کاغذ
از برجِ سازمانِ ملل افتاد،
چرخید، فرو ریخت،
و خاکستر شد
بر پیکرِ کودکانِ غزه
پوتینهایِ غرقِ تجمّلشان
برقی شدند
برای تیرهایی که
آوار کردند
آغوشِ گرمِ مادر را
بر سرشان
بیانیهها
مثل بوقهای ممتد
میریزند پشتِ هم
وقتی حقی
به نفعشان نیست،
صدا
بلندتر میشود.
از لابهلای سطرهایشان
میخوانی:
حقوقِ بشر؟
یا حقوقِ افرادِ برتر؟
سوالی تلخ
سازمانی
در شهرِ نژادپرستی،
که رنگینپوست را شلاق
و خونهایِ رنگی را
پرستش میکند؛
تبعیض،
در لباسِ نظمِ بینالملل.
فرقشان چیست؟
یکی زیر تانک،
لهشده،
بینام؛
دیگری روی برج،
راحت،
با صدایِ گرمِ میکروفن.
سازمانِ ملل
کدام ملل؟
کدام انسان؟
کدام حق؟
.........
❗️حقوق لا بشر و سازمان لا ملل❗️
سالهاست که واژهی «حقوق بشر» چونان شعار طلایی بر دیوارهای سازمانهای بینالمللی نقش بسته؛ واژهای زیبا، پرطنین و مملو از امید. اما واقعیت صحنهی جهانی، بارها و بارها این واژه را از معنا تهی کرده و آن را تبدیل به ابزاری کرده است برای آنها که قدرت بیشتری دارند. این روزها پرسشی که ذهن بسیاری از دانشجویان و نسل جوان را درگیر کرده، ساده اما عمیق است: حقوق کدام بشر؟ و سازمان کدام ملل؟
در جهان امروز، حقوق بشر بیشتر شبیه سلاحی سیاسی است تا یک اصل انسانی. میبینیم که در برابر رنج برخی ملتها، بیانیههای پیدرپی صادر میشود، نشستهای اضطراری تشکیل میگردد و موج رسانهای گستردهای به راه میافتد؛ اما وقتی همین رنج، گریبان مردمی دیگر را میگیرد که شاید در جغرافیای «دوستان» قدرتهای جهانی قرار ندارند، سکوتی سنگین و بیشرمانه، تمام نهادهای مدعی را فرا میگیرد. گویی اینجا «حقوق» هست اما «بشر» نه؛ یا دستکم بشری که ارزش شنیده شدن داشته باشد.
دانشجویان، بهعنوان بخش بیدار جامعه، بیش از همیشه شاهد این تناقضاند: معیارهای دوگانه، برخوردهای گزینشی، و سکوتهای حسابشده. این پرسشها دیگر فقط نقد نیستند؛ فریاد حقخواهی نسلی هستند که نمیپذیرد انسانها بر اساس جغرافیا، سیاست یا منافع اقتصادی درجهبندی شوند. نسلی که نمیپذیرد خون بعضی رنگینتر باشد، و درد برخی «قابل توجیه».
سازمان ملل، نهادی که قرار بود حافظ صلح و عدالت باشد، امروز بیشتر شبیه یک میز مذاکرهی بزرگ است که در آن، بازیگران اصلی با حق وتو و امتیازات ویژه، قواعد بازی را تعیین میکنند. آنچه از عدالت باقی میماند، تنها چند بند در گزارشی است که شاید هرگز اجرا نشود. و اینجاست که دوباره پرسش مطرح میشود: سازمان کدام ملل؟ مللی که قدرت دارند یا مللی که قدرتشان نادیده گرفته میشود؟
نسل ما در نشریه مسیر میخواهد این گفتگو را زنده نگه دارد. میخواهد یادآوری کند که حقوق بشر، اگر واقعاً «بشر» را ببیند، باید برای همه باشد؛ فارغ از زبان، نژاد، مذهب، سیاست و مرز. و اگر روزی جهان بخواهد حقوق بشر را دوباره معنا کند، باید از همین پرسشهای کوچک اما بنیادی آغاز کند:
چرا درد بعضی ملتها دیده میشود و درد برخی دیگر نه؟
چرا عدالت جهانی، فقط وقتی فعال میشود که با منافع قدرتهای بزرگ همراستا باشد؟
این متن دعوتی است برای فکر کردن، پرسیدن، و نپذیرفتن سکوت. شاید مسیر آیندهی حقوق بشر، از همین سوال آغاز شود:
حقوق کدام بشر؟ و سازمان کدام ملل؟
✍🏻امیرحسین فلاح نژاد ترم ۶ پرستاری
نشریه دانشجویی مسیر🌱
| @masir_mazums |📖
