<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0">
    <channel>
        <title>نوشته های سنگ نگاره های ایران</title>
        <link>https://virgool.io/feed/@m_99962299</link>
        <description></description>
        <language>fa</language>
        <pubDate>2026-04-14 21:10:43</pubDate>
        <image>
            <url>https://files.virgool.io/upload/users/657267/avatar/NPErjV.jpg?height=120&amp;width=120</url>
            <title>سنگ نگاره های ایران</title>
            <link>https://virgool.io/@m_99962299</link>
        </image>

                    <item>
                <title>تاریخ و جامعه</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D9%88-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-azyukgjc98hm</link>
                <description>تاریخ مستند و روایت علمی از آن، هویت بخشی، آرمان خواهی و الگو پذیری جامعه را فزونی می دهد و حکومت های تمامیت خواه و استعمار غارت پیشه از معرفی آن وحشت دارند.شاید بتوان گفت که: دیرینگی بعضی از فنجان نماها  cup marks در ایران، با عمر انسان بر روی کره ی زمین همسانی دارد.کتاب، سنگ نگاره های ایران زبان مشترک جهانی: کتابی است که محتوای آن حاصل بیش از ۲۰ سال مطالعات میدانی در غارها و کوه های ایران استنوشته ای با خط پهلوی هام دبیره، که بدست افراد ساکن در دره های تیمــــره آفریـــده شده و نشان از سطـح دانش، آگاهی و سواد خواندن و نوشتن مردمانی دارد؛ که بیش از ۱۴۰۰ پیش در دره های دور دست شهرها می زیسته اند. کشف و عکس : محمد ناصری فرد، روزبه بهرامی تاریخ : پاییز ۱۳۸۷</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Thu, 26 Feb 2026 09:02:46 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>بزکوهی، نمـــــــــــاد ایرانیان باستان</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%A8%D8%B2%DA%A9%D9%88%D9%87%DB%8C-%D9%86%D9%85%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D9%80%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-aseecoads2jn</link>
                <description>کشف راز فراوانی نقش های کهن و طرح روی سفالینه های پیش از تاریخ ایرانبيشترين فراواني نقوش کهن سنگ نگاره های Rock Arts ایران متعلق به نقش بزكوهی Ibex است؛ كه با طرح ها، سبك ها و اندازه هاي مختلف با شیوه های حكاكي کوبشی petroglyph و رنگين نگاره pictograph بر ديواره ي كوه ها، دره ها و درون غارها ايجاد شده اند.بنظر نگارنده این فراوانی تصادفی نبوده و در آن اسرار و پیام خاصی نهفته است و همین نگاه سبب شد؛ تا سالیان متمادی در کشف راز آن باشیم. جالب آنکه تاکنون این فراوانی نقش های کهن غارها و کوه ها و در دوره های جدیدتر طرح روی سفالینه های پیش از تاریخ، پیکره های گلی و مفرغی، طرح روی دست بافت ها و تقدس آیینی آنها طی هزاره در قالب اسطوره ها و داستان ها برای هیچ باستان شناس و پژوهشگری در داخل و خارج از ایران سوال نشده است ؟!رد پا و سیر کوچ نماد بزکوهی از کوه ها و غارهای ایران، تا پیکره مفرغی زیبا و کهن در شبه جزیره عربستان سعودی با شباهت ها و پیام های یکسانحال اين سؤالي است؛ كه پيش روي هر پژوهشگري است؛ كه قصد مطالعه بر روي تاريخ، فرهنگ، اسطوره ها و سیر هنر باستان ايران را دارد؛ می باشد. چرا حدود نود درصد نقوش سنگ نگاره هاي ايران بزكوهي است؟ براي دست يابي به پاسخي مقبول و متقن نياز به بررسی عميق و گسترده در گذشته هاي دور ايران زمين داريم. كاري بس دشوار که شدني است. پاسخ یابی این حلقه ي مفقوده در تاريخ، هنر و گذشته ی ایران، از دوران بسياركهن کاری ساده نیست.چرا بزکوهی از حدود هزاره ی نوزده ی پیش از میلاد (دکتر رسول بشاش رییس پژوهشکده خط و زبان-1387، تیمره) برای ایرانیان جایگاه قدسی و قابل احترام داشته است؟چرا بزكوهي به فراواني بر روي كهن ترين سفالينه هاي ماقبل تاريخ ايران حضور و ظهور هنرمندانه پيدا کرده است ؟رد پا و سیر کوچ نماد بزکوهی از کوه ها و غارهای ایران تا جنوب شرق دریای مدیترانه با شباهت ها و پیام های یکسانچرا زيباترين رب النوع ها بعد از كشف فلز از آن ساخته مي شود؟ چرا برروي گردنبندها و پلاك‌هاي مقدس حین زايمان زنان حضور ناجی پيدا مي كند؟ چرا هر جا زيستگاه و حضور انساني بوده؛ نقش بزكوهي بر ديواره ي غــارها، دره ها، كوه ها، روي فرش ها، زير اندازها و حتي خالکوبی آن بر بدن انسان ها تا به امروز، حضوري مقدس و قابل احترام داشته است؟چه رازي در آن نماد نهفته است؛ كه در جاي جاي زندگي ايرانيان باستان حضوري پر رنگ و مستمر داشته و اين روند تاجايي پيش رفته كه به عنوان يك نماد قدسی از آن كمك می خواسته اند و حتي بر بدن خود آن را خال كوبي (tatoo) مي كرده اند؛ تا هميشه همراه آنها باشد.هركس از كنار آن نقوش کهن دره ها و كوه ها گذر مي كرده؛ به پاس احترام به آن نقش های بزکوهی، نقشي جديد در كنار يا حتي بر روي نقش هاي قديمي تر تصوير يا حك مي كرده تا مشمول امر خيري شده باشد و... .به باور ایرانیان باستان، بزکوهی فرشته ناجی است (اسطوره مشی و مشیانه )؛ که به لباس بزکوهی در آمده و در هنگام سختی ها (خوان دو شاهنامه) به کمک انسان ها می آیـــد.با احترام - محمد ناصری فرد25 بهمن 1404رد پای نقاشی های کهن بزکوهی بر دیواره ی کوه، نماد ایرانیان باستان، از هنر سنگ تا طرح روی سفالینه های پیش از تاریخ اطراف رود سند در پاکستان (3000 پ.م)رد پای نقاشی های کهن بزکوهی بر دیواره ی کوه، نماد ایرانیان باستان، از هنر سنگ تا طرح روی سفالینه های پیش از تاریخنقاشی های کهن بزکوهی در پنج حالت که در حال چیدن گیاه مانایی (هوم، هومه، سومه، اُرمک ریش بز، Ephedra) در قالب نوعی دعا هستند؛ کشه بعد از یکجا نشینی طرح روی سفال انیمیشن شهر سوخته در زابل شده است. محل : تیمره (کوه های اطراف خمین) کشف، عکس و آیکونوگرافی: محمد ناصری فرد تاریخ کشف: ۱۳۸۵نقاشی های کهن بزکوهی در پنج حالت که در حال چیدن گیاه مانایی (هوم، هومه، سومه، اُرمک ریش بز، Ephedra) در قالب نوعی دعا هستند؛ کشه بعد از یکجا نشینی طرح روی سفال انیمیشن شهر سوخته در زابل شده است. محل : تیمره (کوه های اطراف خمین) کشف، عکس و آیکونوگرافی: محمد ناصری فرد تاریخ کشف: ۱۳۸۵</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Sun, 15 Feb 2026 07:10:56 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>رد پای نیایش های کهن در تیمره (کوه های اطراف خمین)</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%A7%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%DB%8C%D9%85%D8%B1%D9%87-silgkcjcylqh</link>
