی یک سری کارت کد موجود است که خوب است که از کودک بخواهیم قبل از آنکه دستورات را وارد ریموت کند، از طریق آن کارتها اقدام به حل مسئله کند. این کار به کودک کمک میکند که اگر باتلی به هدفش نرسید برگردد و ره حل خود را بررسی و تحلیل کند و با تغییر کارتها مجدد ربات را برنامه نویسی نماید.اگر بخواهیم مثال دیگری را با هم بررسی کنیم، در مسئله زیر باید باتلی با استفاده از حلقه تکرار مسیر را طی کند تا به انتهای مسیر یعنی خانه ی سبز رنگ برسد.مسئله: باید ربات را به آخرین خانه ی سبز رنگ برسانید.که برای حل این مسئله دستورات زیر باید به ترتیب روی ریموت وارد شود:Loop, Forward, Right, Forward, Left, Loop, Forwardفواید استفاده از باتلی در آموزش برنامه نویسی و مفاهیم کامپیوتر به کودکخوب است در ادامه درباره ی فواید استفاده از چنین ربات هایی برای آموزش برنامه نویسی و مفاهیم کامپیوتر به کودکان صحبت کنیم. آموزش از راه بازی یکی از تاثیرگذارترین روشهای آموزش به کودکان است زیرا کودک در حین بازی کردن با دستورات و مفاهیم به طور غیرمستقیم آشنا میشود. که این کار پروسه یادگیری را علاوه بر اینکه برای کودک خسته کننده نمیکند بلکه بسیار هیجان انگیز نیز میکند.همچنین این ربات باعث تقویت critical thinking یا تفکر سنجشگرایانه در کودک میشود. به این منظور که کودک یاد میگیرد گه یک اتفاق را تجزیه و تحلیل و بررسی کند که از طریق آن ایراد یک مسئله را بیابد و ربات را مجددا برنامه نویسی کرده و به هدفش برساند.برای ربات هایی همچون باتلی میتوان هزاران مسئله طرح کرد از بسیار ساده تا سخت و پیچیده و کودک را به چالش کشید. به همین خاطر چنین وسایلی اگر در اموزش و بازی با آن خلاقیت نشان داده شود، به هیچ وجه تکراری نخواهند شد. مهشید حاجیانی مهشید حاجیانی Tue, 16 Jun 2020 01:29:00 +0430 https://virgool.io/coderlife/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D9%85%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%A7%D9%85%D9%BE%DB%8C%D9%88%D8%AA%D8%B1-v9qepsuxphk9 واقعا نمیتوان از کودک انتظار داشت یک ساعت پای کامپیوتر بنشیند و به صحبت های خسته کننده ما گوش دهد و خوشحال از این باشیم که چه کار مفیدی میکنیم که کودکمان وارد دنیای تکنولوژی شده است و فرزند دلبندمان را علاقمند به دنیای صفر و یک کرده ایم و در آینده ای نه چندان دور برنامه نویسی بزرگ خواهد شد. از نظر من این دیدگاه مناسبی نیست. چرا که آموزش به کودکان در هر زمینه ای بسیار پیچیده و حساس است و کوچکترین سختگیری و اشتباهی در این زمینه ممکن است نتایج نامطلوبی برجا گذارد. در هنگام انتخاب روش آموزشی باید به گروه سنی کودک توجه کرد. به عنوان مثال آموزش از راه بازی یکی از روش های آموزشی کاربردی است که در هر زمینه ای نتیجه بخش بوده است. خوب است در همینجا به این نکته اشاره کنم که هدف از این مقاله به هیچ وجه بررسی روانشناسانه ی متدهای آموزش به کودکان نیست. در مقاله ی قبلی ام (روشهای آموزش برنامه نویسی به کودکان و نوجوانان) تعدادی از روش های آموزش برنامه نویسی به کودکان را معرفی کردم. که در ادامه این مقاله قصد دارم به معرفی یکی از این روش ها با جزییات بیشتر و همراه با بیان تجربیات شخصی خودم بپردازم.