https://virgool.io/feed/@samiiinii دانشجوی ارشد مکاترونیک، فعال حوزه ی بلاک چین، ارزهای دیجیتال و بازار مالی فارکس fa 2026-06-07 04:07:28 https://files.virgool.io/upload/users/420020/avatar/OqGk29.jpeg?height=120&width=120 https://virgool.io/@samiiinii https://virgool.io/Solidity/internet-of-value-%D9%88-internet-of-information-awmqssltyzwg دوره ی دوم اینترنت یعنی internet of value از سال 2009 که یه شخصی به نام ساتوشی ناکاماتو یه سیستم پولی الکترونیکی نظیر به نظیر ،(بیت کوین) رو راه اندازی کرد شروع شد و ما تا اون روز ، در عصر اینترنت اطلاعات (internet of information) زندگی می کردیم.دوره ی اول به میلیاردها نفر در سراسر جهان کمک کرد تا به صورت آنلاین ارتباط برقرار کرده و همکاری کنن. اما اینترنت فقط برای انتقال اطلاعات طراحی شده و برای پرداخت های همتا به همتا (peer-to-peer payment) طراحی نشده. یا مثلا برای محافظت و انتقال چیزهای با ارزش مثل پول، زمین یا دسترسی به مالکیت خصوصی طراحی نشده و حداقل یه واسطه ای لازمه همیشه. ولی الان دیگه به لطف بلاک چین همه ی اینا بدون واسطه و به راحتی ممکنه..به بلاک چین پروتکل اعتماد (Trust Protocol) هم میگن. چرا ؟ چون دو نفر که اصلا هم دیگرو نمیشناسن و میتونن خیلی راحت بیزینیسشونو باهم انجام بدن و اصن نیازیم نیس همو بشناسن چون به لطف بلاک چین به هم اعتماد دارن. در گذشته هزینه های معامله برای پرداخت های کوچیک خیلی زیاد بود. در سال 1993 ، یه ریاضیدان به نام دیوید چوم (David Chaum) راه حل جدیدی به نام eCash ارائه داد. eCash یک سیستم پرداخت دیجیتال بود. پرداخت های ناشناس آنلاین و ایمن ، حتی پرداخت های کوچیک مثل پنی (pennies) رو هم امکان پذیر می کرد. همه چی داشت خوب پیش میرفت حتی مایکروسافت (Microsoft) و نت اسکیپ (Netscape) هر دو می خواستند eCash رو تو مرورگرهای خودشون قرار بدن. ولی خریدارای آنلاین اونموقع بین امنیت و راحتی، راحتیو ترجیح میدادن و نتیجش شد ورشکست شدن شرکت Chaum در سال 1998.همون موقع ها ، یکی از همکاران Chaum ، به نام نیک سابو (Nick Szabo)، مقاله ای کوتاه نوشت و درمورد این مشکل توضیح داد. او آن را پروتکل خدا (God Protocol) نامید.حالا چرا این اسم رو انتخاب کرد ؟تشبیهش اینجوری بود که میگفت خداوند در این مورد ، شخص ثالث مورد اعتماد تو معاملات هست . خدا با همه رفتار منصفانه ای خواهد کرد و اسرار کسی رو فاش نمی کنه. ولی در حال حاضر چون همه چی با واسطست هیچکدوم اون واسطه ها نمیتونن مثل خدا عمل کنن.و بخاطر همین مسائل هم در سال 2008 سقوط بازارهای مالی اتفاق افتاد و معلوم شد که این واسطه ها رفتار درستی ندارن. و تو همین بحران بود که ساتوشی ناکاماتو سیستم پولی جدیدی رو ارائه داد.نظیر به نظیر بود ، هیچ واسطه ای نبود و ارز رمزنگاری شده ای به نام بیت کوین معرفی کرد.بنابراین ، ارزهای رمزپایه ارزهای دیجیتالی هستند. اون ها با پول سنتی ، (همون ارزهای فیات) فرق دارن ، چون توسط دولت ها ایجاد یا کنترل نمی شن.