(داستانی دربارهٔ حل اختلاف و طراحیِ سازوکار عادلانه)
پدری درگذشت و یک زمینِ بزرگ کشاورزی بهجا گذاشت...
یک سمت زمین در کنار رودخانه و بسیار ارزشمند بود؛
سمت دیگر سنگلاخ و کمبازده.
دو برادر ماهها بر سر نحوهٔ تقسیم این زمین جنگیدند
و بخش زیادی از پولشان را خرج وکیل و دادگاه کردند.
قاضی خردمندی راهحلی ساده اما عمیق پیشنهاد داد:
«برادر بزرگتر زمین را هرطور میخواهد خطکشی کند،
اما برادر کوچکتر اول انتخاب میکند کدام بخش را برمیدارد.»
برادر بزرگتر که میدانست هرگونه بیعدالتی به ضرر خودش تمام میشود،
با نهایت دقت زمین را به دو بخش کاملاً از لحاظِ ارزشی برابر تقسیم کرد.
برادر کوچکتر یکی را انتخاب کرد،
و هر دو با رضایتی کمسابقه از دادگاه بیرون رفتند.
درس عملی:
در شرایط بیاعتمادی، راه رسیدن به توافق برد–برد
«تغییر نیت افراد» نیست،
بلکه طراحی ساختاری است که نفع شخصی هر فرد را در هماهنگی با عدالت قرار میدهد.
وقتی سازوکار درست طراحی شود،
خودخواهیِ افراد بهجای ایجاد تعارض،
به شکل خودکار به ایجاد تعادل و انصاف منجر میشود.