                <description>تخته سنگی غول پیکر بر دامنه کوهی که سطح صاف آن طی هزاره ها پر از نقش های گوناگون شده و از همه جالب تر نقش انسانی است که به حالت نیایش و احترام دست ها بر سینه دارد(ح ۵۰۰۰ پ.م) و در دوره های جدیدتر ردپای آن باور و آیین را بر پیکرهای گلی جیرفت، شهداد، معبد اُور در بغداد و مارلیک گیلان می بینیم.کشف سنگ نگاره ها، عکاسی و آیکونوگرافی : محمد ناصری فرد هنرهای صخره ای نه تنها میراث تاریخی و فرهنگی ایران، بلکه آرشیو ارزشمندی از هنر باستانی جهان است. Rock arts is not only the historical and cultural heritage of Iran but also a valuable archive of the   world’s Ancient Art .  پیکره هایی از انسان های در حال نیایش در معبد اُور میان رودان که همچون نقاشی های کهن مکشوفه در تیمره و غارهای لرستان دست ها به حالت نیایش و احترام بر سینه دارند.پیکره مفرغی یک بانو که به حالت نیایش و احترام دست ها همچون نقاشی های کهن بر سینه دارد. محل کشف : مارلیکتندیس شخصی که لباس رسمی به تن دارد و یک گوشواره ی حلقه ای ساده بر یکی از گوشهایش باقی است، ارتفاع: 11.7 سانتی متر، وزن:43.5  گرم، قدمت: اواخر هزاره ی دوم یا اوایل هزاره ی نخست پیش از میلاد، منطقه ی جغرافیایی: مارلیکنقاشی های کهن از انسان هایی که به حالت نیایش و احترام دست ها بر سینه دارند و در دوره های جدیدتر ردی پای آن باورها و اندیشه ها را در قالب پیکره های گلی و فلزی گوناگون در نقاط مختلف ایران و جهان می بینیم؛ حتی در کشور پرو؟نقاشی های کهن از انسان هایی که به حالت نیایش و احترام دست ها بر سینه دارند و در دوره های جدیدتر ردی پای آن باورها و اندیشه ها را در قالب پیکره های گلی و فلزی گوناگون در نقاط مختلف ایران و جهان می بینیم؛ حتی در کشور پرو؟نقاشی های کهن از انسان هایی که به حالت نیایش و احترام دست ها بر سینه دارند و در دوره های جدیدتر ردی پای آن باورها و اندیشه ها را در قالب پیکره های گلی و فلزی گوناگون در نقاط مختلف ایران و جهان می بینیم.</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 17 Dec 2025 08:51:50 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>شیر کُشی در ایران</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%DA%A9%D9%8F%D8%B4%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-y3nbu0undrk0</link>
                <description>نقش یک شیر نر غول پیکر که افرادی از جلو و از پشت سر با نیزه و کمان در حال نبرد با آن هستند. یکی از شکارچی ها که قدش از همه بلندتر است؛ نیزه ی بلندش را در دهان شیر فرو برده؛ این نقاشی کهن گواه بر زیست آن گربه سان باشکوه در مرکز ایران و دیده ی هنرمندی دارد؛ که آن صحنه را بدقت دیده و شیرکشی بدست انسان را به روایت تصویر کشیده است.         کشف ، عکس و آیکونوگرافی : محمد ناصری فرد</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Mon, 15 Dec 2025 08:56:20 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>باستان شناسی نوین و کار آمد در خشکی‏</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D9%86%D9%88%DB%8C%D9%86-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A2%D9%85%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D8%B4%DA%A9%DB%8C%E2%80%8F-nbfdgnwxhapx</link>
                <description>باستان شناسی روسطحی، باستان شناسی زیر سطحیباستان شناسی علمی، رویکردی سیستمی است؛ برای کشف و نگهداری آثار زیست انسان ها، طی زمان های ‏گذشته، که می تواند منتج به کشف رگه های ظریف و گوناگون از پارامترها و متغیرهای معنوی و فرهنگی گذشته ‏های دور شود؛ که در انگاره زیستی و رویه های ملموس (هویت ملی، اعتماد به نفس، عبرت ‏گیری و توریسم) زیست انسان های امروزی هم بسیارتاثیر گذار است. ‏به مختصر دلایل بالا، علم باستان شناسی در دنیا از ارزش و اعتبار زیادی برخوردار است؛ چرا که همه ی ‏عرصه های زیست انسان ها را در قلمروهای محلی، ملی و جهانی تحت تاثیر قرار می دهد.‏میزان توسعه ی انسانی هر کشوری، از دریچه ی اهمیت و تلاش های باستان شناسان برای یافته های تاثیر گذار ‏در جوامع انسانی قابل قضاوت است. در جوامع پیشترفته همگام با دیگر پدیده های پیش برنده؛ نمادهایی گسترده از تلاش های باستانشناسان متبلور است؛ تا از یافته های زیر ذربین آنها و تفسیر و تحلیل انسان شناسان و جامعه شناسان، چشم ‏انداز برنامه ریزان ملی و جهانی را رقم زنند و عملیاتی کنند. ‏باستان شناسی روسطحی و باستان شناسی زیر سطحی، اگر چه در سیر تحقق اهداف مشترک هستند؛ اما در شیوه ‏های اجرا بسیار تفاوت دارند.‏باستان شناسی زیر سطحیباستان شناسی زیر سطحی، همان باستان شناسی سنتی است؛ که امروزه در دنیا به باستان شناسی تهاجمی و غیر ‏تهاجمی (نوین) تقسیم می شود.‏باستان شناسی غیر تهاجمی : استفاده و بهره گیری از ابزارها و تکنولوژی های نوین، برای کسب اطلاعات متقن ‏و دقیق از مکان های خاص و مورد مطالعه است. برای مثال:‏پهپاد CW-15 VTOL، مجهز به LiDAR و دوربین‌های هوایی، با ارائه جمع‌آوری سریع و دقیق داده‌ها برای کاوش، نقشه‌برداری و نظارت، تحقیقات باستان‌شناسی را متحول می‌کند.‏((بررسی‌های غیر تهاجمی، اطلاعاتی در مورد محوطه‌های باستان‌شناسی بدون ایجاد اختلال در زمین ارائه ‏می‌دهند و آن محوطه‌ها را برای نسل‌های آینده حفظ می‌کنند‎.‎‏ ‏این تکنیک‌ها و بررسی‌های سطحی(نقاشی های غارها و کوه ها)، دقیق نگری ‏‎ ‎هوایی با پهپاد یا لیدار، رادار ‏نفوذی زمین ژئوفیزیکی یا مغناطیس‌سنجی، عکاسی های حرارتی و... گزینه‌های کاملی را در مورد تخمین‌های ‏اولیه یا زمانی که به بررسی مؤثر مناطق وسیع نیاز است؛ ارائه می‌دهند. این امر شناسایی ویژگی‌ها و الگوهای ‏زیرسطحی را بدون حفاری واقعی امکان‌پذیر می‌سازد. ‏پهپاد‎ CW-15 VTOL‎، مجهز به‎ LiDAR ‎و دوربین‌های هوایی، با ارائه جمع‌آوری سریع و دقیق داده‌ها برای ‏کاوش و..، نقشه‌برداری و نظارت، تحقیقات باستان‌شناسی را متحول کرده است بررسی‌های غیر تهاجمی، یکپارچگی سایت ها را برای اکتشافات اولیه حفظ می‌کنند، در حالی که بررسی‌های تهاجمی برای تأیید و تجزیه و تحلیل دقیق و عمیق‌تر کاوش میدانی می‌کنند.))[1] .  باستان شناسی غیر تهاجمی، قادر است بررسی‌های گسترده و سیستمی را در مقابل بررسی‌های فشرده انجام دهد؛ که از کارآیی و دقت بیشتری نیز برخوردار است. اگرچه بررسی‌های فشرده با دقت و با مستند سازی کامل جزئیات محوطه ها انجام می‌شوند؛ اما در بررسی‌های رو سطحی و گسترده، نمای کلی از مکان‌های متعدد را نیز ارائه می‌دهند. برای بررسی شیوه های فشرده و گسترده، نقاشی های غارها و کوه ها از یاری گرهای مهمی هستند؛ که پیش نمایی سایت های زیر سطحی، گستره نمایی و همگونی بعضی از دفینه ها را دقیق تر قابل پیش بینی می کنند.       متاسفانه ما در ایران تکنولوزی باستان شناسی غیر تهاجمی را نداریم. اما وجود نقاشی های کهن و فراوان در مجاورت اغلب سایت های زیر سطحی، از منابع خوب و مهم اطلاعات هر پروژه مطالعاتی زیر سطحی هستند؛ که آنها را نادیده می گیریم؛ یا اصلا از و جود و چرایی شان بی خبر هستیم و دردناک تر آنکه، آنها را بدست معدنکاران یا دیگر عوامل مشابه نابود می کنیم و کشور را از مسیر مطالعات سیستمی کاوش های باستان شناسی اثربخش و کار آمد؛ برای همیشه دور و محروم می کنیم.                          با احترام- محمد ناصری فردآبان 1404پهپاد با دوربین مایل DG10 یک یاری گر عالی در بررسی باستان شناسی در مقیاس بزرگ است</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 03 Dec 2025 09:08:41 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>شعار مطالعات سنگ نگاره های ایران</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D9%86%DA%AF-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-thmdohqiuroc</link>