پروتکل ساتوشی به جای اشخاص ثالث یا بانک های مرکزی از محاسبات توزیع شده استفاده می کنه. بسیاری از رایانه ها در سراسر جهان همه روی یه مشکل کار می کنن. پروتکل های ساتوشی قوانینی رو برای تأیید داده های رد و بدل شده بین میلیاردها دستگاه بدون استفاده از شخص ثالث قابل اعتماد تنظیم کردن.این یه بستر جهانی قابل اعتماد برای معاملات نظیر به نظیر هست. برا همین اونو پروتکل اعتماد (Trust Protocol) می نامن. پروتکل اعتماد اساس دفترهای توزیع شده (distributed ledger) بیشتر و بیشتری به نام بلاکچینه. بلاکچین بیت کوین شناخته شده ترین و از نظر تعداد کاربران بزرگترینه. در حالی که این فناوری پیچیدست ، ایده اصلی اون سادست. بلاکچین به افراد اجازه می ده بدون مراجعه به بانک و... دارایی ها را مستقیم و ایمن به همدیگه ارسال کنن. ینی در واقع به جای اینترنت اطلاعات (Internet of information) ، اینترنت ارزشه (Internet of Value) . ثمین صدق دل ثمین صدق دل Sat, 30 Jan 2021 02:38:11 +0330 https://virgool.io/Solidity/%D9%85%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%87-%DB%8C-%D8%A8%D9%84%D8%A7%DA%A9-%DA%86%DB%8C%D9%86-esc7c4m5mhjm بلاک چین چیه ؟معمولا برای تعریف یه مسئله از طرح مشکل شروع میکنن.. حالا مشکل اینجاس.. تا حالا قطعا یا برا خودتون یا برای اطرافیانتون پیش اومده یا حداقل شنیدین که بخواین مثلا تو اینستاگرام یا توئیتر یه پستی بزارین و با محدودیتای خاصی روبرو بشین.. ولی چرا این اتفاق میفته ؟ چون رئیس اونان و رو تمام داده های ما کنترل دارن و تمام قدرت دست اوناس. مشکلو یه جور دیگه و کلی تر بیان میکنم .. واسطه !!! چیزی که خیلی وقتا وجودشون اذیتمون میکنه و برامون محدودیت ایجاد میکنه .. بلاک چین دقیقا اومده تا این واسطه ها رو حذف کنه..یه جورایی به حذف واسطه ها کمک می کنه که در نهایت منجر به کاهش هزینه می شه. بلاک چین انتقال همتا به همتای (peer-to-peer) دارایی های دیجیتال رو تو یک شبکه ی غیرمتمرکز و بدون واسطه فراهم میکنه.. درواقع یه سیستم ذخیره سازی غیرمتمرکز داده هست که با حذف واسطه ها ، دسترسی به داده ها رو دموکراتیک می کنه. میشه گفت بلاک چین فقط یه دیتابیسه با یه سری ویژگی های خاص. یکی از این ویژگی ها append-only بودنشه .. ینی فقط میشه بهش یه چیزایی اضافه کرد و نمیتونیم چیزیو حذف کنیم. ویژگی دیگش اینه که تو این دیتابیس هر ورودی (که بهش بلاک میگیم) به صورت رمز گذاری شده به ورودی قبلی لینک میشه. ویژگی بعدی اینه که غیر قابل تغییره ینی اگه بخوایم کوچکترین قسمتیو تغییر بدیم باید کل شبکه تغییر کنه.بلاک چیه ؟بلاک مثل صفحه های یه دفتره که اطلاعات توش ذخیره میشن و بلاک چین مثل خود اون دفترست. بلاک ها تمام اطلاعات تراکنش ها رو تو خودشون دارن .اونا هش میشن و در یه hash tree یا Merkle tree انکود میشن. hash tree مثل یه درختیه که هر برگش یه نوده و یه لیبل داره که روش هش بلاک دادشو نوشته. هر بلاک ، با تمام بلاک های قبلیش تشکیل یه بلاک چین میدن. هر بلاک بجز هش خودش، هش بلاک قبلیشم داره. اولین بلاک در بلاک چین ، بلاک Genesis هست و تنها موردیه که هیچ داده ای در مورد بلاک قبلی نداره چون قبلش هیچ بلاکی نبوده.