https://virgool.io/feed/@smhr313 یک علاقه‌مند به نجوم، فیزیک و رایانه fa 2026-06-17 13:43:12 https://files.virgool.io/upload/users/23590/avatar/rBXNO4.png?height=120&width=120 https://virgool.io/@smhr313 https://virgool.io/@smhr313/%D9%85%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%BA%D9%86%D8%A7%D8%B7%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%A8%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D9%85%D9%82%DB%8C%D8%A7%D8%B3-%DA%A9%DB%8C%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C-vlscwwvoabl5 نماهای متفاوت از یک کهکشان در شبیه‌سازی TNG. منبع.نیروی الکترومغناطیسی یکی از نیروهای بنیادی در طبیعت است (در کنار نیروهای برهم‌کنش ضعیف، قوی و گرانش). در جهان، میدان مغناطیسی در مقیاس‌های بسیار متفاوتی وجود دارد. ستارگان، ابرهای مولکولی، ماده میان‌ستاره‌ای، کهکشان‌ها، فضای میان کهکشانی، ساختارهای بزرگ مقیاس رشته‌‌ای (شامل خوشه‌های کهکشانی) و ... همه و همه درجاتی از مغناطیدگی دارند، از حدود ۰٫۵ تا ۱۰ گوس در سطح زمین و خورشید تا چند میکرو گوس در ابرهای تشکیل دهنده ستارگان تا یک‌ دهم نانو گوس و کمتر در فضای میان کهکشانی( میدان مغناطیسی آهنربای یخچال منزل شما حدود ۵۰ گوس است). اینکه این میدان چگونه به وجود آمده و چه نقشی در تحول ساختارها در عالم دارد یکی از سؤالات مهم در اخترفیزیک و کیهان‌شناسی است. اخیراً ما در یک پژوهش، میدان مغناطیسی را در کهکشان‌های شبیه‌سازی بزرگ مقیاس کیهان‌شناسی TNG بررسی کردیم. خب بگذارید تا ابتدا کمی درباره TNG صحبت کنیم.نمایش ساختارها در نسخه‌های متفاوت TNG شبیه‌سازی TNG یکی از پیشرفته‌ترین شبیه‌سازی بزرگ مقیاس کهکشانی انجام شده تا حال حاضر است. پیشرفته از این لحاظ که فیزیک زیادی را در خود جای داده است. مواردی همچون: نسخه‌هایی برای تشکیل و تحول ستاره‌ها، بازخوردهای ستاره‌ای مانند باد ناشی از انفجارات ابرنواختری و ستاره‌های سنگین و نیز تشکیل، تحول و بازخورد ناشی از سیاه‌چاله‌های ابرپرجرم در مرکز کهکشان‌ها. این شبیه‌سازی که بر مبنای ماده تاریک سرد به همراه اثرات ماده باریونی (همان ماده معمولی خودمان) بنیان نهاده شده است، توانسته است با موفقیت تشکیل کهکشان‌ها از ابتدای عالم تاکنون را بازسازی کند. ان‌شاءالله در آینده بیشتر در مورد این شبیه‌سازی خواهم نوشت. اما کار ما چه بود؟خب، یکی از جنبه‌های جدید و مهم TNG، اضافه شدن میدان مغناطیسی به شبیه‌سازی است. موارد مشابه قبلی تنها نیروی گرانش و هیدرودینامیک را در نظر گرفته بودند. این بدین معنی است که با استفاده از خروجی‌های این شبیه‌سازی و تا حدی که توان تفکیک این شبیه‌سازی اجازه می‌دهد (در بهترین حالت حدود ۵۰ پارسک یا ۱۵۰ سال نوری، در نظر بگیرید که شعاع کهکشان ما چیزی در حدود ۱۵ هزار پارسک است) می‌توان اثر میدان مغناطیسی در تشکیل کهکشان‌ها را مطالعه کرد. همان‌طور که در ابتدا ذکر شد، میدان مغناطیسی در تحول ساختارها از جمله کهکشان‌ها و تحول ساختارها خود بر شکل‌گیری و تقویت میدان مغناطیسی در آن‌ها مؤثر است. در یک پژوهش جالب در سال۲۰۱۶/۱۳۹۴، طباطبایی و همکاران با جمع‌آوری داده‌های رصدی میدان مغناطیسی کهکشان‌های نزدیک (رصد میدان مغناطیسی در کهکشان‌های دور همچنان ممکن نیست) نشان دادند که بین میدان مغناطیسی بزرگ مقیاس (در ابعاد کیلو پارسک) و جرم دینامیکی (جرم ماده باریونی + ماده تاریک احتمالی) این کهکشان‌ها همبستگی قوی وجود دارد. این همبستگی احتمالاً به دلیل جفت‌شدگی گاز با میدان مغناطیسی ناشی از برش شاره و امواج چگالی موجود در کهکشان‌های مارپیچی به وجود می‌آید.