درود دوستان .
من از زمان بچگی به کتاب علاقه داشتم , نه اینکه خوره کتاب باشم و زیاد خونده باشم , اما کلا دوستدار شکل , بو , قلم و ساختار کتاب بودم(البته به جز کتاب های درسی😒) .
خب بچگی کتاب های مربوط به اون سن رو میخریدم و بعضا میخوندم که پیشتر راجع به چندتاشون در پست کتابخونم صحبت کردم .
من اون زمان با مقوله سانسور کتاب مواجه نبودم و این هم طبیعیه چون کتاب های نوجوان معمولا سانسور خاصی نمیشن , اما بعد تر با واژه سانسور درباره فیلم روبه رو شدم .
اولین بار این کلمه درباره سینما به گوشم خورد , بعدتر فهمیدم با روش های راحتی میشه سانسور رو در سینما دور زد .
اولین کاری که باید میکردم , عادت به زیرنویس بود , من چون اکثر فیلمها رو دوبله میدیدم شروع کردم به دیدن زیرنویس , اوایل به شدت برام سخت بود , اما عادت کردم و این شد که تونستم فیلم ها رو سانسور نشده دانلود کنم و ببینم .
مسئله سینما راحت حل شد و تونستم دورش بزنم , حتی آرشیو سایت های بدون سانسور بهتر بود و دیدم خیلی فیلم هایی که دوست داشتم ببینم و در پلتفرم هایی داخلی وجود نداشت , حتی به شکل دوبله در اون سایت ها موجود بود (باز هم گاهی فیلم ها رو دوبله میبینم به خصوص اون هایی که قبل انقلاب دوبله شدن چون بسیار حرفه ای و سانسور نشده هست .)
اما موضوعم با کتاب طور دیگری هست , من زبانم کاملا متوسطه , در حد چند ترم کلاس , اما طوری نیست که بتونم رمان ها رو زبان اصلی بخونم برای همین این سناریو خط میخوره .
پس میام سراغ ترجمه , الحق مترجم های ایرانی اغلب خوب هستن و با این موضوع مشکلی ندارم , اما چیزی که بسیار آزار دهندس و درباره ادبیات معاصر بیشتر به چشم میخوره , سانسور بیش ازحده .
شما تصور کنید در حال مطالعه یک کتاب هستید , روند داستانی و اون فضایی که در مغز نویسنده شکل گرفته و حالا روی کاغذ اومده شما رو همراه کرده , شما دارید لذت میبرید و ادامه میدید , اما ناگهان انگار که صفحه ای از کتاب گم شده یا کنده شده از وسط یک ماجرا با پیش زمینه ای گنگ وارد ماجرای دیگه میشید , ابتدا فکر میکنید قلم نویسنده اینطوره اما بعدتر متوجه میشید قضیه به خاطر سانسوره .
من معمولا در این مرحله به شدت حالم خراب میشه به طوری که کتاب رو کنار میذارم و به خوندن ادامه نمیدم .
جدیدا با خوشحالی زیاد به بوکوفسکی علاقه مند شدم و چند تا از کتاب هاش رو خریدم , اولیش اداره پست بود که اتفاقی در یک کتابفروشی به چشمم خورد و چون چاپ قدیم بود خریدمش , کتاب رو خواندم و متوجه سانسور شدم اما به دل نگرفتم (چون خیلی آشکارا نبود) , بعدی عامه پسند بود , با ترجمه آقای خاکسار , این کتاب به شدت سانسور داشت , من ابتدا متوجه نبودم اما با یکی که صحبت میکردم میگفت به حدی این کتاب سانسور داره که خط داستانی عوض شده و باید به جای بوکوفسکی روی کتاب اسم نویسنده رو به آقای خاکسار تغییر بدن .
من باز سرم به سنگ نخورد و رفتم کتاب ساندویچ ژامبون رو هم خریدم (انتشارات نگاه) , ابتدا خیلی جذاب پیش رفت و من لذت بردم , درباره کودکی فردی به نام هنری , بعد تر جلو رفت و به نوجوونی هنری رسید و اینجا بود که به حدی سانسور شده بود که برای اولین بار من به طور کامل متوجه سانسور ها شدم و میانه کتاب رها کردم و ترجیح دادم این توهین به یکی از بزرگترین نویسنده های معاصر رو نپذیرم .
چندین نویسنده در ویرگول داریم که کتاب چاپ کردن اونها هم وضع سانسور نوشته های داخلی رو میدونن و من لازم نیست باز تکرار کنم .
چند وقت پیش با علاقه شدیدی که به نوشتن پیدا کرده بودم رفتم یک کتابفروشی و دیدم کتاب های نویسندگان ایرانی جدید رو به شکل حراج گونه میفروشند , باورتون نمیشه که قیمت کتاب ها به شکلی بود که حتی پول کاغذ کتاب هم نمیشد , صاحب مغازه هم میگفت اگر گرون تر بدیم اصلا کسی نگاهشون نمیکنه , من چند تایی خریدم حدودا هفت تا و سر هم حتی به قیمت یک کتاب هم نشد , آنروز بود که کلا قید نویسنده شدن رو زدم وبا خودم فکر کردم بهتره علاقه همیشگیمو فراموش کنم و برای اینکه در آینده از گرسنگی نمیرم فکر یک شغل دیگه باشم .
خلاصه میخوام بگم وجود سانسور لطمه بسیار زیادی به هنر و ادبیات وارد کرده چه برای من خواننده که از کودکی عاشق کتاب بودم و چه برای نویسنده و مترجم بی نوا که مجبوره پشت لپ تاپ کلمات و ایده هاشو بخوره تا کسی به چاپ کتابش گیر نده .
و البته کارگردان ها هم از این قضیه جان سالم به در نبردن و همیشه در فیلم هاشون رد پای سانسور دیده میشه .
نمیدونم چی باید بگم , دیشب که کتاب ساندویچ ژامبون رو گذاشتم کنار و ترجیح دادم باقیشو نخونم گفتم بیام و راجع به این مسئله درد و دل کنم چون همیشه یکی از دغدغه هام بوده , در کودکی که با کتاب مشکلی نداشتم اما میدیدم فیلم های (حتی) ایرانی بی دلیل سانسور میشه و وقتی هم بزرگتر شدم دیدم حتی مکتوبات هم بی دلیل سانسور میشن و این هنر جذاب داره نابود میشه.
شما تصور کنید با قیمت های سرسام آور امروز که باورنکردنی بالاست , برید و یک کتاب بخرید و دست آخر به علت سانسور بیش از حد بذاریدش کنار , خیلی عجیبه من پول کتاب رو میدم اما حق ندارم حتی کامل بخونمش .