درواقع بلاک اطلاعاتی از برخی یا آخرین معاملات اخیره که هنوز تو هیچ بلاک قبلی ای ثبت نشده . بلاک های جدید به انتهای زنجیره اضافه می شن و بعد از اضافه شدن هرگز قابل تغییر و حذف نیستن.شبکه ی غیرمتمرکز چیه ؟گفتیم بلاک چین در یک شبکه ی غیرمتمرکز کار میکنه .. حالا منظور از شبکه ی غیرمتمرکز چیه ؟ شبکه ی غیرمتمرکز شبکه ایه که مثلا دو نفر بتونن بدون اینکه حتی همو بشناسن و بدون اینکه از نظر مکانی به هم نزدیک یا دور باشن و بدون هیچ واسطه ای یه معامله ای رو بین خودشون انجام بدن.این یه سیستم غیرمتمرکزه.. حالا سوالی که پیش میاد اینه این وسط بحث اعتماد چجوری حل و تضمین میشه ؟ با سه تا ویژگی validate, verify و confirm . اجماع و ثبت غیرقابل تغییر اطلاعات ، اعتبار سنجی و تأیید منجر به اعتماد و امنیت در بلاکچین می شه. با یه مثال ساده بررسی میکنیم .. مثلا من 100 تومن به دوستم قرض میدمو هر دوتامون تو یه دفتری برا خودمون اینو مینویسیم که یادمون باشه. حالا من میرم اون 100 رو میکنم 150! الان تو دفتر من نوشته من 150 تومن به دوستم قرض دادم در حالیکه در اصل 100 قرض داده بودم . حالا دوستم اینو چجوری ثابت کنه ؟ یکی که از دور به قضیه نگاه میکنه از کجا بفهمه کدوممون درست میگیم ؟ برای حل این مشکل وقتی من 100 به دوستم قرض میدم به چندین تای دیگه از دوستامونم میگیم و اونا هم تو دفتراشون مینویسن .. اونوقت حتی اگه من 100 رو بکنم 200 بازم فایده ای نداره چون تو دفتر بقیه هم ثبته. حالا وقتی بخوام 100 تومنمو بگیرم بقیه ی دوستامون اول چک میکنن که مبلغ 100 تومن بوده و به یه اجماع میرسن و بعد تایید میکنن. این مثال تو قالب وسیع تر اساس یه سیستم غیرمتمرکزه که توسط بلاکچین پشتیبانی می شه.عملیات‌هایی که تو شبکه‌ی غیرمتمرکز انجام میشن به عهده‌ی مشارکت‌کنندگان و گره‌های(Node) محاسباتیشونه. مثلا لپتاپ، دسکتاپ، رک ‌های سرور و... این عملیات‌ها شامل اعتبارسنجی تراکنش‌ها، جمع‌آوری تراکنش‌ها برای بلاک، انتشار تراکنش‌های معتبر بلاک، و توافق عمومی یا اجماع برای ایجاد بلاک بعدی و اتصال بلاک‌هاست .گره (Node) چیه ؟میتونیم بگیم گره ها ماشین هایی هستن که به شبکه متصلن. کارشون چیه ؟ اینا یه کپی از بلاک چین تو خودشون ذخیره میکنن و این اطلاعات رو با ماشین های دیگه به اشتراک میزارن و دست به دستش میکنن. این یه تعریف کلی بود ولی میشه تعمیمش داد . در واقع این تعریف می تونه سایر کاربرانی که از هر روشی با شبکه تعامل دارن رو هم شامل بشه. مثلا در رمز ارزها، یک برنامه کیف پول ساده تو موبایلتون یه جور گرهه که بهش میگن light node.مزایای اصلی بلاک چین چیه ؟از بین بردن واسطه ها : مثل رمز ارزها که توسط هیچ بانک و دولتی کنترل نمیشن !دسترسی : تو حالت متمرکز مثلا اگه سیستم بانک قطع باشه شما کارتون میمونه ولی اینجا نه !