پرورش تفکر برنامه نویسی که شامل توانایی حل مسئله میشود یکی از نکات مهمی است که در زیر مجموعه ی آموزش کامپیوتر / برنامه نویسی به کودک قرار میگیرد و باید مورد توجه باشد. در واقع فعالیت هایی طراحی شده اند که از طریق بازی و همکاری گروهی باعث پرورش خلاقیت، استدلال منطقی و کمک به یادگیری حل مسئله در کودکان میشود. در این فعالیت ها از هیچ سیستم کامپیوتری استفاده نمیشود. در واقع همه ی اینها مهارت هایی هستند که به کودکان و نوجوانان کمک میکنند در آینده بهتر تصمیم بگیرند که میخواهند برنامه نویس شوند یا خیر. که اگر جواب خیر هم باشد، کودک ضرری ندیده و زمانش را از دست نداده است چون مهارتهایی را فرا گرفته که نه در زمینه کامپیوتر بلکه در هر حیطه ای که وارد شود برایش کاربردی خواهد بود. خوب است بدانیم که برنامه نویسی فقط، کدنویسی نیست بلکه فرد نیازمند است که قوه ی تحلیل و بررسی شرایط مختلف را داشته باشد، که این موارد باید در حین فعالیت های غیر مستقیم و در حیطه ی مثال هایی واقعی به کودک آموزش داده شوند. البته من ضرورت وجود و استفاده از کامپیوتر برای یک برنامه نویس را به هیچ وجه انکار نمیکنم، هدف از این مقاله اموزش مفاهیم پایه ای میباشد که برای انتقال آن به کودک، وجود کامپیوتر ضروری نیست.۱. بازی Hot Dogهمانطور که در تصویر میبینید (از لینک زیر تصویر میتوانید pdf بازی به همراه توضیحات کامل را دانلود کنید.) این بازی از یک جدول تشکیل شده است. که میتوانید آن را چاپ کنید و حتی به راحتی خودتان با کمی سلیقه و خلاقیت آن را در سایز بزرگتر به وسیله مقوا و حتی پارچه آماده کنید. چند نسخه مختلف از این بازی موجود است. که در همان سایت قابل مشاهده است.هدف بازی: یافتن مسیری برای رساندن نان به هات داگ با استفاده از فلش ها میباشد. کودک میتواند از اعداد برای استفاده کمتر از فلش ها استفاده کند. (مثلا ⬅︎۲ هم معنی با ⬅︎⬅︎ است و یعنی اینکه به اندازه دو خانه به سمت چپ برو.)قوانین: باید از فلش ها و اعداد استفاده شود - باید قبل از رسیدن به هات داگ ابتدا به کچاپ برسد - خانه هایی که میز و صندلی دارند قابل عبور نیستند.https://www.teacherspayteachers.com/Product/Hot-Dog-Coding-Game-3143653این بازی و بازی های مشابه هات داگ، باعث پرورش چند مهارت اصلی در کودکان میشوند: توانایی پیش بینی سناریو های مختلف: در این بازی هر کودکی ممکن است از یک روش به هات داگ برسد. کودک مسیرهای مختلف را بررسی میکند و نهایتا مسیری که از نظرش بهتر است را انتخاب میکند.تبدیل یک کار بزرگ به مراحل کوچیکتر قابل اجرا: در این بازی میتوانیم کودک را راهنمایی کنیم که برای رساندن نان به هات داگ، باید اول از میز و صندلی ها بگذرد، سپس سطل و سس را پشت سر بگذارد و نهایتا به هات داگ میرسد.