هراس از هوش مصنوعی؛ در تلاقی وحشت و سرگرمی

دیدگاه هر کسی نسبت به هوش مصنوعی متفاوت است. اما با پیشرفت روزافزون این فناوری، هوش مصنوعی می‌تواند به ابزاری فوق‌العاده برای بازی با تخیل ما و هیجان‌انگیزتر کردن تجربه‌مان از رسانه‌های اجتماعی تبدیل شود.

نویسنده: جیسون مورتون

فناوری چت‌جی‌پی‌تی (ChatGPT) و به طور کلی هوش مصنوعی، مسیر طولانی و شگفت‌انگیزی را پیموده‌اند. در این میان، افرادی هستند که از این فناوری می‌ترسند و البته دلایلشان هم کاملاً قابل درک است. مردم نگرانند که با پیشرفت تکنولوژی، جایگاه شغلی خود را از دست بدهند و ماشین‌ها جایگزین آن‌ها شوند. فراتر از آن، هراس بزرگ‌تری وجود دارد: اینکه روزی هوش مصنوعی به نقطه‌ای از تکامل برسد که بشریت را به لبه پرتگاه نابودی و انقراض بکشاند.

بله، این احتمال وجود دارد که هوش مصنوعی روزی به چیزی تبدیل شود که دیگر توان کنترلش را نداشته باشیم. چه کسی است که با دیدن اولین پیشرفت‌های این فناوری، به یاد شاهکارهای علمی-تخیلی جیمز کامرون و سینمای وحشت تکنولوژیک نیفتاده باشد؟ فیلم‌های کلاسیکی که درباره آینده هوش مصنوعی ساخته شدند، بی‌دلیل به آثاری ماندگار تبدیل نشدند. آیا آن‌ها فقط یک داستان هشداردهنده بودند یا پیش‌گویی دقیقی از آنچه در انتظار ماست؟

اما در حال حاضر، هوش مصنوعی بیشتر در حال تکمیل و غنی‌تر کردن تجربه زیست انسان است. آینده در هر صورت رقم خواهد خورد؛ چه این آینده متعلق به ما باشد و چه سهم ربات‌هایی که قرار است در کنار ما «زندگی» کنند. حتی شخصیت‌های برجسته و مشهور نیز آغوش خود را به روی این آینده گشوده‌اند.

از ربات‌های انسان‌نما گرفته تا ربات معروف «صوفیا»، هوش مصنوعی با سرعتی نمایی در حال رشد است. امروز مردم حتی می‌توانند برای خود یک «همدم هوش مصنوعی» انتخاب کنند—البته اگر پول کافی برای پرداخت هزینه‌های گزاف آن را داشته باشند! و راستش را بخواهید، این یکی از ترسناک‌ترین بخش‌های ماجراست: ربات‌های هوش مصنوعی در نقش مونس و همدم. احتمالاً قدم بعدی، جایگزینی کامل ربات‌ها با انسان‌ها در روابط عاطفی خواهد بود.

با این حال، اگر همه چیز را خیلی جدی نگیرید، هوش مصنوعی می‌تواند جنبه‌های بسیار سرگرم‌کننده‌ای داشته باشد.

کمی تفریح با هوش مصنوعی

به لطف هوش مصنوعی، اکنون می‌توانید مرزهای تخیل خود را تا ارتفاعاتی باورنکردنی و دست‌نیافتنی جابه‌جا کنید. برای بیشتر مردم، تجربه بسیاری از نقاط و موقعیت‌های جهان در واقعیت غیرممکن است؛ اما با هوش مصنوعی، می‌توانیم خودمان و جهان پیرامونمان را دقیقاً همان‌طور که دوست داریم بازآفرینی کنیم.

تا به حال خوابِ بودن در قطب جنوب را دیده‌اید؟ یا اینکه قهرمان یک فیلم ترسناک باشید؟ شاید هم دلتان خواسته یک کشتی‌گیر حرفه‌ای باشید یا صندلی معروف اتاق بیضی‌شکل کاخ سفید را از آن خود کنید. شرط می‌بندم خیلی از ما، به‌ویژه این روزها، با خودمان فکر کرده‌ایم که اگر جای سیاست‌مداران فعلی بودیم، حداقل عملکردمان بدتر از آن‌ها نمی‌شد!