                <description>ما با مطالعات میدانی سنگ نگاره های کهن ایران، تاریخ مصور گذشتگان را روایت و گزارش می کنیم.We narrate and report the illustrated history of the past through field studies of ancient ‎Iranain petroglyphs.‎‏ ‏Discovery ‏. ‏سگ گله و نقاشی کهن بزکوهیصحنه ای زیبا از سگ گله و نقاشی کهن بزکوهیشعار جهاني یونسکو در خصوص  سنگ نگاره هاي جهان* هرگز آنها را لمس یا خیس نکنید. بسیار ضربه پذیرند.* هرگز روی آنها اثر نگذارید و چیزی اضافه نکنید.* روی آنها راه نروید.* همان طور که هستند بگذارید بمانند.* فقط از آنها عکس بگیرید. Never touch or wet rock art - it is highly damaging  Never chalk or enhance engravings* Do not walk on engraved rock* Leave all archaeological artefacts as they are* Only take photographs, only leave your footstepsدکتر محمد ناصری فرد در کنار نقاشی کهن شتر یک کوهان</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Tue, 02 Dec 2025 18:04:30 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>رنگین نگاره های غار یافته و خاستگاه نخستين جوامع جديد انساني</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B1%D9%86%DA%AF%DB%8C%D9%86-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%BA%D8%A7%D8%B1-%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA%D9%87-%D9%88-%D8%AE%D8%A7%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%D9%8A%D9%86-%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AC%D8%AF%D9%8A%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A-%DB%B2-heaqfwmiep9p</link>
                <description>غار یافته yafteh cave یکی از غارهای اسراز آمیز و کهن زیست بشری است. در حدود ۲۵ کیلومتری جاده خرم آباد به کوهدشت قرار دارد. از حاشیه جاده نامبرده قابل دیدن است و فاصله کمی از جاده دارد. دسترسی آن زیاد دشوار نیست. دهانه ی غار گسترده و با ارتفاع زیاد است و دیواره های آن از سنگهای آهکی پوشیده شده است. از در غار چشم انداز زیبایی تا دور دست ها قابل دیدن است؛ این صحنه ای بوده است که؛ انسان های ساکن در آن طی هزاره ها تجربه کرده اند. بقدری ضخامت دوده بر سقف و بعضی دیواره های داخلی، طی ادامه زیست انسان های ساکن طی هزاره ها بر آنها نشسته؛ که چون یک لایه ضخیم می نماید. اولین تابش نور خورشید متعلق به ایوان و درون غار است و این یکی از دلایل کهن زیست بودن آن غار در آن انتخاب هوشمندانه و راز گونه بوده است؛ که می تواند حتی زیستگاه پیش از کشف آتش هم باشد؛ که تاکنون کسی به آن مهم توجه نکرده است؟! اگرچه آن غار از لحاظ فیزیکی عمق زیاد و درازا ندارد؛ اما از منظر قدمت و دیرینگی زیست انسان، ریشه در عمق زندگی و درازای زیست انسان های کهن بر روی کره زمین دارد. ۱- دورنمای غار یافته از مسافت دور           تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴        عکاس : محمد ناصری فرد آثار بجا مانده از رنگین نگاره های pictographs  غار یافته به چهل هزار سال می رسد؛ که در سال ۱۳۸۲ بدست پروفسور مارسل اُت، دیرینه شناس بلژیکی و استاد پیش از تاریخ دانشگاه لیژ بلژیک صورت گرفت. پروفسور مارسل اُت Perfessor Marcel Ot از چهره های بنام باستان شناسی پارینه سنگی است. بیش از سه دهه در کشورهای مختلف در شمال افریقا، اروپا، آسیای میانه و خاور نزدیک مشغول کاوش و بررسی بوده و هدف اصلی او از آن پژوهشها یافتن خاستگاه فرهنگ اوریناسی، پارینه سنگی جدید بوده؛ که در حدود ۴۰ هزار سال پیش ظهورکرده است. ۲- نمای بیرونی و ورودی غار یافته           تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴        عکاس : محمد ناصری فرداگرچه بعضی باستان شناسان در ایران بر این نظر هستند؛ که غار یافته اصلاً رنگین نگاره cave painting ندارد؟! این در حالی است؛ که در تاریخ ۲۰ خرداد سال 1404، موفق کشف سه نقطه از آثار بجامانده از رنگین نگاره های کهن غار یافته شدیم؛ که قابل دیدن هستند( دیواره غربی ایوان و اشکفت غربی غار).    متاسفانه تعدادی از نقاشی های کهن با ضربه های کوبشی تیشه های دفینه یابی تخریب عمدی شده اند و در قسمت شرقی ایوان این دردهای  بزرگ قابل دیدن هستند؟! ( در اواخر ارديبهشت ماه سال ۱۳۸۲، پروفسور مارسل اُت، استاد پيش از تاريخ دانشگاه ليژ (بلژيك) سفري به ايران داشت كه طي آن از تعدادي از غارهاي پيش از تاريخ لرستان، كرمانشاه و فارس ديدن كرد. وي كه از چهره هاي بنام باستان شناسي پارينه سنگي است، بيش از سه دهه در كشورهاي مختلفي در شمال آفريقا، اروپا، آسياي ميانه و خاور نزديك مشغول كاوش و بررسي بوده است. هدف اصلي اين پژوهش ها يافتن خاستگاه فرهنگ اوريناسي (پارينه سنگي جديد) بوده كه در حدود 40 هزار سال پيش ظهور كرده است.۳- آثار مکشوفه از رنگین نگاره های پیشانوشتار (proto-writing) که برای نخستین بار در غار یافته کشف و معرفی می شوند. کشف و عکس : محمد ناصری فردمطالعات پروفسور اُت وي را به اين نتيجه رسانده كه خاستگاه نخستين جوامع نوين انساني به احتمال قوي در ايران و به احتمال ضعيف تر در افغانستان است. يكي از قديمي ترين تاريخ گذاري هاي موجود كه از طريق سن سنجي راديو كربن براي اين فرهنگ پيشنهاد شده مربوط به غاري به نام «يافته» در لرستان است كه به حدود ۴۰ هزار سال پيش باز مي گردد. پروفسور اُت اميدوار است كه در آينده نزديك با همكاري پژوهشگران مركز پژوهش هاي باستان شناسي سازمان ميراث فرهنگي، بتواند مطالعات جديدي را در اين زمينه آغاز كند.مارسل اُت در مصاحبه اي كه از پي مي آيد، ديدگاه هاي خود را درمورد باستان شناسي عصر سنگ و وضعيت آن در ايران شرح داده است. ۴- یک نمونه از رنگین نگاره های پیشا نوشتار یا نیا نوشتار (proto-writing) در غار یافته که طی بررسی های اخیر موفق به کشف و معرفی آنها شدیم.     