
در مرحله غریزی از فواید عصبانیت برای محافظت از قلمرو، اعضای خانواده، غذا و سایر اموال یا واکنش به خطرات احتمالی استفاده میشود. اما احساس عصبانیت دلایل دیگری هم دارد که میتوانند منطقی یا غیر منطقی باشند. وقتی در کنترل یا حتی پذیرش خشم به مشکل برمیخورید، یعنی عصبانیت شما غیر منطقی است. بنابراین لازم است ریشه عصبانیت خود را بیابید و برای حل آن اقدام کنید. برای این کار میتوانید از متخصص سلامت روان کمک بگیرید.
عوامل زیر معمولا باعث برانگیخته شدن خشم میشوند:
غم و اندوه به دلیل از دست دادن یکی از اعضای خانواده یا دوستان
مهارتهای ضعیف برقراری ارتباط
خستگی (چون افراد معمولا هنگام خستگی کجخلق میشوند و زود از کوره درمیروند.)
گرسنگی
بی عدالتی (خیانت، مورد قلدری واقع شدن، تحقیر یا شرمنده شدن و…)
سرخوردگی ج...
مشکلات مالی و اضطراب ناشی از بدهکاری
احساس شکست یا ناامیدی
مورد دزدی، خشونت یا توهین ج... قرار گرفتن
درد، بیماری جسمی یا بیماری روحی
همه ما در مقطعی از زندگی خود دچار خشم میشویم. اما این احساس زمانی دردسرساز است که بسامد یا شدت آن روابط خانوادگی و اجتماعی، عملکرد شغلی یا سلامت روان را مختل کند. اگرچه به طور رسمی چیزی تحت عنوان اختلال خشم وجود ندارد، اما از نظر متخصصان روانشناسی و روانپزشکی عصبانیت غیر طبیعی میتواند علامت اختلال روانی یا اختلال شخصیت مرزی باشد.
اگر عصبانیت به خوبی کنترل شود، به احساس مفیدی تبدیل میشود که شما را به ایجاد تغییرات مثبت تشویق میکند. عصبانیت باعث برانگیخته شدن واکنش «جنگ یا گریز» بدن میشود. در این شرایط غدد آدرنال هورمونهای استرس از جمله آدرنالین و کورتیزول ترشح میکنند. در نتیجه، مغز به منظور آماده شدن برای تلاش فیزیکی، خون را از شکم به سمت عضلات میبرد. همچنین ضربان قلب، فشار خون و تنفس افزایش مییابد، دمای بدن بالا میرود، پوست شروع به تعریق میکند و تمرکز و دقت مغز تقویت میشود.
اما از آنجا که عصبانیت احساس قدرتمندی است، اگر به درستی مهار نشود، نتایج مخربی را برای شما و اطرافیانتان به دنبال دارد. خشم کنترلنشده به بحث، خشونت فیزیکی، توهین و خودآزاری منجر میشود. علاوه بر این، عصبانیت در حد جنون میتواند سیستم ایمنی بدن را تضعیف کند و خطر ابتلا به بیماریهای کوتاهمدت و بلندمدت را افزایش دهد. این بیماریها عبارتاند از:
سردرد
مشکلات گوارشی مانند معدهدرد
بیخوابی
افزایش اضطراب
افسردگی
فشار خون بالا
مشکلات پوستی مانند اگزما
سکته قلبی
سکته مغزی
مشکلات تنفسی