توانایی تشخیص مشکل و یافتن راه حل برای آنتقویت کار گروهیتجربه شخصی: اگر کودک ۴ - ۵ ساله دارید، شاید انجام این کار بر روی کاغذ برایش کمی خسته کننده بیاید. طبق تجربه ی من برای کودکی که یک جا نشستن برایش دشوار است و حوصله اش سریع سر میرود انجام فعالیت بدنی بهتر است. جدولی شبیه تصویر بالا بر روی پارچه ای سفید رنگ کشیدم. با وسایل مختلف همانند سنگ های رنگی موانعی بر روی پارچه قرار دادم. از کودک خواستم مسیری را بیابد که به نقطه ی B برسد. کودک قادر بود با راه رفتن بر روی پارچه مسیر مورد نظر را پیدا کند. اگر بدون مشکل مسیر را طی کرد باید نقشه ی مسیر را با فلش ها بر روی کاغذی که مشابه زمین بازی طراحی شده، بچسباند. مرحله ی بعد، یافتن تمام مسیرهای منتهی به نقطه ی B بود و مرحله ی آخر پیدا کردن کوتاه ترین و بلندترین مسیر بود. میتوان با افزودن موانع بیشتر بازی را دشوارتر کرد. راه رفتن بر روی پارچه و قدم گذاشتن بر روی خانه های موجود و نهایتا رسیدن به مقصد برای کودکان کم سن بسیار هیجان انگیز است. وقتی کودک در این بخش به مهارت رسید، باید از او خواسته شود که اینبار برعکس عمل کند یعنی ابتدا نقشه ی مسیری که باید طی شود تا به نقطه B برسد را بر روی کاغذ با استفاده از فلش های بالا، پایین، چپ و راست بکشد (یا کارتهای فلش را بر روی نقشه بچسباند) و آن را به همکلاسی خود دهد و کودک دوم طبق نقشه دریافتی مسیر را بپیماید. در این مسیر ممکن است به بن بست هایی برخورد کنند که باید با همفکری و مشورت یکدیگر مشکل را پیدا کرده و مسیر را ادامه دهند. همچین ممکن است نیاز باشد جهت ها را به کودک آموزش دهید، چون لزوم کار با اسکرچ جی آر و برنامه های این چنینی برای آینده کودک همین جهت دهی توسط فلش ها است. که مطمئنا در مقالات آتی به آن خواهم پرداخت. مسئله ی دیگر که ممکن است نیاز باشد در این بازی به کودک آموزش دهید، این است که به او بفهمانید هر فلش فقط قادر است در یک خانه از جدول بنشیند. ۲. بازی الگوریتم یابیکودک در این فعالیت خواهد آموخت که چگونگی انجام یک فعالیت را گام به گام برای دیگران توضیح دهد. و نتیجه یک اشتباه یا فراموشی در یک مرحله را خواهد دید. در سایت code.org این مفهوم را با کاشتن نهال به کودکان آموزش داده است. https://code.org/curriculum/course1/6/Activity6-RealLifeAlgorithms.pdfde.orgتجربه شخصی: من این مفهوم را با مراحل گام به گام مسواک زدن با بچه های ۴ - ۵ ساله تمرین کردم. ابتدا مراحل مسواک زدن را در ۶ گام بر روی کارتهای آهنربایی آماده کردم و از کودکان خواستم که مراحل را به ترتیب پشت سر هم بر روی وایت برد قرار دهند. اکثر کودکان انجام این کار برایشان راحت است. مرحله ی بعد این است که از کودکان بخواهید که خودشان مراحل مسواک زدن را برای شما بگویند و طبق دستورالعمل آنها شروع به مسواک زدن کنید. کودکان با این روش کاملا درک میکنند که تا چه حد باید مراحل را ریز به ریز برای شما مطرح کنند. چون ممکن است شما بدون اینکه خمیر دندان را بر روی مسواک قرار دهید شروع به مسواک زدن کنید.احتمالا ویدئوهای Josh Darnit را دیدید اگر که نه به راحتی در یوتیوب میتوانید پیدایش کنید. خیلی به شما ایده میدهد که از چه روش هایی میتوانید این موضوع را با کودکان تمرین کنید.