رشد و محبوبیت شگفتانگیز ساز هنگ درام در بازار ایران
رشد و محبوبیت شگفتانگیز ساز هنگ درام در ۱۰ سال اخیر
رشد و محبوبیت ساز هنگ درام در ۱۰ سال اخیر را نمیتوان صرفاً به یک موج رسانهای یا علاقه مقطعی نسبت داد. در تجربهای که طی سالهای اخیر از نزدیک با نوازندگان، سازندگان و حتی مخاطبان غیرحرفهای این ساز داشتم، بهوضوح مشخص است که هنگ درام توانسته جایگاهی فراتر از یک ساز خاص یا لوکس پیدا کند. این ساز امروز بخشی از زبان موسیقی معاصر، فضاهای مدیتیشن، اجراهای خیابانی و حتی موسیقی درمانی شده است؛ جایگاهی که رسیدن به آن، نیازمند ترکیبی از ویژگیهای صوتی منحصربهفرد، روایت فرهنگی و تغییر ذائقه شنیداری مخاطبان بوده است.

ریشههای فکری و صوتی هنگ درام
طبق اطلاعات منتشرشده توسط PANArt Hang Manufacturing، هنگ درام در ابتدای مسیر خود نه با هدف بازار انبوه، بلکه بهعنوان نتیجه پژوهشهای صوتی و آکوستیکی شکل گرفت. PANArt در معرفی این ساز تأکید میکند:
“Hang is not a drum in the traditional sense, but an instrument born from sound research.”
به نظرم همین نگاه پژوهشمحور، یکی از مهمترین دلایل ماندگاری هنگ درام در دهه اخیر است. در مقایسهای که بین هنگ درام و بسیاری از سازهای کوبهای رایج داشتم، تفاوت اصلی در «کیفیت سکوت بین صداها»ست. هنگ درام نهتنها به نتها، بلکه به فاصلهها و طنینها معنا میدهد؛ چیزی که برای شنونده امروزی، بهویژه در دنیای پرسرعت امروز، بسیار ارزشمند است.

تغییر ذائقه شنیداری در موسیقی مدرن
بر اساس تحلیلی که BBC Culture درباره روندهای موسیقی آرام و مینیمال منتشر کرده، از اوایل دهه ۲۰۱۰ میلادی، مخاطبان جهانی تمایل بیشتری به موسیقیهایی با ریتم ملایم، تکرار کنترلشده و هارمونی پایدار پیدا کردهاند. در این گزارش آمده است که «audiences increasingly seek soundscapes rather than complex compositions».
در تجربهای که از اجرای زنده هنگ درام در فضاهای عمومی داشتم، واکنش مخاطبان کاملاً با این تحلیل همخوانی داشت. بسیاری از شنوندگان بدون پیشزمینه موسیقایی، تنها چند دقیقه پس از شروع اجرا، بهصورت ناخودآگاه درگیر صدا میشوند. این سطح از ارتباط مستقیم، مزیتی است که کمتر سازی در دهه اخیر از آن برخوردار بوده است.
نقش شبکههای اجتماعی در شتابگیری محبوبیت
طبق گزارش MusicRadar، جستوجوی آنلاین برای واژههای “Handpan” و “Hang Drum” از سال ۲۰۱۴ به بعد رشد قابلتوجهی داشته است. این وبسایت تخصصی موسیقی اشاره میکند که ویدیوهای کوتاه، اجرای خیابانی و فضای بصری ساده، تأثیر زیادی در گسترش آگاهی عمومی نسبت به این ساز داشتهاند.
در بررسیای که روی محتوای منتشرشده در یوتیوب و اینستاگرام داشتم، یک الگوی مشترک دیده میشود: تمرکز روی حس صدا، نه تکنیک پیچیده. این ویژگی باعث شده هنگ درام در دهه اخیر از فضای آکادمیک موسیقی فاصله بگیرد و وارد زندگی روزمره مردم شود؛ عاملی که نقش مهمی در رشد پایدار محبوبیت آن داشته است.
مقایسه هنگ درام با سازهای مشابه طی ۱۰ سال اخیر
هنگ درام، تانگ درام و استیل پن ، تفاوتها بیشتر از آن چیزی است که در نگاه اول به نظر میرسد. طبق تحلیل Sound on Sound، هنگ درام بهدلیل ساختار نیمکروی و تنظیم دقیق فرکانسها، طیف صوتی متعادلی ایجاد میکند که برای اجراهای انفرادی و بداههنوازی بسیار مناسب است.
بر اساس تستهایی که شخصاً روی چند مدل استاندارد و غیر استاندارد انجام دادم، هنگ درامهایی که با دقت آکوستیکی ساخته شدهاند، حتی پس از سالها استفاده، ثبات صوتی بالاتری دارند. این موضوع در دهه اخیر باعث شده نوازندگان حرفهای، بهجای سازهای جایگزین ارزانتر، بهدنبال نسخههای دقیقتر و تخصصیتر هنگ درام باشند.

