ام آر آی پروستات چگونه انجام میشود؟

اگر پزشک برای بررسی دقیق‌تر وضعیت پروستات به شما انجام ام آر آی (MRI) را توصیه کرده، حتما برایتان سوال شده که این آزمایش دقیقا چگونه انجام میشود، آیا درد دارد؟ نیاز به آمادگی خاصی دارد؟ و نتیجه‌اش چه چیزی را نشان میدهد. در این مقاله به صورت کاملا شفاف، دقیق و مرحله به مرحله توضیح میدهیم که ام آر آی پروستات چیست، چطور انجام میشود، چه نکاتی قبل و بعد از آن اهمیت دارد و در نهایت چه نتایجی از آن به دست می‌آید.

از آن‌جایی که مطالب حوزه پزشکی از حساسیت بالایی برخوردار هستند، همواره تلاش میکنیم مطالبی منتشر کنیم که درست و قابل اعتماد باشد. محتوای این مقاله برگرفته از مقالات معتبرترین سایت‌ها و مجلات اینترنتی جهانی در حوزه سلامت است و توسط پزشکان متخصص بررسی و اعتبارسنجی می‌شود؛ اما با وجود این، مطالب منتشر شده هرگز جایگزین نظرات و توصیه‌های تخصصی پزشکان نیست و مخاطبان هرگز نباید از این مطالب به‌عنوان جایگزین توصیه پزشکان استفاده کنند و در صورت بروز مشکل باید در اولین فرصت به اورژانس یا مراکز درمانی مراجعه کنند.

ام آر آی پروستات چیست؟

ام آر آی پروستات یک روش تصویربرداری دقیق و بدون درد است که با استفاده از امواج مغناطیسی و نه اشعه، تصاویر واضح و سه‌بعدی از پروستات و بافت‌های اطراف آن تهیه میکند. این روش کمک میکند تا پزشک بتواند اندازه، شکل، موقعیت، التهاب، وجود توده یا حتی احتمال سرطان پروستات را با دقت بسیار بالایی بررسی کند.

چرا پزشک ام آر آی پروستات تجویز میکند؟

دلایلی که معمولا پزشک را به تجویز ام آر آی سوق میدهد عبارتند از:

• بالا بودن سطح PSA در آزمایش خون

• وجود نشانه‌هایی مثل سختی در ادرار، خون در ادرار یا مایع منی

• تشخیص ضایعه مشکوک در معاینه انگشتی یا سونوگرافی

• نیاز به برنامه‌ریزی برای نمونه‌برداری (بیوپسی)

• بررسی دقیق‌تر برای تایید یا رد احتمال سرطان پروستات

ام آر آی پروستات به چه صورت انجام میشود؟

۱. آماده‌سازی قبل از ام آر آی

ناشتایی لازم نیست. برخلاف برخی آزمایش‌ها، نیازی نیست ناشتا باشید مگر اینکه پزشک یا مرکز خاصی این مورد را ذکر کند.

• تخلیه روده: ممکن است از شما خواسته شود که شب قبل یا صبح همان روز، با استفاده از یک شیاف یا ملین، روده‌ی خود را تخلیه کنید تا تصاویر شفاف‌تری به دست آید.

• پر بودن یا خالی بودن مثانه: معمولا از بیمار خواسته میشود مثانه خود را خالی کند.

• لباس راحت: در اتاق تصویربرداری باید لباس مخصوص بیمارستان بپوشید. همه وسایل فلزی مثل ساعت، موبایل، سکه و ... باید از بدن جدا شود.

۲. موقعیت‌گیری بیمار

در بیشتر موارد، ام آر آی پروستات به دو روش انجام میشود:

• با کویل سطحی: در این روش بیمار به پشت روی تخت دراز میکشد و دستگاه‌های مخصوص (کویل) روی شکم و لگن قرار داده میشود.

• با کویل داخل مقعدی (Endorectal coil): در برخی مراکز و موارد تخصصی، یک وسیله استوانه‌ای نرم داخل مقعد قرار داده میشود تا تصاویر دقیق‌تری به‌ویژه از دیواره پشتی پروستات به دست آید. این روش ممکن است کمی ناراحت‌کننده باشد، اما دردناک نیست.

۳. مدت زمان انجام

معمولا بین ۳۰ تا ۴۵ دقیقه طول میکشد. در طول این مدت، باید بی‌حرکت بمانید تا تصاویر واضح ثبت شود. در صورت نیاز، داروهایی برای آرامش بیشتر تجویز میشود.