بازی If...elseبرای آموزش به کودک باید خلاق باشید. باید نسبت به روحیه ی کودکتان داستان بسازید و بازی خلق کنید. یاد دادن if...else از طریق داستان و بازی برای کودکان واقعا هیجان انگیز است. مثال۱: نسبت به سن کودک میتوانید از مراحل ساده شروع کنید: مرحله ۱: از کودک بخواهید اگر شما بازوی راستتان را بالا بردید، او نیز بازوی راستش را بالا ببرد. مرحله ۲: از کودک بخواهید اگر شما بازوی راستتان را بالا بردید، او بازوی چپش را بالا ببرد.مرحله ۳: از کودک بخواهید اگر بازوی راستتان را بالا بردید، او بازوی چپش را بالا ببرد، در غیر اینصورت پای راستش را بالا ببرد. پس اگر شما کاری انجام ندادید کودک باید پای راستش را بالا ببرد. بعد از انجام این فعالیت میتوانید از کودک بخواهید رهبری را بر عهده بگیرد و اون با گذاشتن شرط شما را به چالش بکشد. استفاده از واژگان اگر یا if و درغیر اینصورت یا else در این بازی ضروریست.مثال۲: Hello Ruby بازی dresscode را معرفی کرده که فایل آموزشی و فایل قابل چاپ را اینجا میتوانید ببینید. که در این بازی باید با بیان یک سری شروط از کودک بخواهید لباس مناسب را برای شخصیت تعیین شده، انتخاب کند. مثلا اگر هوا بارانی بود کودک باید کلاه بپوشد در غیر اینصورت دامن بپوشد. که میتوانید شرایط هوایی مختلف را بر روی وایت برد نقاشی کنید.https://hello-ruby-production.s3.amazonaws.com/uploads/exercise_material/attachment/9/paperdoll.pdf تجربه شخصی: من بازی dresscode را با کودکان ۴ - ۵ ساله انجام دادم. با این تفاوت که از تصاویر متفاوتری نسبت به هلو روبی استفاده کردم. همچنین داستانی با محتوای فصل ها برای کودکان تعریف کردم که شامل اگر و در غیر اینصورت بود. که طبق شرایطی که در حین داستان تعریف میشد کودک تصمیم می گرفت که در آن مرحله چه لباسی بر تن شخصیت داستان کند.این نوع فعالیت ها بسیار زیاد است که قصد دارم در مقاله ای دیگر، نمونه های بیشتری از این دست را معرفی کنم و این مقاله را بیش از این طولانی نمیکنم. امیدوارم این مقاله برایتان مفید بوده باشد. و خوشحال میشوم که نظراتتان را با من در میان بگذارید. مهشید حاجیانی مهشید حاجیانی Fri, 13 Mar 2020 23:05:07 +0330 https://virgool.io/coderlife/%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-u48lo1mdtnlq در مطلب قبل درباره ضرورت آموزش برنامه نویسی به کودکان صحبت کردم. با توجه به اینکه افراد زیادی به صورت متمرکز در این زمینه فعالیت دارند، در این مطلب قصد دارم این افراد و روش‌ها و ابزار موجود در راستای یادگیری راحت‌تر مفاهیم کامپیوتر و برنامه نویسی مختص کودکان و نوجوانان را معرفی کنم.لیندا لیوکاس و Hello Rubyامیدوارم که اسم لیندا لیوکاس را شنیده باشید. کسی که مو‌لف و نویسنده ی کتاب Hello Ruby است. کسی که به واسطه ی این کتاب ها روشی جالب در راستای یادگیری تکنولوژی، محاسبات و برنامه نویسی ابداع کرده است. کتابی مصور برای گروه سنی 4 تا 10 سال، که به صورت خیلی جذاب و هیجان انگیز از طریق داستان و بازی به معرفی انواع الگوریتم ها، روش های توانایی حل مسئله، باگ یابی و دیباگ کردن و... میپردازد. البته روش لیندا لیوکاس فقط به انتشار کتاب های Hello Ruby ختم نمیشود بلکه ساخت ویدئوهای آموزشی و همچنین برگزاری کلاس های متنوع برای معلمین ابتدایی در کشورها و شهرهای مختلف از جمله ملبورن، توکیو، نیویورک،‌ تفلیس و... با هدف آموزش روش های اصولی کار با کودکان، در رأس برنامه های آموزشی لیندا میباشد. در واقع لیندا عنوان میکند که هدف از برگزاری چنین دوره هایی این است که معلمان علم کامپیوتر را به عنوان چیزی زیبا، دوست داشتنی و سرگرم کننده ببینند و به کودکان منتقل کنند.