امنیت داده ها : عملا داده ها بعد از ثبت قابل تغییر نیستن پس امنیتش خیلی بالاس !اعتماد : واسطه ای در کار نیست و هر کسی میتونه داده ها رو ببینه !انواع بلاک چین بلاک چین بر اساس محدودیت دسترسی به سه دسته تقسیم میشه : خصوصی، عمومی و با مجوز (permissioned). بیتکوین بهترین مثال برای دسته‌ی بلاکچین عمومیه. بلاکچین بیتکوین منبع بازه و تمامی کداش در GitHub موجوده و حتی میشه با اعمال تغییرات تو کد بیتکوین ارز دیجیتال جدیدی رو ایجاد کرد. تمامی وظایف رو مشارکت‌کنندگان (participants) یا نودهای عمومی انجام میدن. هرکس می‌تونه بهش ملحق بشه یا ازش خارج بشه. تراکنش‌ها، بلاک‌ها، و بلاکچین به شکلی عمومی قابل مشاهدن هرچند که مشارکت‌کنندگان و نودها ناشناسن.در یک بلاکچین خصوصی، دسترسی به بلاکچین محدود به مشارکت‌کنندگان از قبل انتخاب شده و خاصیه. مثلا، مشارکت‌کنندگانی که تو یه سازمان قرار دارن. این محدودیت فرآیند کارایی مثل ایجاد بلاک و اجماع رو ساده تر میکنه. این سیستم ها قوانینی رو درمورد اینکه کی می تونه بلاکچین رو ببینه و با اون تعامل کنه و کی می‌تونه در گسترش بلاک چین و فعالیت در آن نقش داشته باشه ، وضع میکنن. این نوع بلاک چین سیستم غیر متمرکزی نداره. کاربرد اینا بیشتر تو کارای پروژه ای یا شرکتیه که مثلا یکی میخواد از مزیت‌های بلاک چین استفاده کنه اما نمی‌خواد دسترسی کاملی به همه بده. در بلاک چین خصوصی، مشخصات تک تک مشارکت کنندگان و نودها مشخص و شناخته شدست.سومین دسته‌بندی بلاکچین، بلاکچین بامجوزه که بهش consortium blockchain هم می‌گن و یه چیزی بین بلاک چین خصوصی و عمومیه. بلاکچین با مجوز ، شبیه بلاکچین عمومیه با این تفاوت که فقط به کاربرانش اجازه‌ی همکاری و تراکنش رو می‌ده. کاربردش چیه ؟ مثلا وقتی چنتا شرکت بخوان باهم یه کار مشترک انجام بدن و باهم اطلاعاتی رو به اشتراک بزارن کاربرد داره. مثلا،کنسرسیوم (consortium) ای از تمامی شرکت‌های خودروسازی یا سازمان‌های خدمات درمانی. ثمین صدق دل ثمین صدق دل Fri, 04 Dec 2020 01:58:53 +0330 https://virgool.io/Solidity/%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D9%84%D8%A7%DA%A9-%DA%86%DB%8C%D9%86-idyarldas5c5 قبل از هرچیزی اول باید یکم در مورد هش و digital signature صحبت کنیم. مکانیزم Digital Signature مکانیزم رمزنگاری هست که برای تأیید صحت و یکپارچگی داده های دیجیتال استفاده میشه و شامل سه مرحله ی اصلیه : مرحله ی اول : hashing، مرحله ی دوم : signing و مرحله ی سوم : verifying به زبان ساده digital signature رو میتونیم به عنوان یک کدی در نظر بگیریم که به یه پیام یا سندی وصله و به عنوان اثبات عدم دستکاری پیام در طول مسیرش از فرستنده به گیرنده عمل می کند.برای آشنایی با نحوه ی کار Digital Signature ، اول باید اصول توابع hash و public-key cryptography یا PKC رو بدونیم.تابع hash تابعی هست که یک رشته (String) رو به عنوان ورودی میگیره و یک رشته alphanumeric (شامل حروف و اعداد) با اندازه ثابت رو برمی گردونه. ینی ورودی میتونه میتونه هر سایزی داشته باشه ولی طول خروجی ثابته.. حالا این رشته ی خروجی ای که تابع برمیگردونه میشه مقدار هش که بهش message digest هم میگن .