کشف و عکس: محمد ناصری فرد تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴ تعريف شما از باستان شناسي پارينه سنگي و هدف آن چيست؟      پارينه سنگي مانند هر شاخه ديگري از باستان شناسي به مطالعه رفتارهاي انساني در گذر زمان مي پردازد. ما براي شناخت گذشته خود بايد به مطالعه داده هاي مادي مثل كارافزارها يا تدفين هاي انساني بپردازيم. اين داده‌ها صرفنظر از ظاهر خشكشان، راهي به جنبه هاي روحي انسان، مثل مذاهب، جامعه شناسي يا نمادها مي گشايند. اين جنبه هاي روحي بايد با در نظر گرفتن روند متغير آنها مورد مطالعه قرار گيرند. از اين لحاظ ما شبيه تاريخ دانان هستيم. باستان شناسي پارينه سنگي به تاريخ كهن تر نوع بشر (چهار ميليون سال!)  مي پردازد. معمولاً چنين تصور مي شود كه پارينه سنگي با شروع كشاورزي پايان مي يابد. اين برداشت بدان معني است كه انسان هاي عصر پارينه سنگي حتي امروزه نيز زنده هستند و مي توان آنها را مطالعه كرد.گرچه دستيابي به اين موضوع دشوار است. اما ما فكر مي كنيم با درك گذشته مي توانيم خود را بهتر بشناسيم و بفهميم چرا که گاهي اوقات رفتارهاي غير منطقي مثل پرخاشگري يا ترس از خود بروز مي دهيم. علاوه بر اين بايد بگويم كه دليل پرداختن من به باستان شناسي پارينه سنگي علاقه ام به آن است. اين موضوع به نكته پيشين باز  مي گردد؛ مبني بر اينكه از طريق مطالعه ابزارهاي سنگي ما مي توانيم عمق زمان را حس كنيم؛ در ارتباط نزديك با خاستگاه هاي خود و با انديشه هاي كهني كه در فنون ساخت ابزار تبلور يافته اند باشيم. ناگفته نماند كه موضوعات فوق مانند رمز و راز وجود ما جذاب هستند و معمولاً كلمه علم به چنين منظوري مورد استفاده قرار مي گيرد.۵- آثار بجا مانده از رنگین نگاره های کهن غار یافته           تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴        عکاس : محمد ناصری فرد  چرا ايران را براي ادامه پژوهش هاي خود انتخاب كرديد؟ من به اين دليل به ايران سفر كردم؛ كه تصور مي كنم اين كشور مي تواند اطلاعات بسياري درباره خاستگاه هاي انسان مدرن اروپا ارائه كند. مهاجرت انسان نوين به اروپا در حدود 40 هزار سال پيش رخ داد و منشأ آن خارج از اروپا بود. من برخلاف بسياري از همكارانم كه معتقدند اين جا به جايي جمعيتي ريشه در آفريقا داشته، فكر مي‌كنم منشأ آن آسيايي باشد. تاكنون پژوهش هايي در مناطق مختلفي از آسيا انجام داده ام. اما با توجه به مطالب منتشره و مطالعاتي كه شخصاً در باره ايران صورت دادم، بر من آشكار شد كه اين كشور، ظاهراً، در كانون تحولاتي قرار داشت كه اروپا را نيز در بر مي گرفت. برخي از محوطه هاي باستاني اين دوره در ايران كشف شده اند. اما براي روشن شدن اين موضوع بايد پژوهش هاي ميداني جديدي انجام گيرد.۶- آثار تخریب عمدی رنگین نگاره های غار یافته           تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴        عکاس : محمد ناصری فرد آينده پژوهش هاي پارينه سنگي را در ايران چگونه مي بينيد؟ با توجه به پتانسيل بسيار غني پارينه سنگي ايران،مطالعاتي مهم كه تاكنون انجام شده بسيار اندك به نظر مي رسد. ما به عنوان پژوهشگران خارجي بطور موقت مي توانيم به اين روند مطالعاتي كمك كنيم اما، در واقع، تحقيقات فوق بايد به وسيله پژوهشگران ايراني انجام شود. بايداميد داشت كه در آينده اي نزديك شاهد شكل گيري يك مكتب ايراني مطالعات پيش از تاريخ، از جمله مطالعه نقوش صخره اي باشيم.۷- نگارنده در ایوان غار و کنار رنگین نگاره های غار یافته         تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴         عکاس : محمد ناصری فردهركشوري داراي فلسفه علمي خاص خود است كه گذشته آن كشور را نيز شامل مي شود. چنين فلسفه اي بايد برپايه رهيافتي اقدام آميز باشد و احساس خاص ايراني را مد نظر داشته باشد. سنت هاي تاريخي گوناگون هيچ «واقعيت يگانه» اي را ارائه نمي كند اما شخص بايد به همه اينها اشعار داشته باشد تا بتواند شرايط بالندگي انديشه هاي خاص خود را، به كمك بهترين روش هاي روزآمد، فراهم كند. مشاهدات چند روزه من نشان مي دهد كه هم اكنون نيز در ايران پژوهشگران جوان زيادي وجود دارند؛ كه بايد سازمان هاي ملي آنان را تشويق و حمايت كنند. وضعيت ناگواري كه متأسفانه در ايران شاهد آن بودم تخريب بي وقفه بسياري از  مكان هاي باستاني به وسيله غارتگران و افراد ناآگاه است. اين تخريب در بسياري از غارها به شكل چاله هاي متعدد در همه جا قابل مشاهده است و اين وضعيت درمورد نقوش صخره اي كه شديداً تخريب يا آسيب  ديده اند، حادتر است. حفاظت از اين آثار بخشي از مسؤوليت ايرانيان محسوب مي شود.)۱گفتنی است ؛ که طی باز دید و بررسی هایی که در تاریخ ۲۰ خرداد ۱۴۰۴ از رنگین نگاره های غار یافته داشتیم؛ موفق به کشف تعدادی از علایم کهن پیشانوشتار یا نیانوشتار (proto-writing)  در ورودی و اطراف غار یافته هم شدیم.۸- نمای درونی غار یافته از لابلای میله ها محل : اطراف خرم آباد عکاس : محمد ناصری فرد تاریخ : تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴ گزارشی که از پروفسور مارسل اُت دیرینه شناس بلژیکی در خصوص قدمت رنگین نگاره های غار یافته، تقدیم شد، نشان از باستان شناسی رو سطحی دارد؛ که در دنیا از ارزش و اعتبار بالایی بر خوردار است؛ اگر چه در ایران هنوز ناشناخته و مورد بی مهری است. باستان شناسی رو سطحی چراغ راه باستان شناسی زیر سطحی است.حال ببینیم باستان شناسی زیر سطحی از غار پر رمز و راز یافته چه گزارشی دارد. با استناد به کشف دندان نیش گوزن از دوره پارینه سنگی در غار یافته خرم‌آباد، صنایع‌دستی لرستان در سطح جهانی شناخته شده، از این رو توجه به توسعه این هنر_صنعت در اولویت این اداره‌کل قرار دارد. او با بیان اینکه این دندان نیش گوزن با یک مته سنگی بسیار ریز از بالا سوراخ شده و از آن به عنوان گردن آویز استفاده می‌شده است؛ افزود: در حال حاضر این اثر در موزه ملی ایران به نمایش در آمده و قدمت آن هم به ۴۰ هزار سال پیش، یعنی دوره پارینه سنگی میانه برمی‌گردد؛ که نشان از پیشینه تاریخی تولیدات صنایع دستی لرستان و جایگاه مهم آن در موزه‌های کشور دارد)2۹- دندان گوزنی که تزیینات و گردن آویز بوده و کشف شده در غار یافته- 40000 سال پیش شگفت آنکه باستان شناسی رو سطحی(مطالعه و سن سنجی رنگین نگاره ها) چندین سال از باستان شناسی زیر سطحی پا جلوتر و راهنمای مسیر در غار یافته، در قالب یک رخداد باستان شناسی علمی از یک سیر زیست انسان در غار یافته بوده است.رنگین نگاره های کهنی که طی چندین دوره مختلف آفریده شده اند و در تاریخ ۲۰ خرداد ۱۴۰۴ موفق به کشف آثار آنها در ایوان غار و اشکفت های اطراف غار شدیم؛ بقطع سندهای محکمی در دسترس و قابل اثبات برای گزارش دیگری از سیر زیست انسان های ده ها هزار ساله در غار یافته خواهند بود.