کتاب Hello Ruby بیش از 22 زبان منتشر شده و جالب است بدانید که پرفروشترین نسخه ی این کتاب در آمازون به زبان ژاپنی میباشد. میتوانید از طریق این لینک یک سری از سخنرانی های لیندا لیوکاس را ببینید. به نظرم چه خوب میشد این کتاب ها به زبان فارسی هم در دسترس قرار میگرفتند.اسکرچ Scratchاسکرچ یک زبان برنامه نویسی جذاب برای رده سنی ۸ تا ۱۶ سال میباشد که توسط دانشمندان دانشگاه MIT از جمله Mitch Resnick طراحی و معرفی شد. در واقع کودکان و نوجوانان با کنار هم گذاشتن و جور کردن یک سری بلوک که هر کدام معرف یک دستور هستند قادر به ساختن بازی، انیمیشن و... خواهند شد. کودکان از طریق این بلوک ها به راحتی و بدون هیچ پیچیدگی خاصی قادر به برنامه نویسی خواهند شد. با اسکرچ میتوان به راحتی پروژه های جذابی بر روی بردهایی همچون رزبری پای اجرا کرد. جالب است بدانید ScratchJr زبانی الهام گرفته از اسکرچ برای گروه سنی ۵ تا ۷ سال میباشد. که به کودک امکان ساخت داستان و بازی را میدهد. در واقع در اسکرچ جی آر بلوک و دستورات، مجدد طراحی شدند تا برای خردسالان نیز قابل استفاده باشند. البته اسکرچ جی آر به صورت رایگان فقط بر روی تبلت قابل دسترسی میباشد. خوب است که کودک از همین رده ی سنی یاد بگیرد چگونه با کامپیوتر و تبلت خود خلق کند نه اینکه فقط با آن کار یا به طور کلی تعامل کند.آموزش مفاهیم کامپیوتر بدون استفاده از کامپیوترشاید عجیب به نظر برسد که چگونه میتوان مفاهیم را بدون استفاده از خود کامپیوتر به کودکان منتقل کرد. در واقع مربیان در چنین روشی با استفاده از ابزاری همانند پازل، کارت های رنگی،‌ تعریف داستان و... شروع به آموزش مفاهیم به کودکان میکنند. شاید اگر CS Unplugged را در اینترنت جستجو کنید به نتایج جالبی برسید. با انواع فعالیت ها و داستان ها که توسط آنها قادر خواهید بود مفاهیم پایه ای کامپیوتر را به کودک و یا نوجوان خود منتقل کنید. در واقع با استفاده از این فعالیت ها کودک با مفاهیمی همچون اعداد باینری، الگوریتمها، تفکرات محاسباتی و... آشنا خواهد شد. در این لینک نیز با یک سری از این فعالیت ها آشنا خواهید شد. همچنین شاید جالب باشد که این لینک را ببینید. داستانی که با تعریف کردن آن برای کودک، خواهید توانست مفهوم باگ و باگ یابی را به کودکتان منتقل کنید. سایت code.orgحتما به سایت معروف code.org سری بزنید. سایتی که دارای طرح درس هایی شامل فعالیت های بدون کامپیوتر و همچنین بازی و دروسی است که نیازمند کامپیوتر است. اگر چرخی در این سایت بزنید علاوه بر مشاهده ی دروس مربوط به کودکان/نوجوانان میتوانید طرح درسهایی به همراه زمان بندی کامل به عنوان یک مربی دریافت کنید. مثلا در این لینک میتوانید طرح درس مربوط به debugging را ببینید همچنین تمامی فایلهای راهنما (به عنوان مثال فایل کتاب داستان، طرح های قابل پرینت برای رنگ آمیزی و...)