چیزی که این وسط خیلی مهمه اینه که این تابعی که ما باهاش این هش رو بدست آوردیم ، نسبت به اون ورودی غیر قابل برگشته . ینی به زبون خودمونی نمیتونیم از آخر بریم اول و با داشتن خروجی ورودی رو بدست بیاریم.یه ویژگی دیگه ای هم که داره اینه که هش کاملا یه چیز منحصر به فرده و هیچ دو تا هش یکسانی رو نمیتونیم پیدا کنیم و اگه کوچکترین تغییری تو ورودی بدیم خروجیمون (هش مون) کلا عوض میشه. برای همین هم ازش، برای تأیید صحت داده های دیجیتالی منتقل شده به طور گسترده ای استفاده میشه.این توابع رو متخصصین این حوزه نوشتن و بیشتر زبون های برنامه نویسی براش کتابخونه دارن.و اما بریم سراغ (Public-key cryptography (PKCاین سیستم یک سیستم رمزنگاری هست که از دو تا کلید (key) استفاده می کنه: یکیش کلید عمومی یا public key و یکیشم کلید خصوصی یا private key. این دو کلید از نظر ریاضی با هم مرتبط هستن و میتونن هم برای رمزگذاری داده ها و هم برای digital signature استفاده بشن. و PKC به عنوان یک ابزار رمزگذاری خیلی ایمن تر از روشهای رمزگذاری سنتی و قبلی هست. در واقع داده ها با کلید عمومیشون رمزگذاری میشن و با کلید خصوصیشون رمزگشایی میشن.حالا ربط همه ی اینا به بلاک چین چیه؟خوب بلاک چین به شدت متکی به هشینگه (Hashing) .ما در بلاک چین زنجیره ی مرتبی از بلاک ها داریم که هر بلاک شامل اطلاعات زیر هست :هش بلوک قبلی لیست معاملات و تراکنش هاهش خود بلاکبلاک ساده ی مقابل رو در نظر بگیرید : [0, “X paid $100 to Y”, 91b452]تو این مثال، چون این اولین بلاک بلاک چینه ، Hash بلاک قبلی 0 هست. لیست معاملات فقط شامل 1 معاملست - X صد دلار به Y پرداخت کرده . Hash خود بلاک از طریق روش زیر محاسبه می شه:hash_itself = Hash(List of transactions, Hash of the previous block)در واقع ، لیست تراکنش ها و Hash بلوک قبلی رو به عنوان یک رشته ورودی با هم ترکیب می کنیم و به تابع Hash می دیم تا مقدار هش خودش یا hash_itself رو بدست بیاریم.بلاک هایی که هش بلاک قبلی اونها صفر باشه بهشون بلاک های Genesis گفته میشه.. در واقع بلاک Genesis اولین بلاک، بلاک چین هست.حالا اگه بخوایم یه بلاک دیگه به این بلاک چین اضافه کنیم به این صورت میشه :block1 = [91b452, “Y paid $20 to Z, X paid $10 to P”, 8ab32k]که اینجا 91b452 هش بلاک قبلی (بلاک Genesis) هست. 2 تا تراکنش وجود داره : Y paid $20 to Z و X paid $10 to Pو 8ab32k که هش همین بلاک ینی بلاک1 هستپس ازینا میشه نتیجه گرفت که اگر هر کسی بخواد تغییری ایجاد کنه مثلا X paid $100 to Y رو بخواد به جای Y مثلا A بزاره ، هش بلاک جنسیس (91b452) تغییر میکنه در نتیجه بین بلاک جنسیس و بلاک1 مشکل عدم تطابق پیش میاد و کل زنجیره نامعتبر میشه..بنابراین بلاکچین سطح بالایی از امنیت داده ها رو فراهم می کنه .. ثمین صدق دل ثمین صدق دل Sat, 28 Nov 2020 04:28:06 +0330