امید داریم؛ در آینده و در یک شرایط مساعد، بتوانیم یک سیر سن سنجی جامع، با بهره گیری از تکنولوژی طیف سنجی عمومی شتاب دهنده بر آنها داشته باشیم.۱۰- نمای بیروانی و چشم انداز زیبای بیرون از ایوان غار۱۱ - نگارنده در مقابل در غار یافته لرستان، محل نخستین زیستگاه انسان در فلات ایران۱۲- نگارنده در دور نمای غار یافته، زیستگاه انسان چهل هزار ساله ایران۱۳- نگارنده در حال نشان دادن آثار نقاشی های کهن و پیشانوشتار ها یا نیانوشتار ها (proto-writing) در ورودی غار یافته۱۴-  خزنده ای زیبا بر دیواره ی غار یافته، کهن زیستگاه انسان که ما را با دقت زیر نظر دارد.۱۵- یک نمونه از خزندگان زیبای نزدیک ورودی غار یافته ، که نگارنده را زیر نظر دارد.۱۶- خزنده زیبای کنار رودخانه سیمره که نگارنده را زیر نظر دارد.گزارش و عکس ها : محمد ناصری فرد                تاریخ : ۲۰ خرداد ۱۴۰۴نصحت گذشتگان در میان سنگ نگاره های ایرانُ که نگارنده آن را مُهر کرده است۱ - Mon, Aug 25, 2003- دوشنبه ۳ شهريور ۱۳۸۲ ، روزنامه ايران ، فريدون بيگلري۲-  غار- یافته- لرستان </description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Mon, 21 Jul 2025 08:33:23 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>شباهت نقاشی های کهن در ایران و کشور پرو</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%87%D8%AA-%D9%86%D9%82%D8%A7%D8%B4%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%88-ja2dwqfvzjvd</link>
                <description>در حین بررسی و تطبیق سنگ نگاره های ایران و جهان، با نمونه نقاشی های کهنی از ایران (تیمره، خمین) و کشور پرو (آرکیپا) روبر شدیم؛ که گویی دو انسان در نقاطی بسیار دور از هم، از روی یک دیده ی مشترک نقاشی کرده اند؟!نقش ها شباهت به انسان های بالدار دارند. شباهت های ظاهری و پیام های مشترک آنها شگفت انگیز و مسحور کننده است؟! چطور انسان هایی از فاصله های بسیار دور (امریکای جنوبی) از هم و طی هزاره ها که همدیگر را ندیده اند. چنین آثار همگونی آفریده اند؟! شاید نشان از دیده های یکسان آنها در عالم واقع داشته باشد.کشف، عکاسی از سنگ نگاره ایران، تطبیق و آیکونوگرافی : محمد ناصری فردکشور پرو : Jesús Uriartehttps://www.facebook.com/photo/?fbid=1732834890350154&amp;set=a.1377503269216653https://www.facebook.com/photo/?fbid=1732834890350154&amp;set=a.1377503269216653تاریخ : تابستان 1404باستان شناسی، یعنی سخن نو گفتن و پدیده های نو معرفی کردن به جامعه جهانی</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Sun, 20 Jul 2025 08:46:20 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>غار دُوشِه  Dousheh-cave painting</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%BA%D8%A7%D8%B1-%D8%AF%D9%8F%D9%88%D8%B4%D9%90%D9%87-hijkbhripk04</link>
                <description>شهرت و اعتبار غار دوشه در استان لرستان به داشتن نقاشی های کهنی است؛ که اغلب با رنگ های سیاه، طی دوره های مختلف آفریده شده اند. برای نخستین بار زنده یاد استاد حمید ایــــــزد پنــــــــاه نقاشی های مکشوفه در غار دوشه را در سال 1348 گزارش و معرفی کردند. تعداد نقاشی های موجود در غار بیش از یکصد مورد بوده؛ که هم اکنون تعداد کمی از آنها باقی مانده است. دیرینگی آنها را از 5 تا 10000 سال پیش از میلاد تخمین زده اند؛ که نیاز به سن سنجی علمی از تعداد کمی از آنهاست؛ که تاکنون باقی مانده و پیش از آنکه دیر شود. نقاشی های موجود در غار دوشه، نشان از دیوار نگاری در دوران نوسنگی و زیستگاهی کهن چون دیگر غارهای استان لرستان دارد. غار مذکور در اطراف روستای کور شوراب علیا، از توابع شهرستان چگنی در مسیر خرم آباد به کوهدشت است. خوشبختانه شهرداری و میراث فرهنگی شهرستان کوهدشت، در تلاشی جالب و ارزشمند اقدام به باز آفرینی نقاشی های کهن غار دوشه و هومیان کرده اند؛ که برای مسافران و علاقه مندان به میراث کهن ایران جذاب و مسرت بخش است. خوشبختانه طی سفر کوتاهی که در خرداد ماه 1404 به شهرستان کوهدشت داشتیم؛ به اتفاق دوست گرامی ، جناب نادر نوریان مدیر محترم و پر تلاش میراث فرهنگی شهرستان کوهدشت از آن آثار باز آفرینی شده ی زیبا، دیدار داشتیم. جناب مهندس نوریان از مردان بزرگ و عاشقی هستند؛ که در ساعات غیر اداری هم بدون هیچگونه چشم داشت، از هر تلاش و کوششی برای حفظ میراث کهن کوهدشت (پایتخت رنگین نگاره های ایران) دریغ ندارند؛ که نگارنده آن را به تجربه دید. با احترام- محمد ناصری فرد تیر ماه 1404</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 16 Jul 2025 21:00:00 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>قبرستان های کهن کوهدشت لرستان</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D9%82%D8%A8%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%DA%A9%D9%88%D9%87%D8%AF%D8%B4%D8%AA-%D9%84%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-hdxac8wb2tzo</link>
                <description> سنگ قبرها، در قبرستان های قدیمی روستاهای اطراف کوهدشت لرستان، تابلوهایی تمام نما از سیر و شهرت زیست فرد آرمیده بر خاک دارد. باور و رسم های قدیمی که بر تارک سنگ های بر افراشته یا خوابیده بر مزارها خود نمایی می کنند و شما با دیدن لحظه ای آنها، می توانید تصور کنید در چه جایگاه و در مقابل چه شخصیت آرمیده ای ایستاده اید. سنگ قبرها ، مهارت های زیستی، شهرت و جایگاه اجتماعی فرد را در دوران حیات شان بخوبی به نمایش می گذارند و از منظرگاه زیبا شناسی هنر پس زیست انسان ها در آن دیار، شاید بتوان گفت که در دنیا کم نظیر هستند. شغل ، مهارت ، سخاوتمندی، جنسیت، جایگاه اجتماعی ، توان اقتصادی، باورهای زیستی، جایگاه هنر و هنرمندان، احترام به زمین و محیط زیست، میانگین عمر جامعه زیستی مردمان آن دیار و بهره گیری از هنرهای سخنگو از شاخصه های زیبای آن مزارستان ها هستند. افراد شکارچی و شهره در شکار، اغلب بر سنگ مزارشان نقش هایی از کَــــل یا پازن (Sheep) دیده می شود؛ با ابزارهای شکار روزگار حیات شان که بر سنگ قبرها نقشه بسته است. جالب سبک هنری است که گویای چرخه ی زیست آرمیده دارد. سبک هنری واقع نگاری (Realism)، شکارچی که خیلی از باستان شناسان دقیقا نگاه و تفسیرشان بر تک نقش های بزکوهی سنگ نگاره های ایران و جهان هم که سبک هنری اندیشه (Ideogram) است و پیامی متفاوت دارد(نماد و نوعی دعا)؛ دقیقا واقع نگاری و در قالب حیوان تفسیر می شود؛ که تعبیری درست و همگون ایده هنرمنده آفرینده ی تک نقش بزکوهی (Ibex) کهن نیست. در پایان از جناب نادر نوریان، مدیر محترم میراث فرهنگی کوهدشت لرستان، که زحمت ها کشیدند و راهنمای ما بودند. سپاس فراوان داریم. با احترام- محمد ناصری فرد ۲۵ تیرماه ۱۴۰۴</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 16 Jul 2025 20:55:03 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>کشف رنگین نگاره هایی کهن در غاری در اطراف شهرستان جم (استان بوشهر)</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%DA%A9%D8%B4%D9%81-%D8%B1%D9%86%DA%AF%DB%8C%D9%86-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%BA%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%88%D8%B4%D9%87%D8%B1-exows7gp7dvj</link>