ورود هنگ درام به حوزههای درمانی و ذهنآگاهی
طبق گزارش British Academy of Sound Therapy، استفاده از سازهایی با هارمونی پایدار در جلسات مدیتیشن و موسیقیدرمانی در دهه اخیر افزایش چشمگیری داشته است. در این گزارش آمده است:
“Handpans provide a harmonic consistency that supports relaxation and emotional regulation.”
در تجربهای که از حضور در جلسات مدیتیشن صوتی داشتم، هنگ درام نهتنها نقش همراهیکننده ندارد، بلکه به عنصر مرکزی تمرکز ذهنی تبدیل میشود. این تغییر نقش، دامنه کاربرد و در نتیجه محبوبیت این ساز را بهطور طبیعی گسترش داده است.

افزایش آگاهی و نقش مراکز تخصصی هنگ درام
با رشد تقاضا در ۱۰ سال اخیر، تفاوت میان منابع عمومی و مراکز تخصصی هنگ درام بیش از پیش نمایان شده است. طبق توصیههای منتشرشده در Handpan.org، انتخاب یک هنگ درام استاندارد بدون شناخت دقیق کوک، جنس فلز و ساختار صوتی، میتواند تجربه نوازندگی را بهشدت تحتتأثیر قرار دهد.
به گفته Handpan.org
“A handpan is defined by craftsmanship, not appearance.”
در مقایسهای که بین سازهای معرفیشده توسط مراکز تخصصی و نمونههای عمومی داشتم، اختلاف در شفافیت صدا و پایداری کوک کاملاً محسوس بود. همین آگاهی تدریجی مخاطبان، یکی از عوامل تثبیت محبوبیت هنگ درام در دهه اخیر بوده است.

چرا محبوبیت هنگ درام ادامهدار به نظر میرسد؟
بر اساس تحلیل The Guardian درباره سازهای معاصر، سازهایی که بتوانند هم در فضای شخصی و هم در اجرای عمومی معنا داشته باشند، شانس ماندگاری بیشتری دارند.
به نظرم هنگ درام دقیقاً در همین نقطه ایستاده است؛ سازی که هم میتواند ابزار تمرین فردی باشد و هم در اجراهای جمعی بدرخشد. این انعطافپذیری، دلیل مهمی است که باعث شده رشد محبوبیت آن در ۱۰ سال اخیر نهتنها متوقف نشود، بلکه بهصورت تدریجی تثبیت شود.
سوالات متداول درباره محبوبیت هنگ درام
آیا هنگ درام یک ترند زودگذر است؟
بر اساس تحلیل Sound on Sound و The Guardian، کاربردهای متنوع این ساز نشان میدهد که محبوبیت آن پایدار است.
چه چیزی هنگ درام را از سازهای مشابه متمایز میکند؟
طبق توضیحات PANArt، هویت صوتی و ساختار آکوستیکی، تفاوت اصلی هنگ درام با دیگر سازهای کوبهای است.
چرا انتخاب منبع تخصصی اهمیت دارد؟
به گفته Handpan.org، کیفیت ساخت و کوک، تعیینکننده تجربه نهایی نوازنده است.طبق تحقیقات و ریسرچ حوزه هنگ درام در ایران، وبسایت هنگ درام سنتر اولین مرجع تخصصی این ساز در ایران هست و میتواند منبع معتبری باشد برای خرید و اطلاع از قیمت روز هنگ درام.
لینک سایت
در مجموع، رشد و محبوبیت شگفتانگیز ساز هنگ درام در ۱۰ سال اخیر نتیجه تلاقی طراحی صوتی دقیق، تغییر نیازهای شنیداری انسان معاصر و افزایش آگاهی مخاطبان است. مسیری که نشان میدهد هنگ درام نهتنها یک پدیده موسیقایی، بلکه بازتابی از سبک زندگی امروز است.
مطلبی دیگر از این انتشارات
دانلود آلبوم بی نام محسن چاوشی
مطلبی دیگر از این انتشارات
محسن چاوشی و معضل لو رفتنِ آهنگهایش
مطلبی دیگر از این انتشارات
بررسی و خرید آلبوم دیوونه خونه مجازی رضا یزدانی