در دنیای امروز که مرزهای کار و زندگی شخصی کمرنگتر از همیشه شده، اهمیت سلامت و ایمنی شغلی (OHS) از یک وظیفه قانونی به یک مسئولیت اخلاقی و یک مزیت رقابتی تبدیل شده است. در این میان، استاندارد جهانی ISO 45001 با رویکردی نوآورانه، مسیر تحول در این حوزه را هموار کرده است. این استاندارد که در سال ۲۰۱۸ جایگزین OHSAS 18001 شد، تمرکز خود را از صرف مدیریت واکنشمحور به حوادث، به یک استراتژی جامع و پیشگیرانه تغییر داده و سازمانها را به ایجاد یک محیط کار ایمن و سالم تشویق میکند.
ISO 45001 فراتر از یک گواهینامه، یک سرمایهگذاری استراتژیک برای سازمانها محسوب میشود. این استاندارد با در نظر گرفتن ابعاد مختلف سلامت کارکنان، از فیزیکی تا روانی، به بهبود رفاه و در نهایت افزایش بهرهوری و موفقیت کسبوکار کمک میکند.
فراتر از ایمنی فیزیکی: ورود به دنیای سلامت جامع
شاید مهمترین نوآوری ISO 45001، گسترش دامنه OHS از خطرات صرفاً فیزیکی به ریسکهای رواناجتماعی باشد. در گذشته، تمرکز اصلی بر حوادثی مانند سقوط از ارتفاع یا آسیبهای ناشی از کار با ماشینآلات بود. اما امروز، چالشهایی مانند استرس شغلی، فرسودگی شغلی و آزار و اذیت در محیط کار به عنوان عوامل اصلی بیماریهای مرتبط با کار شناخته شدهاند.
ISO 45001 با شناسایی این ریسکها، سلامت روان کارکنان را به عنوان یک بخش حیاتی از سلامت جامع شغلی به رسمیت میشناسد. این رویکرد، به مدیران کمک میکند تا به جای مدیریت حوادث پس از وقوع، به صورت فعال به ارزیابی ریسکها و ایجاد فرصتها برای بهبود محیط کار بپردازند. این تغییر پارادایم، سازمانها را قادر میسازد تا از یک حالت واکنشی به یک وضعیت پیشگیرانه تغییر جهت دهند.
یکپارچگی برای بهرهوری بیشتر
یکی از ویژگیهای برجسته ISO 45001، استفاده از چارچوب Annex SL است. این چارچوب مشترک به سازمانها اجازه میدهد تا سیستم مدیریت OHS خود را به راحتی با سایر استانداردهای شناختهشده مانند ISO 9001 (مدیریت کیفیت) و ISO 14001 (مدیریت محیط زیست) یکپارچه کنند. این یکپارچهسازی که به عنوان سیستم مدیریت یکپارچه (IMS) شناخته میشود، فرآیندهای مدیریتی را سادهسازی کرده و در زمان و منابع سازمان صرفهجویی میکند.
پیادهسازی موفق ISO 45001 نیازمند رعایت چند اصل کلیدی است:
رهبری و تعهد مدیریت ارشد: بر خلاف استانداردهای قبلی، ISO 45001 مسئولیت مستقیم سلامت و ایمنی کارکنان را بر عهده مدیریت ارشد قرار میدهد. این رویکرد، تعهد سازمان را در بالاترین سطح تضمین میکند.
مشارکت فعال کارکنان: استاندارد بر مشارکت و مشاوره با کارکنان در تمامی سطوح تاکید دارد. این امر نه تنها به شناسایی دقیقتر خطرات کمک میکند، بلکه باعث میشود کارکنان احساس کنند صدایشان شنیده میشود و در تصمیمگیریهای مربوط به ایمنی خود نقش دارند.
فرآیند سیستماتیک: مراحل پیادهسازی شامل تحلیل وضعیت موجود، ارزیابی ریسک، مستندسازی فرآیندها، آموزش کارکنان و انجام ممیزیهای داخلی و خارجی است.
تجربیات موردی نشان داده است که پیادهسازی این استاندارد مزایای ملموسی به همراه دارد. برای مثال، یک مطالعه موردی نشان داد که شرکت نوکیا پس از پیادهسازی ISO 45001، با کاهش ۵۰ درصدی حوادث مواجه شده است. این دستاوردها فراتر از صرف کاهش حوادث، شامل افزایش بهرهوری، کاهش هزینههای بیمه، و تقویت اعتبار سازمانی نیز میشوند.

کوچینگ سلامت سازمانی مکمل ایزو 45001
در کنار الزامات ساختاری ISO 45001، ابزارهای مکمل میتوانند اثربخشی آن را به میزان قابل توجهی افزایش دهند. یکی از این ابزارها، کوچینگ سلامت سازمانی است. این رویکرد، به صورت مستقیم با بخش سلامت روان و ریسکهای رواناجتماعی که در ISO 45001 مطرح شده، مرتبط است.
کوچینگ سلامت سازمانی به کارکنان کمک میکند تا مهارتهای لازم برای مدیریت استرس، مقابله با فرسودگی شغلی و افزایش تابآوری را کسب کنند. این رویکرد، علاوه بر کمک به افراد، به سازمان در دستیابی به اهداف استاندارد و بهبود فرهنگ ایمنی نیز یاری میرساند. کوچینگ سلامت سازمانی میشینو با بهرهگیری از دانش روز و استانداردهای حرفهای، به سازمانها کمک میکند تا با بهبود سلامت روان کارکنان، قدمی محکم در مسیر پیادهسازی موفق ISO 45001 بردارند. میتوانید برای اطلاعات بیشتر و استفاده از خدمات کوچینگ سلامت سازمانی به وبسایت www.missionmeal.com مراجعه کنید.
علاوه بر این، کوچینگ به تقویت مهارتهای رهبری مدیران کمک کرده و آنها را قادر میسازد تا با همدلی بیشتر و رویکردی پیشگیرانه، به سلامت تیم خود رسیدگی کنند. این امر باعث افزایش مشارکت، انگیزه و تعلق کارکنان به سازمان میشود.
در نتیجه استاندارد ISO 45001 با رویکرد جامع و پیشگیرانه خود، یک گام بزرگ در جهت ارتقای سلامت و ایمنی شغلی است. این استاندارد با تمرکز بر مدیریت ریسکهای رواناجتماعی و مشارکت فعال کارکنان، به سازمانها کمک میکند تا فراتر از رعایت مقررات، یک فرهنگ سازمانی سالم و ایمن ایجاد کنند.
با این حال، پیادهسازی موفق این استاندارد نیازمند بیش از یک چکلیست است. برای ایجاد یک تغییر پایدار، لازم است که فرهنگ سازمان بر پایه سلامت و رفاه کارکنان بنا شود. ابزارهای مکملی مانند کوچینگ سلامت سازمانی با تمرکز بر جنبههای انسانی و روانی کار، میتوانند این فرآیند را تسهیل کرده و به سازمانها در ایجاد یک محیط کاری پویا و سالم کمک کنند.