                <description>برای نخستین بار، بدست جوانان(جناب علی رفیعی) استان بوشهر، درغاری در اطراف شهرستان جـــم، نقاشی هایی کهن از رنگین نگاره ها pictograph  و سنگ نگاره های کوبشی petroglyphs کشف شده است؛ که در معرفی سیر هنر، تاریخ و فرهنگ کهن آن سرزمین بسیار مهم و تاثیر گذار خواهند بود.رنگین نگاره ها  Cave painting، اغلب با رنگ های قرمز(احتمال قوی شیره ریواس قرمز، خون حیوانات و گِل اُخرای) که در چهار دوره ی مختلف آفریده شده اند؛ که فاصله های زمانی زیادی در تناوب آفرینش آنها به چشم می خورد.وجود نقاشی هایی خیلی کهن (شاید ورای هزاره دهم پ.م.) که بعضاً بسختی دیده می شوند و یکی از شاخصه های یاری گر و کمک کننده دیدن آنها، عکس های خوب و با کیفیتی است؛ که دوست گرامی جناب علی رفیعی هنرمندانه و با کیفیت عالی جمع آوری و ارسال کرده اند؛ که جای بسی سپاسگزاری دارد.خوشبختانه برای نخستین بار است؛ که بدست جوانان استان بوشهر نقاشی ها و فنجان نماهای کهن(لامرد) کشف و معرفی می شوند.گفتنی است که در فاصله ای کوتاه درحدود جنوب شرق شهرستان جم، شهرستان بستک(استان هرمزگان) قرار دارد؛ که درآنجا هم نقاشی های کهن اشکفت آهو شناخته شده و فخر استان هرمزگان هستند.نقاشی های کشف شده در غار اطراف شهرستان جـــم بدین قرار هستند:  1- نقاشی کهنی از یک مرد کماندار با کمانی غیر متعارف (کمان بزرگتر از فرد نشان از قدرت و مهارت زیاد کماندار است) که با رنگ قرمز تیره و تر کیبی آفریده شده است.  2 - نقاشی کهن یک مرد کماندار (بازهم کمان بزرگتر از فرد که نشان ازقدرت و مهارت زیاد کمانداردارد) که با رنگ قرمز آفریده شده و برای نخستین بار در کوه های اطراف بوشهر بعد از رنگین نگاره های اشکفت آهوی بستک، در جنوب ایران، این نقاشی های کهن کشف و معرفی می شوند.  3 - نقاشی های کهن مرد کماندار و نقش های دو بزکوهی که با سه رنگ متفاوت و در سه دوره زمانی مختلف، با رنگ های قرمز آفریده شده اند. 4 - دیواره ی غار طی چندین دوره ی طولانی با رنگ های قرمز متفاوت هنر آفرینی شده؛ که نشان از سیر زندگی طولانی در آن غار دارد.  نقش های کهن با رنگ های قرمز کم رنگ و نقش های جدیدتر با رنگ های قرمز تیره و پر رنگ(بزکوهی) دیده                می شوند.  5 - نقاشی هایی کهن که با چند رنگ قرمز متفاوت و در دوره های مختلف آفریده شده اند؛ که یکی از نقش ها شباهت به  خط های موازی و عمود بر هم دارند ؛ که شاید نشان از به بند کشیدن انسان ها داشته باشد. نقش های دیگر هم شباهت به نقش های بزکوهی دارند.   6 - درخت بزرگی که شاخه های متقابل دارد. شاید نشان از درخت ماناییEphedra   داشته باشد؛ که اسب سواری در زیر آن دیده می شود و در سمت چپ فردی را هم می بینیم؛ که سوار بر بزکوهی است؛ به مضمون محافظت و رد پای آن را در پیکره های مفرغی لرستان می بینیم. پایین تر هم  نقش یک بزکوهی در سبک هنری اندیشه نگار دیده می شود.اگرچه رنگ همه ی نقوش قرمز است؛ اما در آنها تفاوت هایی هم دیده می شود؛ که نشان از تفاوت در آفرینش و دیرینگی آنها دارد. با توجه به زمان دیدگی رنگ ها، بعضی نقش ها می تواند قدمتی ورای هزاره دهم پ.م. داشته باشد؛ که برای قطعیت نیاز به بهره گیری از تکنولوژی روز دارد.   7 -  چهار نقش بزکوهی با رنگ های قرمز گوناگون، که نشان از هنرمندانی متفاوت و دوره های مختلف از هم دارند. نقش های خیلی کهن بسختی قابل تشخیص هستند. نقش های بزکوهی در قالب نمادهای ایرانیان باستان، بویژه ایلام کهن و به مضمون : آبخواهی، زایندگی و محافظت است.تصویر شماره 8 - نقاشی های کوبشی petroglyphs  کهنی که طی چندین دوره حک شده اند و بیشترین آنها همچون دیگر نقاط ایران، نقش های بزکوهی، نمادهای ایرانیان باستان، در قالب نوعی دعا و به مضمون :آبخواهی، زایندگی و محافظت آفریده شده اند.در پایان، بار دیگر از جناب علی رفیعی بخاطر تلاش ها و زحماتی که در کشف، عکاسی سنگ نگاره های رنگین نگاره و کوبشی بر خود هموار داشته و خدمتی بزرگ به تاریخ، هنر و فرهنگ ایران عزیز انجام داده اند ؛ سپاس فراوان داریم.۹- نقشه موقعیت شهرستان جم محل  نقاشی ها: شهرستان جم (بوشهر)      کشف و عکس سنگ نگاره ها : علی رفیعی   تدوین و آیکونوگرافی : محمد ناصری فرد  تیرماه 1404</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 09 Jul 2025 08:09:40 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>سر گذشت من و گله گرازها</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B3%D8%B1-%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA-%D9%85%D9%86-%D9%88-%DA%AF%D9%84%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7-vkxxd2oweyyf</link>
                <description>یک روز صبح زود پاییزی، در سال 1384 به قصد عکاسی سنگ نگاره ها، راهی کوهی در حدود 40 کیلومتری ازسکونتگاه خود شدم. ساعت 9 صبح به ارتفاع کوه مورد نظر رسیدم. تخته سنگی بود؛ که پر از نقش های کهن بود و نخستین سیر پیدایش خطوط اولیه برقسمتی از دیواره ی آن نیز پیدا بود.این سومین باری بود؛ که از آن قله و نقاشی های کهن آنجا دیدن می کردم. قصد امروز من تصویر برداری و طبقه بندی نقوش ، خطوط برای معرفی و قالب گیری و تهیه مولاژ برای باغ کتیبه های کاخ نیاوران بود.در حینی که عکاسی می کردم؛ از بالای کوه دیدم؛ که پایین دره چندین حیوان بدنبال هم می دویدند و گرد و خاک می کردند. پیش خودم فکر کردم؛ آنها سگ های چوپان ها هستند و خیلی اهمیت ندادم. دقایقی بعد به جهت حس کنجکاوی آمدم روی تخته سنگی و پایین را نگاه کردم. دیدم حدود شش تا گراز با سرعت از پایین به سمت من نزدیک می شوند. من سریع پریدم پشت همان تخته سنگ و از وحشت خودم را چسباندم به دیواره تخته سنگ، گزارها یکی یکی از روی سر من می پریدند و رد می شدند؛ من واقعا از ترس نفسم حبس شده بود. از بخت بد، بچه ی یکی از گرازها نتوانست بپرد؛ مادرش بسرعت بطرف تخته سنگی که من در پناه آن بودم؛ برگشت . منتظر بودم اگر حمله کرد؛ جا خالی بدهم؛ که خوشبختانه بچه گراز خودش را به پایین پرت کرد؛ گراز مادر او را بویید و باهم به طرف بقیه گزارها دویدند و رفتند.خلاصه آن روز جان سالم بدر بردم. شاید باور نکنید؛ برای پیدا کردن و عکاسی از یک سنگ نگاره، بعضی وقت ها تا سرحد مرگ پیش رفته ام؛ که یکی از آنها برخورد به جمع شاید بیش از یک صد مار از همه رنگ و از همه اندازه های مختلف در یک نقطه کوهستانی بود؛ که خود سرگذشتی وحشتناک دارد.با احترام- محمد ناصری فردخرداد 1404</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 04 Jun 2025 07:51:43 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>چرا بزكوهي ؟</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B2%D9%83%D9%88%D9%87%D9%8A-gqdsxh2udv9q</link>
