یکی از تفاوتهای اصلی یک نیروی «حرفهای» با یک نیروی «معمولی»، میزان مسئولیتپذیری اوست. مهارت فنی همیشه مهم است، اما وقتی یک پروژه یا سرویس در حال اجراست، چیزی که موفقیت یا شکست را تعیین میکند، پایبندی اعضا به تعهداتشان است.
در بسیاری از تیمهای تکنولوژیک، حتی چند ساعت تأخیر میتواند یک محصول یا سرویس را زمینگیر کند. تصور کنید:
در یک تیم DevOps، مسئول پایش و مانیتورینگ بهموقع هشدار یک سرویس حیاتی را نبیند، آن هم در ساعتی که خارج از تایم اداری است. نتیجه؟ کل سرویس چند ساعت داون میشود، مشتریان کلیدی از دست میروند و اعتباری که شاید سالها طول کشیده ساخته شود، در چند ساعت خدشهدار میشود.
در یک پروژه نرمافزاری بزرگ، تأخیر یک توسعهدهنده در تحویل ماژول کوچک خودش باعث میشود تست یکپارچهسازی کل سیستم عقب بیفتد. در نگاه اول «یک روز تأخیر» چیز خاصی نیست، اما در عمل کل برنامه تحویل به مشتری جابجا میشود.
این یعنی مسئولیتپذیری فقط به معنای انجام کارهای روزمره نیست؛ یعنی در لحظههای حساس پای کار بودن، حتی اگر خارج از تایم کاری باشد.
بسیاری از سازمانهای پیشرو به جای کنترل سختگیرانه، مدل کاری را بر پایه اعتماد بنا میکنند. دورکاری، نبود سیستمهای ورود و خروج دقیقهای، و آزادی عمل در مدیریت زمان، همه نشانههای این اعتماد هستند.
اما مشکل زمانی شروع میشود که این اعتماد اشتباه تفسیر میشود:
برخی افراد در زمان دورکاری، حداقل تلاش ممکن را انجام میدهند. خروجی واقعی یک روز کاری معادل دو سه ساعت فعالیت میشود.
بعضیها در زمان کاری به سراغ پروژههای شخصی یا کارهای جانبی میروند، با این فرض که «کسی متوجه نمیشود».
یا کارهایشان را با تأخیر انجام میدهند، چون «نظارتی روی دقیقه به دقیقه حضورشان وجود ندارد».
این رفتارها در کوتاهمدت شاید پنهان بمانند، اما در بلندمدت اثر مستقیم روی راندمان تیمی، اعتماد مدیران و کیفیت سرویس نهایی میگذارند.
اعتماد در محیط کار مثل زیرساخت شبکه است؛ وقتی وجود دارد کسی متوجهاش نمیشود، اما وقتی از دست برود همه چیز فرو میریزد. اعتماد مثل شیشهست، ترک بخوره به سختی درست میشه.
سازمان بدون اعتماد تبدیل به محیطی پر از کنترل و نظارت میشود که انگیزه افراد را میکشد.
افراد بدون مسئولیتپذیری، اعتماد سازمان را میسوزانند و فضا را برای همه محدودتر میکنند.
به تعهداتمان پایبند باشیم، حتی وقتی شرایط سخت است.
از اعتمادی که به ما داده میشود برای رشد خودمان و تیم استفاده کنیم، نه برای فرار از مسئولیت.
در نهایت، همانطور که در پروژههای بزرگ فناوری دیدهایم، موفقیت زمانی اتفاق میافتد که افراد مسئولیتپذیر باشند و سازمان به آنها اعتماد کند. این رابطه دوطرفه است که هم تیم را جلو میبرد و هم جایگاه حرفهای تکتک افراد را تثبیت میکند.