کیست که طرفدار ژانر وحشت نباشد؟ احتمالاً شما هم یک شخصیت محبوب در دنیای فیلم‌های ترسناک دارید؛ و اگر متولد دهه‌های شصت تا هشتاد میلادی (حدود چهل تا شصت ساله) باشید، کابوس شما هم ممکن است همان شخصیتی باشد که در تصویر بالا چنگال‌هایش را برای من تیز کرده است! هیچ‌کس هرگز نمی‌تواند جایگزین بازیگر بی‌تکرار این نقش، یعنی رابرت انگلاند (بازیگر نقش فردی کروگر) شود. اما با هوش مصنوعی، من توانستم به شکلی کاملاً واقع‌گرایانه ببینم که اگر یک دیوانه سوخته با انگشتان تیغ‌دار به دنبالم بیفتد، چه واکنشی از خودم نشان می‌دهم. حدس کار سختی نیست: فقط فرار!

من چهار ماه گذشته را به دلیل تعدیل نیرو، خانه‌نشین بوده‌ام و با مشکلات مالی دست‌وپنجه نرم می‌کنم. این وضعیت مرا وادار کرد تا به دنبال شغل‌ها و فرصت‌های مختلفی بگردم. البته با وجود بیماری سرطانی که در این سطح با آن درگیرم، گزینه‌های من برای کارهای بدنی کمی محدود است؛ اما به کمک هوش مصنوعی، توانستم تصور کنم که کار به عنوان مأمور امنیتی در یک ایستگاه تحقیقاتی در قلب قطب جنوب چگونه خواهد بود.

از بعد سرگرم‌کننده ماجرا که نگاه کنیم، حداقل حالا می‌دانم که گشت‌زنی در محوطه ایستگاه‌های قطب جنوب با آن لباس‌های خاص چقدر به من می‌آید! فقط بهش فکر می‌کنم بدنم یخ می‌زند!

از ربات‌های سخنگو گرفته تا آن دروید دوست‌داشتنی و طلایی‌رنگ (C-3PO در جنگ ستارگان)، ربات‌ها سال‌هاست که جلوی چشم ما حضور دارند. از زمان رباتِ سریال «گمشده در فضا»، داشتن یک ربات همیشه رویای دوران کودکی خیلی از ما بوده است؛ چیزی شبیه به داشتن قدرت‌های یک «جدای» (JEDI). یا شاید هم این فقط رویای خوره (Geek) های علمی-تخیلی دبیرستان بوده است! در هر صورت، من به کمک هوش مصنوعی توانستم ببینم که داشتن قدرت‌های سطح بالای جدای و مبارزه با یک «سیث» شرور، در حالی که همسفران فضایی‌ام با شگفتی تماشایم می‌کنند، چه حسی دارد.

اگر صادقانه بگویم، من در دنیای واقعی فردی محافظه‌کار هستم، اما هنر گفتگو با مردم را بلدم و مطمئناً مدیریتم به اندازه چند رئیس‌جمهور اخیر کاخ سفید چالش‌برانگیز و سخت نبود. یا شاید هم با داشتن آن قدرت‌های ماورایی جدای، به بخش تاریک نیرو می‌پیوستم؟ تصور کنید چقدر کارها سریع‌تر پیش می‌رفت اگر جهان فقط توسط فرمانداران ایالت‌ها و یک رئیس‌جمهور اداره می‌شد!

هنر هدایت ماشین: مهندسی پرامپت

از پاسخ دادن به سوالات پیچیده و نقد کردن نوشته‌های یک نویسنده گرفته، تا توانایی خلق کتاب‌های الکترونیکی و آثار هنری دیجیتال؛ همه و همه در نهایت به یک مهارت کلیدی ختم می‌شوند: مهندسی پرامپت (Prompt Engineering). مهندسی پرامپت در واقع هنر و مهارت انتخاب دقیق کلمات و دستوراتی است که به سیستم هوش مصنوعی می‌دهید تا خروجی ماشین تا حد امکان به آنچه در ذهن دارید نزدیک شود.

هرچه مردم این مهارت را بیشتر در خود تقویت کنند، بهتر می‌توانند پا‌به‌پای این فناوری پیش بروند و در این دنیای در حال تغییر، گلیم خود را از آب بیرون بکشند. هوش مصنوعی قرار است بخش بزرگی از آینده جهان ما باشد؛ و اگرچه پتانسیل جایگزینی با برخی از انسان‌ها را دارد، اما بقا و کارایی آن همچنان به انسان‌هایی وابسته است که می‌دانند چگونه با آن کار کنند و این سیستم‌ها را زنده و فعال نگه دارند.

از اینکه وقت گذاشتید و این متن را خواندید، سپاسگزارم. هر حمایت کوچکی از سوی شما، در مسیر مبارزه من با بیماری سرطان و تلاش برای یافتن یک شغل جدید و متناسب با شرایط جسمی‌ام، کمکی بزرگ و ارزشمند خواهد بود.