                <description> بيشترين فراواني نقوش کهن سنگ نگاره های Rock Arts ایران متعلق به نقش بزكوهی Ibex است؛ كه با طرح ها، سبك ها و اندازه هاي مختلف با شیوه های حكاكي کوبشی petroglyph و رنگين نگاره pictograph بر ديواره ي كوه ها، دره ها و درون غارها ايجاد شده اند.  بنظر نگارنده این فراوانی تصادفی نبوده و در آن اسرار و پیام های خاصی نهفته است و همین نگاه سبب شد؛ تا سالیان متمادی در کشف راز آنها باشیم. جالب آنکه تاکنون این فراوانی نقش های کهن غارها و کوه ها و در دوره های جدیدتر طرح روی سفالینه های پیش از تاریخ، پیکره های گلی و مفرغی، طرح روی دست بافت ها و تقدس آیینی آنها طی هزاره ها در قالب اسطوره ها و داستان ها برای هیچ باستان شناس و پژوهشگری در داخل و خارج از ایران سوال نشده است؟!  حال اين سؤالي است كه پيش روي هر پژوهشگري است؛ كه قصد مطالعه بر روي تاريخ، فرهنگ، اسطوره ها و هنر کهن ايران را دارد؛ می باشد. چرا حدود نود درصد نقوش سنگ نگاره هاي ايران، طرح روی سفالینه های کهن، پیکره های مفرغی و... فراوانی بزکوهی است؟  پاسخ یابی این حلقه ي مفقوده در تاريخ، هنر و گذشته ی ایران، از دوران بسيار كهن کاری ساده نیست. چرا بزکوهی از حدود هزاره ی نوزده ی پیش از میلاد برای ایرانیان جایگاه قدسی و قابل احترام داشته است؟ چرا بزكوهي به فراواني بر روي كهن ترين سفالينه هاي ماقبل تاريخ ايران حضور و ظهور هنرمندانه شگفت انگیزپيدا کرده است.  چرا زيباترين رب النوع ها بعد از كشف فلز از بزکوهی ساخته مي شود؟ چرا برروي گردنبندها و پلاك‌هاي مقدس حین زايمان زنان حضور ناجی پيدا مي كند؟ چرا هر جا زيستگاه و حضور انساني بوده نقش بزكوهي بر ديواره ي غــارها، دره ها، كوه ها، روي فرش ها، زير اندازها و حتي خالکوبی آن بر بدن انسان ها تا به امروز، حضوري مقدس و قابل احترام داشته است؟  چه رازي در آن نماد نهفته است؛ كه در جاي جاي زندگي ايرانيان باستان حضوري پر رنگ و مستمر داشته و اين روند تاجايي پيش رفته كه به عنوان يك نماد قدسی از آن كمك می خواسته اند و حتي بر بدن خود آن را خال كوبي (tatoo) مي كرده اند؛ تا هميشه همراه آنها باشد.  چرا تا کنون ما این اعجاز هنربشری، زبان کهن اسطوره ها، باورهای قدسی آیینی و نماد ایرانیان باستان را که الفبای باستان شناسی، پژوهش هنر، انسان شناسی فرهنگی، سیر اسطوره شناسی و یک اصل نماد شناسی اصیل ایرانی است؛ را ندیده ایم؟!  با احترام- محمد ناصری فرد اردیبهشت 1404</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Mon, 26 May 2025 09:25:53 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>دیدار از سنگ نگاره های کهن و پر رمز و راز کوه های اطراف شازند</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%86%DA%AF-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D9%88-%D9%BE%D8%B1-%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D9%88-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D9%88%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%B4%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF-saydk9dmbfdv</link>
                <description>طی دعوتی که جناب ذبیح اله عسگری، از بزرگان و هنر دوستان ساکن شهرستان شازند از ما داشتند؛ افتخاری شد تا به همراهی استاد علی اصغر شهاب، پیش کسوت خوشنویسی، مجسمه سازی، نقاشی و هنر دوست بنام استان مرکزی و جناب ناصر صاحب زمانی، کوهنورد، استاد ورزش های رزمی و عکاس و هنردوست، در صبح روز یکم خرداد 1404 به شهرستان شازند سفر کنیم.در این سفر جناب عسگری راهنمای ما بودند. بعد از مسافتی حدود نیم ساعت آسفالت از شهرستان شازند، سپس حدود ساعتی مسیر خاکی و سخت گذر کوهستانی با اتومبیل شخصی جناب عسگری طی سفر کردیم.به تخت سنگ بزرگی در پایین یک تپه ی سر سبز رسیدیم. جناب عسگری اتومبیل را پارک کردند و نزدیک تخته سنگ شدیم. هر چه دقت کردیم چیزی دیده نمی شد (خورشید عمود می تابید)؛ چون حدود ساعت 12 ظهر بود و نقش ها هم بعلت قدمت زیاد و تاثیرعوامل طبیعی هم رنگ بستر شده بودند.من رفتم کمی دورتر از تخته سنگ و چندتا گیاه پر آب را چیدم. دوستان کنجاورانه من را زیر نظر داشتند!  علف ها برای چی؟ من آن علف ها را با دقت و فوت گوزه گری بر روی تخته سنگ کشیدم و نقش ها یکی یکی نمایان شدند(از جنس طبیعت).نقش یک پرنده شبیه عقاب سنگ صابونی جیرفت، انسانی که دست و پاهای باز داشت و دو شاخ بر سر شبیه پیکره های مفرغی و زرین پیش ایلامی مکشوفه و نقش بزکوهی نماد ایرانیان باستان بویژه ایلام کهن و نوعی علایم خطی که نیاز به بررسی بیشتر دارد و ... .در زیر سه تصویر توضیحات بیشتری آورده شده است .در پایان از جناب عسگری و همراهان عزیز، نهایت سپاسگزاری را دارم.با احترام- محمد ناصری فردخرداد 1404</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Sat, 24 May 2025 08:38:35 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>نقاشی های کهن لک ‌لک‌ سان ها و اعجاز رویت گری اقلیمی آنها</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D9%86%D9%82%D8%A7%D8%B4%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D9%84%DA%A9-%D9%84%DA%A9-%D8%B3%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%A7%D8%B9%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D9%82%D9%84%DB%8C%D9%85%DB%8C-%D8%A2%D9%86%D9%87%D8%A7-tnia9rvfspij</link>
                <description>نقش هایی متعدد از لک‌ لک‌ سانان در تعداد و اندازه های گوناگون که طی   دوره های مختلف و به دست نگارگران آفریده شده اند.وجود آنها نشان از هوشمندی، دیده های هنرمندان، وجود آب فراوان و سیر کوچ آلک لک ها در منطقه داشته؛ که اکنون آبی و سیر کوچی به چشم نمی خورد؟رویت گری های گوناگون و حتی اقلیمی هنرمندان در قالب نقاشی های کهن در ایران و بویژه تیمره کم نظیر و در حد اعجاز است؛ شاید همین شاخصه و مستند نمایی ممتاز آنها سبب شده تا دشمنان رنگا رنگ هم داشته باشند؟!جالب آن که، در هزاره های بعد آن نقاشی های کهن و پر رمز و راز دستمایه هنرمندان سفال می شوند.محل : تیمره / کوه های شمال غرب خمینکشف، عکس و آیکونوگرافی : محمد ناصری فردقدمت : حدود، ۳۰۰۰ تا ۵۰۰۰.پ.م..تاریخ کشف : زمستان ۱۳۸۵</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Tue, 20 May 2025 08:40:59 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>نقاشی هایی کهن از زایش انسان</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D9%86%D9%82%D8%A7%D8%B4%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86-rctbgqkp8oni</link>
