مکمل سوخت یکی از فراورده های سوختی است که معمولا در جایگاه های سوخت ارائه می شود. مکمل سوخت یا به صورت قرص است و یا به صورت محلول. به طور کلی گفته می شود که با استفاده از مکمل سوخت روان کنندگی و بازدهی سوخت در خودرو بالا می رود، آلودگی ناشی از سوخت کم می شود، از یخ زدن سوخت در دماهای پایین جلوگیری می شود، عمر موتور، پایداری سوخت، جدا شدن رسوبات و مواد زائد و روان کاری اجزای متحرک در سیستم سوخت رسانی و موتور افزایش پیدا می کند و به طور کلی به خودرو کمک می شود تا عملکرد بهتر و آسانتری داشته باشد. اما در عین حال سازمان ملی استاندارد و ستاد بهینه سازی مصرف سوخت تاکنون استاندارد این مکمل ها را تایید نکرده است. در همین اوضاع پیگیری کارت خودرو و سهمیه بندی بنزین بود، که اعلام شد بنزین تولید ایران و خودروهای ایرانی، نیازی به مکمل سوخت ندارند.
آن طور که بررسی کردیم، ظاهرا هیچ کدام از مواردی که به عنوان فواید مکمل سوخت مطرح می شوند، برای سازمان ملی استاندارد اثبات نشده است و این مکمل ها تاکنون موفق به دریافت استاندارد از این سازمان نشده اند. اما ظاهرا این طور هم نیست که هر کالایی که به تایید سازمان استاندارد نرسد، در بازار هم به فروش نرسد. به گفته بسیاری از کارشناسان این مکمل ها که یا وارداتی هستند یا در کارگاه هایی در داخل کشور بسته بندی می شوند، اصلا کارآیی ندارند و حتی می توانند به خودرو و سیستم سوخت رسانی آن نیز زیان هایی برسانند.
مکمل سوخت در بازار در انواع مختلفی وجود دارد. با وجود اینکه سازمان استاندارد، استفاده از این مکمل ها را تایید نمی کند، بسیاری از افراد بر اساس تجربه خود معتقدند که با استفاده از مکمل سوخت مزایای زیادی را دریافت کرده اند. برای مثال تمیز شدن سیستم انژکتور و حذف آب از سیستم سوخترسانی، بهبود عملکرد کاتالیزور خودرو و سیستم اگزوز، از جمله این مزیت ها است. باید بدانید که مکمل سوخت برای خودروهای دیزلی و بنزینی به صورت مجزا تولید و ارائه می شود. هر مکمل سوخت به تنهایی کارایی خاص خودش را دارد. برای مثال یک مکمل سوخت برای خودروهای قدیمی طراحی و تولید شده است و مکمل دیگر برای خودروهای جدید. حتی مکمل سوخت برای یک منطقه سردسیر و برای یک خودروی دیزلی متفاوت است. بسیاری معتقدند که اگر قرار است برای مدت طولانی در هوای سرد از اتومبیل استفاده نشود و قرار است خودرو در پارکینگ برای مدتی خاموش باقی بماند، باید از دو مکمل سوخت استفاده کرد تا به این ترتیب ماشین به راحتی روشن شود. در واقع استفاده از مکمل برای خودرویی که مدت زمان زیادی خاموش بوده، باعث می شود که رسوبات سیستم سوخترسانی از بین برود و عملکرد روانتری داشته باشد. عملکرد روان تر خودرو باعث می شود که راننده نیز رانندگی بهتری را سپری کرده و در نهایت ریسک ارتکاب کدهای تخلف رانندگی و جریمه خودرو پایین بیاید.
اساسا اظهار نظر درباره اینکه استفاده از مکمل سوخت فقط یک تبلیغ پر زرق و برق است یا کارایی لازم و واقعی را دارد، بسیار سخت است. شاید تجربه شخصی هر فرد راحت تر بتواند این پرسش را پاسخ دهد. آنچه مشخص است این است که در حالت کلی با استفاده از این مکمل ها باید خودرو عملکرد روانتری از خود نشان دهد. زیرا با استفاده از مکمل سوخت انتظار می رود که مصرف سوخت بهینهتر شود؛ خودرو عملکرد بهتری داشته باشد و در نهایت گازهای سمی کمتری منتشر شود و عمر مفید موتور خودرو افزایش پیدا کند.
در حالت عمومی مکمل سوخت برای خودروهای قدیمی و یا ماشین هایی که کارکرد بالایی دارند، مناسب است، زیرا سیستم سوخترسانی اینگونه خودروها را تمیز می کند. تقریبا می توان گفت مکمل های سوخت برای خودروهای نو و یا خودروهایی که از آنها به خوبی مراقبت می شود، کارایی لازم را ندارد و استفاده از آنها در عملکرد اینگونه ماشین ها بهبودی ایجاد نمی کند.
استفاده از مکمل سوخت کار سختی نیست. فقط کافی است دستورالعمل روی هر مکمل سوخت را مطالعه کنید و مطابق همان عمل کنید. معمولا مکمل های سوخت به صورت مایع عرضه می شوند و فقط کافی است آنها را در باک پر خودرو بریزید. به این ترتیب مکمل سوخت با سوخت خودرو ترکیب می شود و وارد سیستم سوخترسانی خودرو می شود و تاثیرگذاری خود را آغاز می کند.
با توجه به اینکه استفاده از مکمل سوخت نه تایید شده است و نه رد، بنابراین شاید عده ای ترجیح بدهند که به جای استفاده از مکمل سوخت، راه های دیگری را برای بهبود عملکرد خودرو امتحان کنند. بر همین اساس پیشنهاد می کنیم، اگر خودروی شما کمتر از 10 سال عمر دارد و در این مدت ده ساله به خوبی از آن نگهداری کرده اید، به سراغ هیچ مکمل سوختی نروید. زیرا خودرو شما بهترین کارایی را از نظر موتور و همچنین سیستم های الکتریکی دارد. بسیاری پیشنهاد می دهند حتی اگر احساس کردید که خودروی شما تنبل شده است و کارایی لازم و اولیه را ندارد، برای بهبود دوباره عملکرد خودرو به جای استفاده از یک مکمل سوخت، باک ماشین را با بنزین اکتان بالا پر کنید. معمولا بنزین های موجود در بازار دارای اکتان ۹۵ هستند ولی در برخی پمپ بنزین ها می توان بنزین با اکتان ۹۹ نیز خریداری کرد. گرچه بنزین اکتان بالا برای خودروهای اسپرت کارایی بیشتری کارایی دارد، اما این امکان وجود دارد که هر چند وقت یکبار با استفاده از بنزین مجهز به اکتان، عملکرد اتومبیل را ارتقا داد.
گرچه شرکت های تولید کننده مکمل سوخت، مزایای بسیار زیادی را برای مکمل های سوخت خود عنوان می کنند، اما به طور کلی استفاده از این مکمل ها توصیه نمی شود. با این حال هر کس می تواند بنا به خواست و تصمیم خود از این مکمل ها استفاده کند و نتیجه را شخصا بررسی کند. اما بر اساس گزارش سازمان استاندارد، اکثر مکمل های سوخت موجود در بازار تقلبی هستند و استفاده از آنها نتیجه عکس به همراه خواهد داشت. با توجه به اینکه سیستم خودروها به هر حال سیستم حساسی است و کمترین و کوچکترین سهل انگاری در نگهداری خودرو می تواند هزینه های زیادی را به مالک خودرو تحمیل کند، بنابراین تاکید می کنیم که در استفاده از مکمل سوخت بسیار محتاط باشید و ترجیحا به سراغ آنها نروید.