اما به دلیل محدود بودن مشاهدات، بررسی این رابطه به‌وسیله شبیه‌سازی‌ها به فهم ما در این مسأله کمک فراوانی می‌کند. به این دلیل ما تصمیم گرفتیم تا در قدم نخست به بررسی روابط موجود بین میدان مغناطیسی کهکشان‌ها با سایر خصوصیات آن‌ها با بیشترین توان تفکیک موجود در شبیه‌سازی TNG بپردازیم. به علاوه وجود رابطه ذکر شده بین جرم دینامیکی و میدان مغناطیسی را نیز تحقیق کنیم.از راست به چپ: میدان مغناطیسی، دما و چگالی یک کهکشان نمونه در شبیه‌سازی TNG. ردیف بالا نمای از روبرو و ردیف پایین نمای از لبه را نشان می‌دهد.نتایج ما وجود یک همبستگی مشابه به آنچه طباطبایی و همکاران مشاهده کرده بودند را نشان می‌دهد. همچنین متوجه شدیم همبستگی بین کمیت ستاره‌زایی و میدان مغناطیسی از همبستگی بین جرم دینامیکی و میدان مغناطیسی قوی‌‌تر است که می‌تواند نشان‌دهنده اهمیت ستاره‌زایی در تقویت میدان مغناطیسی میانگین کهکشان‌ها در این نوع شبیه‌سازی‌ها باشد همچنین ما متوجه شدیم در مدل TNG، کهکشان‌هایی که ابرسیاهچاله مرکزی آن‌ها سنگین‌تر از ۱۰ به توان ۸ جرم خورشید است، به دلیل فعالیت این سیاهچاله و برون شارش گاز سرد، از رابطه ذکر شده بین جرم دینامیکی و میدان مغناطیسی تبعیت نمی‌کنند.نتایج این پژوهش در مجله اخترفیزیکی «بولتن ماهانه انجمن نجوم پادشاهی» تحت چاپ و در این پیوند در دسترس است. نسخه پیش چاپ این پژوهش از این پیوند قابل دریافت است.شایان ذکر است در این پژوهش، داده‌های شبیه‌سازی TNG با استفاده از توان خوشه محاسباتی سای‌کلاستر در دانشکده علوم دانشگاه فردوسی مشهد پردازش شده‌اند. Seyed Mohammad Hosseinirad Seyed Mohammad Hosseinirad Mon, 07 Aug 2023 16:14:02 +0330 https://virgool.io/@smhr313/%D8%B7%D8%B9%D9%85-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B2%D8%B4-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%B9-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D8%B4%D9%87%D8%AF-phatozt7vz1g برای مقدمه: این روزها خیلی از دانشگاه‌های کشور خوشبختانه به این بلوغ فکری دارند می‌رسند که برای انجام پژوهش در سطوح بالا و قابل رقابت با دنیا، پردازش سریع یا کارا یا همان HPC یکی از نیازهای زیرساختی مهم می‌باشد. اما متأسفانه درک درستی هنوز از پردازش سریع انگار وجود ندارد. برعکس بسیاری از مراکز علمی دنیا، دانشگاه‌های ما در حال ساخت ابر محاسباتی‌اند. به این معنی که یک سرویس مبتنی بر زیرساخت‌هایی چون OpenStack با استفاده از docker بالا می‌آورند و آن را به طور خام (در اکثر مواقع) در اختیار مصرف‌کننده (پژوهشگر به عنوان مثال) قرار می‌دهند و بعد مدت معمولاً محدودی هم مرتب پیغام می‌دهند سرویس شما در صورت تمدید نکردن آن پاک خواهد شد! و نیز اینکه شما از توان محاسباتی تنها یک سرور حداکثر می‌توانید استفاده کنید. نه خبری از کامپایلرهاست، نه خبری از ماژول‌ها و نه یک سیستم مدیریت منابع شفاف مثل اسلرم و .... اما این آن چیزی نیست که اکثر پژوهشگران ما انتظارش را دارند. من به عنوان یک پژوهشگر انتظار دارم در تمام مدتی که در یک مؤسسه مشغول کار می‌باشم، به یک سرویس پردازش سریع (حتی نه خیلی سریع) دسترسی داشته باشم که بتواند حداقل‌های نیاز محاسباتی من را برطرف کند. متأسفانه در این نوع سرویس‌های ابری چنین چیزی وجود ندارد.