خُفتن عقل

در انتهای خطبه ۲۲۴ نهج‌البلاغه، مولای ما علی (ع) می‌فرمایند:

نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ سُبَاتِ اَلْعَقْلِ وَ قُبْحِ اَلزَّلَلِ وَ بِهِ نَسْتَعِينُ.

پناه مى‌بريم به خدا از خُفتن عقل و زشتى لغزش‌ها و از او يارى مى‌خواهيم.

* این خطبه را داشته باشید تا در پایان نتیجه‌گیری کنم.

حالا نظر شما را جلب می‌کنم به حکمت ۳۲۸ که می‌فرمایند:

إِنَّ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ فَرَضَ فِي أَمْوَالِ اَلْأَغْنِيَاءِ أَقْوَاتَ اَلْفُقَرَاءِ فَمَا جَاعَ فَقِيرٌ إِلاَّ بِمَا مُتِّعَ بِهِ غَنِيٌّ وَ اَللَّهُ تَعَالَى سَائِلُهُمْ عَنْ ذَلِكَ

و درود خدا بر او، فرمود: همانا خداى سبحان روزى فقراء را در اموال سرمايه‌داران قرار داده است، پس فقيرى گرسنه نمى‌ماند جز به كاميابى توانگران، و خداوند از آنان دربارۀ گرسنگى گرسنگان خواهد پرسيد.

وقتی خطبه ۲۲۴ را خواندم به ناگاه چشمم به حکمت ۳۲۸ خورد که در مورد وظیفه سرمایه داران است.

من و همه ما شاید ثروت‌های زیاد را از خدا طلب می‌کنیم و هر جا دستمان برسد خواسته خود را تکرار می‌کنیم. چه در دل چه در دعا چه در توسل به ائمه و چه با خدا.

اما بیچاره من، شما را نمی‌دانم، که چه گنه‌کار هستم که عقلم خفته است و نمی‌دانم که خواسته من چه تبعاتی دارد، (روز قیامت از گرسنگی گرسنگان سوال خواهد شد، الله اکبر که چقدر این جمله وحشتناک است)

اگر همه ثروت ها را هم داشته باشم در حق فقیر چه می‌کنم ؟

از همه سرمایه‌داران این سوال خواهد شد!

راستی چه می‌کنم ؟

آیا اگر یک سرمایه دار ذهن خفته شوم ، در روز قیامت خدای بزرگ از گرسنگی گرسنگان از من نخواهد پرسید؟

آیا عقل من بیدار است که قبل از خواسته هایم آفت‌های آن را هم ببینم؟ (هر خواسته‌ای)

آیا عالم به علم و دین خدا هستم؟

ای خدا چه بگویم از این همه گناهانم.

اقرار می‌کنم حتی نیات بنظر خوب من هم آلوده به بی عقلی و گناه است.

خدایا نیات من را در کمال بیداری عقل اصلاح کن تا بد و خوب و حرام و حلال و آفت‌ها را تمیز دهم.

خدایا به تو پناه می‌برم از خواب و زوال عقلم!

خدایا به تو پناه می‌برم از اینکه بتوانم حق را از باطل تشخیص دهم.

خدایا زبانم بسته است و به نیات خودم که بنظر خودم خوب بودند هم استغفار می‌کنم.

که حتی اگر خوب هم باشند، برای من کارساز نیست تا قبل خواسته هایم به آفت های آن هم بیندیشیم.

پس خدایا من چه می‌خوام غیر از اینکه لایق بندگی تو باشم.

خدایا همین بس که در هر خواسته و دعا و کاری بگویم: قربة الی الله.

خدایا نمی‌خوام بگویم خواسته‌ای ندارم ، اما از بی عقلی خودم به تو پناه می‌آورم و تو راهنما من باش و دستم را رها نکن و نگذار گناهان بر من چیره شوند و خود را کسی بدانم، در صورتی که هیچ نیستم در برابر عظمت بی‌انتهای تو.

این دعا را دیگر همیشه تکرار میکنم:

نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ سُبَاتِ اَلْعَقْلِ وَ قُبْحِ اَلزَّلَلِ وَ بِهِ نَسْتَعِينُ.