‌ نیز در اختیار شما قرار گرفته است.اسباب بازی های آموزشیوسایل کمک آموزشی زیادی برای آموزش برنامه نویس و مفاهیم آن به کودکان موجود است. که در ادامه تعدادی از آنها را معرفی خواهم کرد. توسط این وسایل، آموزش به پروسه ای هیجان انگیز برای کودکان تبدیل خواهد شد. ربات Dash and Dotاین ربات برای رده سنی ۶ سال به بالا طراحی شده که توسط اپلیکیشن مربوطه و سنسورهای متصل به ربات، قادر به برنامه ریزی میباشد. درواقع کودک با استفاده از اپ مربوطه و با کدنویسی بلوکی میتواند ربات خود را کنترل کند.Dash and Dotربات کدنویسی Botlyاین ربات برای گروه سنی ۵ تا ۹ سال مناسب است. رباتی که برای هدایت و برنامه ریزی آن به هیچ نرم افزار یا صفحه نمایشی نیاز ندارد. در واقع Botly دارای یک ریموت کنترل است که وظیفه برنامه نویسی ربات را برعهده دارد. این ویدئو را برای آشنایی و نحوه ی عملکرد ‌Botly حتما ببینید.Botlyبرنامه نویسی با Osmoاین ابزار برای گروه سنی ۵ تا ۱۲ سال کاربردی است و همچنین اپلیکشن مربوط به این ابزار فقط در آیپد دسترس میباشد. Osmo این امکان را برای کودک فراهم میکند که به صورت فیزیکی بلوک های برنامه نویسی را با هم جور کند و به حل مسئله مشخص شده بپردازد.Osmoوسایل از این قبیل کم نیستند و همه نشان دهنده این است که آموزش باید از راه بازی و سرگرمی و به صورت خیلی جذاب به کودکان ارائه شود. روش های قدیمی انتقال اطلاعات، برای آموزش برنامه نویسی به کودکان روش مناسبی نیستند. در ایران، موسسه پل استار در رشت، موسسه ای است که در این زمینه به صورت گسترده فعالیت میکند که به صورت کاملا اتفاقی در اینستاگرام با فعالیت آنها آشنا شدم و آنها را دنبال میکنم. از اینکه چه موسسات دیگری در ایران چنین فعالیتی دارند، مطلع نیستم ولی به نظر من خوب است چنین آموزشگاه هایی که در راستای برنامه نویسی به کودکان فعالیت میکنند را برای گسترش ضرورت یادگیری برنامه نویسی در رده سنی کودکان و نوجوانان، به همدیگر و یا به دوستان و آشنایان معرفی کنیم.مطمئنا روش ها، ابزارها و سایت ها ی آموزشی بیشتری در این زمینه وجود دارند و من فقط به معرفی تعدادی از آنها که به نظرم مهمتر و جالبتر بود بسنده کردم. خوشحال خواهم شد روش یا متد آموزشی دیگری که به نظرتان در این راستا کاربردی است، را در بخش نظرها معرفی کنید. مهشید حاجیانی مهشید حاجیانی Fri, 25 Oct 2019 12:07:03 +0330 https://virgool.io/coderlife/%D8%B6%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-dfpymp6iqpft من مهشید هستم. یک وب دولوپر ساده که علاقمند است در زمینه ی آموزش برنامه نویسی و مفاهیم کامپیوتر به کودکان و نوجوانان فعالیت داشته باشد. این اولین مقاله ی من در این زمینه است. مطالب زیادی در این باره نوشته شده که بر لزوم آموزش برنامه نویسی به کودکان تاکید داشته‌اند. ولی به نظر من تا زمانیکه خانواده ها ضرورت آن را درک نکنند تکرار مکرر آن لازم است. باید به این نکته اشاره کنم شاید کودکان/نوجوانان به این درک رسیده باشند که به جز بازی و چت میتوانند فعالیت مفیدتر و کاربردی‌تری را با کامپیوترشان انجام دهند ولی این به تنهایی کافی نیست. والدین نیز باید این مهم را درک