                <description> نقاشی هایی کهن (4000 پ.م.) و بی مانند از صحنه ی زایش انسان بر روی تخته سنگی، که رد پای پیام آن را بر روی پلاک سنجاق سرخدُم کوهشت لرستان (1000 پ.م.) هم می بینیم.بانویی در حال زایمان که بر فراز سر او یک بزکوهی دیده می شود؛ که از آن در خواست شده؛ تا درد زایمان بر او آسان، سینه هایش بارور و فرزندی پسر بر او عطا کند؛ که اریک اشمیت، باستان شناس امریکایی کاشف پلاک  زایش انسان هم نظری همگون داشته است.آن پلاک سنجاق در هنگام زایمان بانوان، بر لباس آنها زده می شده؛ تا فرشته های ناجی (بزکوهی) از آنها در برابر موجودات خبیث (آل) نگهبانی و نگهداری کند.آن نقاشی های کهن و بی مانند، به دست افراد نادان یا دشمن تاریخ و هنر ایران عزیز، با مجهزترین ابزارهای روز متلاشی شده است.با احترام- محمد ناصری فرداردیبهشت 1404نقاشی های صحنه زایش  پیش از متلاشی شدننقاشی های صحنه زایش بعداز متلاشی شدننقاشی های صحنه زایش بعداز متلاشی شدن</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Sat, 17 May 2025 10:06:24 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>نقش هایی کهن و زیبا از گوزن های بزرگ جثه و بی همگون</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D9%88-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%88%D8%B2%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%AC%D8%AB%D9%87-%D9%88-%D8%A8%DB%8C-%D9%87%D9%85%DA%AF%D9%88%D9%86-jolq6zs9by02</link>
                <description>نقش های متعدد از گوزن های بزرگ جثه و شاخ بلند که در پیام ۱، بزرگی آنها در کوچکی نقش شکارچی مشخص شده است.پیام ۲، اینجا بقدری گوزن های بزرگ جثه خاص فراوان است؛ که فقط کافی است تو کمانت را بکشی، تا پیکان به گوزن برخورد کند.پیام ۳، اینگونه گوزن های غول پیکر که شاخ های غیر پنجه ای داشته اند، گویای آن است؛ که آنها از گوزن های مارال متفاوت بوده اند وشاید گوزن هایی خاص بوده اند که منقرض شده اند.اینکه عنوان می کنندِ مرال در رشته ‌کوه اطلس در الجزایر، تونس و مراکش هم حضور دارد و تنها گوزن بومی قاره آفریقا است؛ شاید زیاد پشتوانه علمی نداشته باشد؛ چون در میان نقاشی های کهن ایران فراوان ردپای آن گوزن زیبا به چشم می خورد؛ که نشان از حضور و زیستگاه آن طی هزاره ها داشته است.لازم به ذکر است؛ که نقش های کهن گوزن های شوکا و بویژه مرال را در میان سنگ نگاره های ایران و بویژه تیمره فراوان می بینیم؛ که نشان از زیستگاه آن گونه گوزن های کهن زیست در ایران دارد؛ که طی زمان ها و به دلایلی که بر ما نامکشوف است؛ منقرض واز بین رفته اند.محل : تیمره   ---  عکس و ایکونوگرافی: محمد ناصری فرد</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Fri, 09 May 2025 08:48:37 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>سنگ نگاره های ایران- Rock arts in Iran</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B3%D9%86%DA%AF-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-arbwyflnbcwm</link>
                <description>سنگ نگاره ها، كهن ترين آثار تاریخی و هنری به جا مانده از بشرند كه در آنها راز و رمزهاي فراوان نهفته است. سنگ نگاره ها پنجره هایي رو به گذشته هاي دور هستند كه از منظرگاه شان Perspective مي توان زندگي انسان هاي اعصار كهن را رصد كرد. به تعبیری بستر حروف رمزی، خط، تبادل پـیــام، زبان، تاریخ، اسطوره ‌ها، هنر و فرهنگ در سنگ نگاره ها نهفته است و یکی از بهترین ابزارهای رمزگشایی پیش از تاریخ هستند.هنرهاي صخره اي (Rock Arts-Petroglyphs and Pictographs)اسناد دست اولي هستند كه پژوهشگران را با ترجمان فرهنگ ها در اقليم ها و زمان هاي مختلف آشنا مي‌‌کنند و سخن گفتن آنها با كمك تصاویر و نشانه‌هايي است كه اغلب در همه ي  زمان ها و مكان ها، براي همه ي ملل جهان يكسان بوده است.سنگ نگاره ها از مباني هنر بشري محسوب مي شوند و براي كساني كه تمايل به فعّاليّت در عرصه هاي مختلف هنري دارند از    ياري گرهاي مناسب هستند. از طرف ديگر براي استقرار هنر، طراحان لباس، فرش، تزيينات، پيكره سازان، سفالگران، تزيينات داخل ساختمان و گچ بري ها، گرافيست ها، طرح آفريني هاي روي ظروف، صنایع دستی و... بسيار زيبا و الهام بخشند و نشان هاي ملّي و كهن را تداعي مي كنند.محمد ناصری فردصحنه ای کم نظیر از شکار گورخر ایرانی بدست یک شکارچی کماندار غول پیکر، که نشان از زیستگاه آن حیوان در گذشته های دور در تیمره داردکتاب ، سنگ نگاره هاي ايران زبان مشترك جهاني</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 07 May 2025 08:24:47 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>دیدار از آثار تاریخی و هنری کهن ایران</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-xy1xtsxrdej2</link>
                <description>باز دید استادهای دانشگاه ملی مهارت واحد استان مرکزی در صبح روز 11 اردیبهشت 1404و حدود 30 نفر از استادها، راهنمایان گردشگری استان های تهران، کرج، قم و علاقه مندان به آثار تاریخی و هنری کهن ایران در بعد از ظهر همان روز، از سنگ نگارهای تیمره دیدار داشتند؛ که افتخار همراهی با آنها نصیب من هم شد.با احترام- محمد ناصری فرد</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Sat, 03 May 2025 09:11:49 +0330</pubDate>
            </item>
                    <item>
                <title>شتر نماد کشور عربستان</title>
                <link>https://virgool.io/@m_99962299/%D8%B4%D8%AA%D8%B1-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-vs12kvsrdgjw</link>
                <description>آفرینش تندیس های زیبا و غول پیکر سرهای بزرگ شتر در دره‌های العلای عربستان، نمایی جذاب برای معرفی نماد کشور عربستان و جذب توریسم در قالب نوعی باز آفرینی میراث باستانی منطقه و ارتباط عمیق آن با زندگی بیابانی مردمان عربسان، که نشان از هوشمندی و احترام به فرهنگ گذشته ی آن سرزمین دارد. متاسفانه ما آثار کهن کشورمان را تخریب می کنیم.  با احترام- محمد ناصری فرداردیبهشت 1404</description>
                <category>سنگ نگاره های ایران</category>
                <author>سنگ نگاره های ایران</author>
                <pubDate>Wed, 30 Apr 2025 07:15:34 +0330</pubDate>
            </item>
            </channel>
</rss>