۴. استفاده از تزریق ماده حاجب

در برخی موارد، برای بررسی بهتر گردش خون در بافت پروستات، از ماده حاجب گادولینیوم استفاده میشود که از طریق تزریق وریدی وارد بدن میشود. این ماده برای اغلب افراد بی‌خطر است، اما اگر سابقه بیماری کلیوی یا حساسیت دارویی دارید، حتما پیش از انجام MRI به پزشک اطلاع دهید.

ام آر آی پروستات درد دارد؟

خیر. این آزمایش کاملا بدون درد است. فقط اگر از کویل داخل مقعدی استفاده شود، ممکن است کمی احساس فشار یا ناراحتی داشته باشید. همچنین در زمان تزریق ماده حاجب، ممکن است کمی احساس سوزش یا گرما تجربه کنید که طبیعی است.

بعد از ام آر آی پروستات چه باید کرد؟

• پس از اتمام ام آر آی، میتوانید بلافاصله به فعالیت‌های روزانه خود بازگردید.

• اگر ماده حاجب تزریق شده باشد، نوشیدن آب فراوان در ساعات بعدی توصیه میشود تا ماده به‌راحتی از بدن دفع شود.

• در صورت احساس گیجی یا تهوع، حتما به پزشک اطلاع دهید (هرچند این موارد نادر است).

نتیجه ام آر آی پروستات چگونه تحلیل میشود؟

نتایج ام آر آی توسط یک رادیولوژیست متخصص بررسی میشود. سپس گزارشی با جزئیات شامل اندازه، ساختار، وجود ناحیه مشکوک، محل آن و نمره‌بندی احتمال بدخیمی (معمولا با استفاده از سیستم PI-RADS از ۱ تا ۵) تهیه و به پزشک معالج شما ارسال میشود.

اگر ضایعه‌ای مشکوک دیده شود، مرحله بعد چیست؟

اگر نتیجه ام آر آی نشان دهد که ناحیه‌ای مشکوک به سرطان در پروستات وجود دارد، پزشک ممکن است انجام بیوپسی هدفمند (نمونه‌برداری دقیق) از همان ناحیه را توصیه کند. این روش با کمک تصویر ام آر آی انجام میشود و نسبت به بیوپسی تصادفی معمول، دقت بسیار بالاتری دارد.

ام آر آی پروستات برای چه کسانی مناسب نیست؟

• افرادی که ایمپلنت فلزی، دستگاه ضربان‌ساز قلب (پیس‌میکر) یا ابزارهای پزشکی فلزی داخل بدن دارند.

• افرادی که از فضای بسته (کلاستروفوبیا) میترسند. البته در این موارد میتوان با داروی آرامبخش یا ام آر آی باز، مشکل را برطرف کرد.

• کسانی که به ماده حاجب حساسیت دارند (در صورت نیاز به تزریق).

آیا ام آر آی پروستات با بیمه انجام میشود؟

بسته به نوع بیمه و مراکز درمانی، ممکن است بخشی از هزینه ام آر آی پروستات توسط بیمه پوشش داده شود. بهتر است پیش از انجام، با مرکز مربوطه هماهنگ کنید و از شرایط دقیق بیمه خود مطلع شوید.

در تهران کجا میتوان ام آر آی پروستات انجام داد؟

اگر به دنبال آزمایشگاه شبانه روزی در تهران هستید که بتواند خدمات تصویربرداری تخصصی از جمله MRI پروستات را در اسرع وقت و با کیفیت بالا ارائه دهد، مراکز مجهزی در تهران وجود دارند که با استفاده از دستگاه‌های پیشرفته و همکاری با رادیولوژیست‌های حرفه‌ای، این خدمات را با دقت بالا انجام میدهند.

سلب مسئولیت

از آنجایی که مطالب حوزه پزشکی از حساسیت بالایی برخوردار هستند، همواره تلاش می‌کنیم مطالبی منتشر کنیم که درست و قابل‌اعتماد باشد. محتوای این مقاله برگرفته از مقالات معتبرترین سایت‌ها و مجلات اینترنتی جهان در حوزه سلامت است و توسط پزشکان متخصص بررسی و اعتبارسنجی می‌شود؛ اما با وجود این، مطالب منتشر‌شده هرگز جایگزین نظرات و توصیه‌های تخصصی پزشکان نیست و مخاطبان هرگز نباید از این مطالب به‌عنوان جایگزین توصیه پزشکان استفاده کنند. در صورت بروز هر گونه مشکل یا ابهام جدی درباره سلامت خود، باید در اولین فرصت به اورژانس یا مراکز درمانی مراجعه کنید.