COBIT فقط یک استاندارد نیست؛ یک متا-فریمورک است؛ یعنی چارچوبی بالادستی که میتواند تمام قوانین، استانداردها، و کنترلهای امنیتی سازمان را در یک مدل منسجم یکپارچه کند.
بهطور خلاصه، COBIT این کار را با ترجمهٔ الزامات انطباق به کنترلها و فرآیندها و نقشها و شاخصهای اندازهگیری انجام میدهد.
1) یکپارچهسازی قوانین، استانداردها و الزامات خارجی
سازمان ممکن است با مجموعهای از الزامات روبهرو باشد:
GDPR
ISO/IEC 27001
PCI DSS
HIPAA
NIST CSF
الزامات داخلی بانک مرکزی
استانداردهای امنیت اطلاعات داخلی شرکت
مشکل اصلی این است که هر یک ساختار، اصطلاحات و کنترلهای خودش را دارد.
چگونه؟
با استفاده از Control Objectives
با نگاشت (Mapping) استانداردها به فرآیندهای COBIT
با دستهبندی بر اساس حوزههای Governance و Management
نتیجه:
تمام الزامات امنیتی در یک ساختار واحد قرار میگیرند، بدون تناقض.
2) ایجاد فرآیندهای امنیتی قابل تکرار برای انطباق
COBITتعداد 40 فرآیند کلیدی دارد (مانند DSS05، APO12، EDM03) که هرکدام:
ورودی
خروجی
فعالیتها
مسئولیتها (RACI)
اهداف کنترلی
و معیارهای سنجش
را تعریف میکنند.
این دقیقاً همان چیزی است که سازمان برای ساخت Compliance Framework نیاز دارد.
سازمان فقط کافی است:
فرآیندهای لازم را انتخاب کند
کنترلها را با الزامات خود منطبق کند
و روی همان مدل، انطباق را بسازد

3) ایجاد یک مدل RACI برای مسئولیتهای انطباق
برای هر کنترل یا فعالیت امنیتی، COBIT دقیقاً مشخص میکند:
چه کسی مسئول است (Responsible)
چه کسی پاسخگوست (Accountable)
چه کسانی باید مشورت شوند (Consulted)
چه کسانی باید مطلع باشند (Informed)
بدون مدل RACI، هیچ چارچوب انطباقی واقعی شکل نمیگیرد.
4) تعریف شاخصهای سنجش امنیت و انطباق (Metrics/KPIs/KGIs)
COBIT تعیین میکند که:
چگونه کنترلها سنجیده شوند
چه شاخصهایی لازم است
و چه دادههایی باید برای اثبات انطباق جمعآوری شود
مثال:
اگر کنترل "مدیریت دسترسی" لازم باشد، COBIT شاخصهایی مثل:
تعداد اکانتهای بدون مالک
تعداد حسابهای غیرفعال
تعداد لاگهای غیرعادی
را پیشنهاد میدهد.
این دقیقاً همان چیزی است که یک انطباق واقعی نیاز دارد.
5) ایجاد ساختار Governance برای Compliance
COBIT میگوید:
چه کمیتههایی لازم است
چه جلساتی باید برگزار شود
چه گزارشهایی باید تهیه شود
چه چرخهٔ بازبینی وجود دارد
نتیجه:
Compliance از حالت “چکلیست” خارج میشود و تبدیل میشود به فرایند حاکمیتی رسمی.
6) طراحی چارچوب با استفاده از اصول پنجگانه COBIT
COBIT بر پنج اصل بزرگ استوار است:
برآوردهسازی نیازهای ذینفعان
پوششدادن کل سازمان انتها به انتها
کاربرد یک چارچوب واحد
رویکرد جامع و یکپارچه
تفکیک حاکمیت از مدیریت
این اصول باعث میشود:
چارچوب انطباق سازمانمحور باشد
نه کپی خام از یک استاندارد خارجی
و نه وصلهپینهای از چکلیستهای مختلف
نتیجهٔ نهایی و خلاصهٔ کاربردی
COBIT کمک میکند سازمان:
الزامات مختلف را یکپارچه کند
کنترلها و فرآیندهای امنیتی را تعریف کند
مسئولیتها را تعیین کند
شاخصهای انطباق را طراحی کند
و یک مدل Governance برای مدیریت انطباق ایجاد کند
به همین دلیل است که میگوییم:
COBIT helps organizations create their own enterprise IT security compliance framework.
سازمان یک چارچوب انطباق امنیتی اختصاصی و شفاف خواهد داشت که:
با اهداف کسبوکار همراستا است
با IT یکپارچه است
و قابلیتاندازهگیری دارد