همانطور که قبلاً در ویرگول نوشته بودم ما در دانشکده علوم دانشگاه فردوسی مشهد سعی کرده‌ بودیم یک سرویس پردازش سریع (با نام سای کلاستر scicluster) با استانداردهای سخت‌افزاری (مانند یک شبکه رابط با پهنای باند زیاد و تأخیر کم، تنوع واحدهای پردازشگر مثل CPU و GPU و ذخیره‌سازهای پرسرعت محلی اسکرچ و تحت شبکه) و نرم‌افزاری (مانند تنوع بسیار ماژول‌های نرم‌افزاری و کتابخانه‌ها) و مستندات مناسب و با کیفیت ایجاد کنیم. از همه جالب‌تر شاید، چندی است یکی از سرویس‌های بسیار محبوب تحت وب برای کار با HPC یعنی OpenOnDemand را بر روی این بستر نرم‌افزاری بالا آوردیم که مورد اقبال و توجه پژوهشگرانی که از سرویس استفاده می‌کردند قرار گرفته است (شاید برای نخستین‌بار در کشور). ما بر روی این بستر، سرویس ژوپیتر را به بهترین نحو ارایه می‌دهیم (که به عنوان یک قابلیت می‌توان با ترکیب آن با بستر نرم‌افزاری و سخت‌افزاری موجود، سرویس‌های AI و ML را به شکل تر و تمیزی ارایه داد). همچنین در یک کار نوآورانه، قادر به ارایه سرویس‌های کانتینری مبتنی بر Singularity بر روی این بستر می‌باشیم (بیشتر در مورد کانتینر). این یعنی آنچه که به عنوان مزیت کانتینرها (سرویس‌های ابری) می‌شناسیم، بر روی ماشین پردازش سریع در اختیار شما می‌تواند قرار بگیرد. امیدواریم بتوانیم با افزودن منابع سخت‌افزاری، امکان استفاده از این سرویس‌ها را برای پژوهشگران و به طور کل کسانی که نیاز به خدمات پردازش سریع دارند، فراهم کنیم. Seyed Mohammad Hosseinirad Seyed Mohammad Hosseinirad Thu, 03 Feb 2022 14:09:42 +0330 https://virgool.io/@smhr313/%D8%AE%D9%88%D8%B4%D9%87-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B3%D8%A8%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%A9%D8%AF%D9%87-%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%DB%8C-uug842y0e9dw مدتی بود که در کنار کار پژوهشی‌ اخترفیزیکی معمول، مشغول ساخت یک خوشه محاسباتی (فعلاً خیلی کوچک) برای دانشکده علوم دانشگاه فردوسی با همکاری واحد رایانه این دانشکده بودم. حدود یک ماه و نیمی هستش که تقریباً به شکل عملیاتی داریم از آن استفاده می‌کنیم. خوشه بر بستر راکز (Rocks) نسخه ۷ ساخته شده و از اسلرم (slurm) برای مدیریت منابع و زمان‌بندی کارها استفاده می‌کند. یکی از مشکلات اصلی خوشه‌های رایانه‌ای داخل کشور، این است که به دلیل عدم استفاده از یک شبکه با زمان نهفتگی (latency) فوق‌العاده کم (مثل اینفینی‌باند یا رقبای اترنتی مثل RoCE) استفاده همزمان از بیش از یک گره محاسباتی معمولاً بازدهی ندارد. سعی ما این هست که ان‌شاءالله در آینده نزدیک این مشکل را برطرف کنیم. یکی از مشکلات دیگر خوشه‌های رایانه‌ای داخلی، نبود راهنمای کاربری مناسب و اطلاعات جامع درباره آن است. بدون این اطلاعات عملاً استفاده مناسبی نمی‌توان از خوشه داشت. برای این خوشه که فعلاً آن را scicluster نامیده‌ایم، یک راهنمای تقریباً جامع نوشته شده است که در اینجا قابل مشاهده است. امیدوارم این قدم خیلی کوچک، کمکی در رفع نیازهای محاسباتی پژوهشگران ما باشد. از همه کسانی که در این کار به ما کمک کردند مخصوصاً مدیریت دانشکده و واحد رایانه فوق‌العاده متشکرم. Seyed Mohammad Hosseinirad Seyed Mohammad Hosseinirad Wed, 09 Sep 2020 09:24:22 +0430 