کنند وگرنه مانعی برای پیشرفت فرزندشان خواهند بود. والدینی که درکی از برنامه نویسی ندارند مطمئنا کودک برنامه نویسشان را از نشستن پشت کامپیوتر منع کرده و یا باعث تحقیر او میشوند. چون در تفکر آنها نقش بسته شده که به جز بازی و جستجوی بی هدف در اینترنت کودکشان نمیتواند کار دیگری کند. درحالی که چنین طرز فکری اشتباست. وظیفه‌ی والدین است که کودکان را از مصرف کننده ی کامپیوتر بودن به سمتی سوق دهند که از این ابزار در جهت یادگیری و خلق کردن، برای بهبود جامعه استفاده کنند.همانطور که میدانید امروزه کودکان در دنیایی متفاوت از گذشته رشد میکنند. کامپیوتر، موبایل، شبکه های اجتماعی، اینترنت و… همه و همه جزئی از زندگی کودکان هستند. به جرات میتوانم بگویم که اکثر وسایل منازل و حتی اسباب بازی های جدید همه مجهز به سیستم های کامپیوتری هستند. به نسبت پیشرفت دنیا، کودکان امروزی نیز به قدری باهوش هستند که توانایی استفاده از تمامی این موارد را بدون هیچگونه کلاس آموزشی را دارند. درست است، در این مورد هیچ شکی نیست ولی باید این را بگویم که استفاده از فناوری یک چیز است و دانستن علم پشت سر آن یک چیز دیگر. همانطور که در ابتدا اشاره کردم اکثر اوقات همه فکر میکنند که کودکان و نوجوانان میتوانند هرکاری را با تکنولوژی انجام دهند. ولی آیا به این نکته فکر کرده‌اید که همین کودک و نوجوان چگونه اکثر وقت خود را با این تکنولوژی های جدید سپری میکند؟آقای Mitch Resnick طراح زبان اسکرچ از دانشگاه MIT در بخشی از سخنرانی‌اش میگوید:شما جوانان را بیشتر در حال چت کردن، مرور سایت ها، اس ام اس زدن و بازی کردن دیده‌اید و در این شکی نیست که جوانان بسیار در انجام این موارد راحتتر هستند. پس میتوان گفت جوانان تجربه‌ی زیاد و آشنایی زیادی با تکنولوژی‌های جدید دارند، ولی با مسئله ساخت و توانایی خلق کردن توسط این تکنولوژی های جدید آشنایی بسیار کمی دارند. تقریبا مثل این می‌ماند آن‌ها می‌توانند بخوانند ولی نمی‌توانند بنویسند. وقتی حرف از کودکان و نوجوانان عصر دیجیتال میشود منظور ما این است که آنها قادر باشند برنامه های خاص خودشان را بسازند و یا به اصطلاح کد بزنند. یکی از راه هایی که کودک و یا نوجوان را برای استفاده درست از این فناوری ها و خلق کردن ابزارهای کاربردی هدایت میکند، یادگیری یک زبان برنامه نویسی است. نکته مهم و قابل توجه این است که یادگیری اصول برنامه‌ نویسی قدرت خلاقیت کودک را پرورش داده و او را به کودکی خلاق که توانایی ساخت پروژه های کوچک را دارد، تبدیل میسازد. باید به این نکته توجه کرد که مطمئنا قرار نیست هر کودکی که برنامه نویسی میاموزد در آینده یک برنامه نویس شود. بلکه برنامه نویسی در کودک مهارتهایی را پرورش میدهد که در هر رشته ای که وارد شود نتایج آن را خواهد دید. در ادامه میخواهم یک سری از مهارتهایی که کودک با یادگیری برنامه نویسی کسب میکند را عنوان کنم:برنامه نویسی،‌ باعث خلاقیت میشود. با استفاده از ابزارهای مربوط به برنامه نویسی به کودکان، آنها توانایی تخیل کردن و ساخت بازی، انیمیشن و... را می‌آموزند. درواقع در این راه به کودک این فرصت داده میشود که با به کارگیری مغزش، چیزی طراحی کند که کاملا متعلق به اوست.