شیوه‌ نگارش استاندارد فارسی در وب

صفحه کلید استاندارد فارسی
صفحه کلید استاندارد فارسی


چند روز پیش می‌خواستم یک سری داکیومنت فنی برای یک تکنولوژی جدید رو فارسی کنم حین این که داشتم کامیت(Commit) های دوستان رو مشاهده می‌کردم به این نتیجه رسیدم که ما با نگارش در وب به خوبی آشنا نیستیم یا حداقل تو این زمینه با هم تفاهم نظر نداریم.

به این فکر افتادم که اولین بلاگ خودم در ویرگول رو به این موضوع اختصاص بدم چون واقعا اگر بتونیم حضور خوبی تو مشارکت فارسی سازی داکیومنت‌های تکنولوژی‌های جدید و زبان‌های برنامه‌نویسی داشته باشیم بیشتر می‌تونیم به قوی شدن تو اون زمینه علمی کمک کنیم.


خب خیلی سریع میرم سراغ نکاتی که تو نوشتن فارسی به کمکمون میاد و ضروریه رعایتشون کنیم:

  • بین کلمات، یک فاصله باید وجود داشته باشد. دو فاصله یا چسباندن دو کلمه، ممنوع است. در داخل کلمات هم فاصله‌گذاشتن ممنوع است. اگر خواستید حرفی را داخل کلمه، بزرگ درج کنید، باید از نیم‌فاصله(zwnj) استفاده کنید.
  • نیم‌فاصله را فقط از دو راه می‌توانید درج کنید: Ctrl+Shift+2 و Shift+Space. البته Shift+Space فقط در کیبرد‌های استاندارد فارسی کار می‌کند. راه‌های دیگه هیچ‌کدوم درست کار نمی‌کنه برای مثال توی URL مرورگرتون کلمه‌ای که با -+Ctrl نیم‌فاصله گرفته باشد رو بزنید می‌بینید کاراکتر ¬ رو نشون میده که غلطه!
  • «ها»ی جمع، «می‌» و «نمی» در ابتدای فعل و «تر» و «ترین» همیشه جداست؛ یعنی با کلمۀ اصلی نیم‌فاصله دارد. «تر» و «ترین» سه استثنا دارد و در این سه تا فقط، باید بچسبد: بیشتر، کمتر، بهتر.
  • برای درج ة (ت‌گرد) از Shift+J استفاده کنید و برای ۀ (ی‌کوچک) از Shift+G، این دو تا یکی نیستند دوستان.
  • ترکیب -+Shift دیگر با زیرخط (Underscore یا Underline) تفاوت دارد و کشش فاصله‌است. (مثل: پویــــــــا) که خیلی هم استفاده نکنید بهتره!
  • «ژ» را با Shift+C بنویسید.
  • برای درج ویرگول حتما از 7+Shift استفاده کنید، اگر ویرگول تایپ نکرد صفحه کیبورد فارسی سیستمتون رو استاندارد کنید یعنی کیبورد باید به گونه ای باشد که حرف M در زبان فارسی حرف «پ» را چاپ کند. برای این که «ک» و «ی» هم به جای عربی فارسی باشند بایداز کیبورد استاندارد استفاده کنید.
  • گیومۀ فارسی این است: «» از انواع گیومه‌های انگلیسی استفاده نکنید؛ ممنوع است: ” “   ‘ ‘   ” “   ‘ ’، استفاده از دو پرانتز هم که صد‌در‌صد غلط است، برای درج گیومه فارسی از کلیدهای Shift+L و Shift+K استفاده کنید.
  • این‌طوری تاریخ بنویسید: ۱۸شهریور۱۳۶۹، ۱محرم۱۴۳۲، ۰۹سپتامبر۲۰۱۹. بین روز و ماه و سال فاصله نگذارید.حالا چرا؟ چون وقتی اسلش «/» می‌گذارید متنتون چپه میشه و ناراحت میشید.
  • قبل از هر کدوم این‌ها هیچ فاصله‌ای نزارید «. ، ؛ : … ! ؟  ؟!» ولی بعدش حتما یه فاصله بزارید، یک مثال خوب:
    استاد، آقای موسوی، به من فرمود: «به‌زودی [سخن مرا] می‌فهمی.» درک سخن او به زمان نیاز داشت: سه سال بعد، سخنش به‌تجربه برایم اثبات شد؛ البته هنوز دیر نبود… .
  • توجه داشته باشید که “OK” در زبان فارسی به این صورت نوشته خواهد شد: اُکی، دیگه اوکی یا اکی ننویسید.
  • هنگام استفاده از منابع درون‌متنی، بعد از ذکر منبع، نقطه بگذارید نه قبل از آن. مثلاً: یادگیری ماشین مقیاس پذیر (صبرآموز و همکاران، ۱۳۹۴).
  • کلمات فارسی مناسب را جایگزین کلمات عربی و انگلیسی کنیم. البته این مورد خیلی سخته و من خودمم خیلی مواقع رعایت نمی‌کنم.
  • میذارم درست است یا میزارم؟ میذارم درسته چون از گذاشتن میاد.
  • غلط املایی و تایپی هم که گناه کبیره هست، از ابزار‌های مناسب برای غلط گیری استفاده کنید.

تو سیستم عامل های مک و لینوکس وقتی زبان رو فارسی می‌کنید اعداد هم فارسی می شوند مانند ۱۲۳، ولی در ویندوز متاسفانه اعداد فارسی نمی‌شوند و باید تنظیمات خاصی انجام دهید برای این مورد که نحوه اون رو به عهده خودتون میذارم.

حالا چگونه صفحه کلید استاندارد فارسی را در ویندوز نصب و فعال کنیم؟

مایکروسافت، از ویندوز ۸ به بعد، پشتیبانی از صفحه کلید استاندارد فارسی را به ویندوز اضافه کرده. و در ویندوز ۸ و بالاتر شما بدون نصب بسته‌ی خارجی می‌توانید این صفحه‌کلید را فعال کنید.

  1. وارد کنترل پانل ویندوز شوید و به بخش Language بروید.
  2. اگر زبان فارسی را هنوز اضافه نکرده‌اید، گزینه Add a language را بزنید و زبان فارسی را اضافه کنید.
  3. روی لینک Options در مقابل زبان فارسی کلیک کنید و در پنجره باز شده، Add an input method را کلیک کنید و از لیست باز شده (Persian (standard را انتخاب و Add کنید.
  4. اگر صفحه کلید غیراستاندارد Persian هم روی سیستم شما فعال است، با کلیک بر روی Remove در مقابلش، آن را غیرفعال کنید.

در بلاگ بعدی نکات ترجمه رو مینویسم و در ادامه میرم سراغ نحوه اشتراک درست در پروژه‌های متن باز تا بتونیم حضور پررنگ تری تو این زمینه داشته باشیم.

در صورتی که این مطلب را دوست داشتید آن را ❤️ کنید و نظرتون را از طریق کامنت برای من بنویسید، ولی اگر دوستی دارید که محتوا‌نویس هست یا کار ترجمه انجام میده یا حتی برنامه‌نویسه و می‌خواد تو گروه‌های ترجمه فناوری‌های جدید کار کنه اشتراک این مطلب رو ازش دریغ نکنید.


در ضمن قسمت هایی از متن رو از صفحه آقای سیدحمید حیدری‌ثانی و مجتبی طاهری برداشتم که امیدوارم راضی باشند.