https://virgool.io/@smhr313/%D8%A7%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B2-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D9%88%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-dwservice-gycar5ge6qbf این روزا به دلیل همه‌گیر شدن بیماری کرونا بهتره تا جایی که ممکنه همه‌مون توی خونه بمونیم. خیلی از دانشجویان، پسادکتری‌ها (این دسته رو هم ذکر کردم، چون معمولاً در چارت‌های اداری هنوز جانیفتادند و بعضی هم در خود دانشگاه هنوز نمی‌دونن با این دسته جدید چه باید بکنند!) و اساتیدی که کار محاسباتی می‌کنند، می‌تونند از خونه هم تا حد امکان به پروژه‌هاشون برسند. تو دانشگاه ما (فردوسی) امکان اتصال به شبکه دانشگاه از راه دور منحصر به اساتید شده و برای سایر افراد هم یک‌سری سرورهای محاسباتی وجود داره که زیاد جالب نیستند (اون طوری که از دیگران شنیدم). برای همین برخی افراد ترجیح می‌دن از رایانه‌های محاسباتی خودشون همچنان استفاده کنند. برای همین اگر در اتاق‌های کارشون یا آزمایشگاه‌ها دسترسی به رایانه‌ای دارند، اون رو روشن می‌گذارند و از برنامه‌ای مثل anydesk برای اتصال از راه دور به رایانه‌شون استفاده می‌کنند. متأسفانه این برنامه متن‌باز نیست و گاهی هم موجب بروز مشکل در سیستم عامل محلی میشه. چند روز پیش، من یک سرویس جدید رایگان به اسم dwservice کشف کردم! که اپلیکیشن کلاینتش هم متن‌بازه و هنوز هم با ایران مشکل پیدا نکرده. یکی از نکات مثبت این برنامه که برای من خیلی کاربردیه اینه که امکان اتصال متنی رو فراهم می‌کنه (بدون اینکه لازم باشه رایانه دور محیط گرافیکی‌اش بالا اومده باشه)، یعنی تقریباً شبیه به ssh. پس شاید بد نباشه یک امتحانش بکنید. برای این کار یک روش اینه که بعد از دانلود نسخه مورد نظرتون اون رو در رایانه راه دور اجرا کنید، مثلاً در گنولینوکس برید به پوشه‌ای که اون رو دانلود کردید و بزنید bash ./dwagent.sh و نام‌کاربری و رمزی که میده رو در سایتش بزنید تا به اون سیستم متصل بشید. در این روش اگر سیستم راه دور رو ریبوت کنید احتمالاً باید یک نام‌کاربری و رمز جدید بگیرید (امتحان نکردم). یا اینکه می‌تونید ابتدا در سایتش ثبت‌نام کنید و بعد به جای گزینه اجرا، گزینه نصب رو انتخاب کنید و یک Agent تعریف کنید. با این Agent میتونید به سیستم راه دور متصل شوید. برای متصل نگه داشتن رایانه‌تون به اینترنت در دانشگاه ما هم می‌تونید اینجا رو ببینید. Seyed Mohammad Hosseinirad Seyed Mohammad Hosseinirad Sat, 14 Mar 2020 16:18:51 +0330 https://virgool.io/@smhr313/%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%B9%D8%AA%D8%B1-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%A8%DB%8C%D9%87%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DB%8C%DA%A9-%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%DA%86%D9%86%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D9%85%D8%A4%D9%84%D9%81%D9%87-qqerqkgqeoqp کدهای مختلفی برای ساخت شرایط اولیه‌ی یک کهکشان ایزوله وجود دارند. امروز این کد رو دیدم که ادعا شده سریع‌تر از بقیه این کار رو برای یک کهکشان با چندین مؤلفه انجام میده. هنوز تستش نکردم، ولی باید جالب باشه. آدرس کد اینه:https://bitbucket.org/ymiki/magi/src/master/این هم آدرس مقاله:https://arxiv.org/abs/1712.08760 Seyed Mohammad Hosseinirad Seyed Mohammad Hosseinirad Sun, 01 Mar 2020 07:24:52 +0330