برنامه نویسی،‌ مهارت ریاضی کودکان را بهبود میبخشد.برنامه نویسی،‌ امکان یادگیری مباحث انتزاعی را میدهد. همچنین به آنها کمک میکند که مفاهیم ریاضی را در موقعیت های واقعی به کار گیرند و جذب ریاضی‌ای شوند که برایشان دیگر خسته‌کننده و فقط تئوری نیست.برنامه نویسی،‌ باعث تقویت حل مسئله در کودک میشود.کودکان می‌آموزند که مسائل بزرگ را به تکه های کوچکتر تقسیم کنند و حل هر کدام از آن تکه های کوچک نهایتا منجر به حل مسئله ی اصلی خواهد شد. با این روش دیگر هیچ مشکلی برایشان غیرقابل حل و بزرگ و ناامیدکننده نخواهند بود زیرا آنها یادگرفته اند که چگونه با مسائل برخورد کنند. برنامه نویسی، نحوه ی تفکر بهتر را به کودک میاموزد.درواقع کودک یاد میگیرد چگونه متفاوت فکر کند و به مواردی که پیش رویش است از جهات مختلف نگاه کند. درواقع تفکر منطقی را می آموزد و این تفکر منطقی باعث حل مسئله به شیوه ی نوین خواهد شد. اینکه اگر روشی باعث حل مشکل نشد، ناامید نشود و دنبال راه حل دیگری برود.برنامه نویسی،‌ باعث افزایش اعتماد به نفس در کودک میشود.بعد از یادگیری برنامه نویسی، کودک شروع به خلق برنامه های خود میکنند و نمایش آنها به دیگران باعث افزایش اعتماد به نفسش خواهد شد. زیرا او یادگرفته فعالیتی که شاید از نظر دیگران سخت به نظر میرسد را فرا بگیرد.برنامه نویسی، انعطاف‌پذیری را به کودک میاموزد.در این راه کودک می‌آموزد که ناامید نشود و اصولا شکست چیز بدی نیست و برعکس میتواند فرصتی برای یادگیری باشد. برنامه نویسی به کودک می آموزد که با تلاش دوباره خواهد توانست نتیجه دلخواه را به دست آورد.یادگیری برنامه نویسی، یک آمادگی شغلی برای کودکان و نوجوانان است.کودکان علاقه‌مند به برنامه‌نویسی از این طریق برای شغل آینده خود آماده میشوند.با توجه به نکات بالا، رشد خلاقیت و پرورش تفکر از کودکی می تواند سبب انعطاف پذیری بیشتر فرد در دوران بزرگسالی او شود. همچنین مهم است که در دنیایی که سرعت پیشرفت تکنولوژی به شدت رو به افزایش است، کودکان یاد بگیرند که خود را چگونه با این دنیا وفق داده و نقشی مثبت در این پیشرفت داشته باشند. در غیر اینصورت شاهد جوانانی خواهیم بود که نه تنها اصول درست استفاده از تکنولوژی را نیاموخته‌اند بلکه از آن در جهتی منفی و حتی در راه آزار خود و دیگران استفاده میکنند. در مطالب آینده قصد دارم که به معرفی روش‌ها و ابزار موجود در راستای یادگیری راحت‌تر مفاهیم کامپیوتر و برنامه نویسی مختص کودکان و نوجوانان بپردازم. مطمئنا راهکارهایی همراه با بازی و سرگرمی موجود است که کودک را به موضوع علاقه مند کرده و مفاهیم را به صورت غیرمستقیم آموزش میدهد. علاوه بر این زبان‌های برنامه نویسی مختص کودکان و نوجوانان وجود دارد که بدون پیش زمینه ی قبلی و از طریق اشکال و طرح های آماده، کودک را مشتاق یادگیری خواهد کرد. همه باید یاد بگیرند که چگونه برنامه نویسی کنند زیرا به شما یاد میدهد که چگونه تفکر کنید.استیو جابزخوشحال خواهم شد که اگر نکته ای از قلم افتاده گوشزد کنید و تجارب خود را با من در میان بگذارید. مهشید حاجیانی مهشید حاجیانی Fri, 11 Oct 2019 18:50:07 +0330