
کورتیزول یک هورمون استروئیدی است که توسط غدهی فوق کلیوی ترشح میشود. به کورتیزول هورمون استرس هم گفته میشود. خواب سطح کورتیزول را تنظیم میکند و کورتیزول هم به نوبهی خود به تنظیم سایر هورمونهای بدن کمک میکند. وقتی خوب میخوابید و سرحال از خواب بیدار میشوید، در عرض ۳۰ دقیقه پس از بیدار شدن مقدار کورتیزول به اوج خود میرسد. افزایش کورتیزول روی سایر هورمونها، از جمله هورمون تیروئید و استروژن، تأثیر دارد. کمبود خواب با ترشح کورتیزول مرتبط است. بنابراین، توصیه میشود هر شب ۷ تا ۹ ساعت بخوابید تا بتوانید بهخوبی سطح کورتیزول خود را کنترل کنید.
افزایش فعالیت محور هیپوتالاموس با خواب بی قرارتر و نامنظم تر و میزان کلی خواب کمتر و غیر عمیق تر مرتبط است. این امر به شدت نشان دهنده نقش هورمون کورتیزول به عنوان عامل مختل کننده خواب می باشد تحقیقات صورت گرفته از جمله این مطالعه که در سال ۲۰۱۴ انجام شده است نشان می دهند که محرومیت از خواب با سطوح بالاتر کورتیزول و پاسخ شدیدتر کورتیزول در هنگام استرس مرتبط می باشدکه در اینجا محور هیپوتالاموس وارد عمل شده و بدن را در وضعیت جنگ یا گریز قرار می دهد. این مساله قویا نقش مشکلات خواب را به عنوان تشدید کننده کورتیزول نشان می دهد.
آپنه انسدادی خواب، دیگر اختلال خواب مرتبط با کورتیزول است. در افراد دچار آپنه خواب، اغلب سطح کورتیزول بالا نشان داده می شود اما مشخص نیست که کورتیزول مستقیما به بروز آپنه خواب کمک می کند یا خیر. تحقیقات نشان می دهند که افزایش سطح کورتیزول و فعالیت بالای محور هیپوتالاموس می تواند ناشی از کمبود خواب، انگیختگی و تنفس ناقص باشد که مشخصه های آپنه خواب می باشند. همچنین شواهدی وجود دارد مبنی بر این که کورتیزول بالا و فعالیت بیش از حد محور هیپوتالاموس می تواند به بروز عوارض متابولیک همراه با آپنه خواب مثل دیابت بینجامد.
گیاه آشواگاندا به کاهش سطح کورتیزول، هورمون استرس، کمک میکند و باعث خواب باکیفیت که نتیجه کاهش استرس است می انجامد
آشواگاندا، که به عنوان جینسینگ هندی نیز شناخته میشود، یکی از گیاهان دارویی باستانی است که به دلیل خواص بینظیرش در بهبود سلامتی جسمی و روانی شناخته شده است. این گیاه به عنوان یک آداپتوژن عمل میکند و بدن را در مقابله با استرس و تنشهای روزمره تقویت میکند. استفاده از آشواگاندا میتواند عملکرد ورزشی، تعادل هورمونی و کیفیت خواب را بهبود بخشد و به افزایش سطح انرژی و کاهش اضطراب کمک کند.

افزایش انرژی تمرکز و استقامت
بهبود کیفیت خواب و ریکاوری
آنتی اکسیدان و ضد التهاب
تقویت عملکرد ذهنی و شناختی
کاهش استرس و اضطراب
تعادل هورمونی طبیعی و نشاط
کاهش استرس و بهبود خواب
کمک به کاهش چربیهای بدن
تقویت سیستم ایمنی و کاهش التهاب
ما برای درک بهتر مکانیزم هایی که از طریق آنها کورتیزول روی خواب تاثیر می گذارد، کارهای بیشتری باید انجام دهیم. با این حال همین حالا هم مشخص است که خواب نامنظم و کورتیزول نامتعادل اغلب لازم و ملزوم یکدیگرند و همزمان با هم اتفاق می افتند. رسیدگی به مشکلات خواب راه مهمی برای کمک به میزان شدن سطح هورمون کورتیزول و بهبود استراحت شبانه و پایین آوردن ریسک بیماری های جسمی و روانی می باشد.
چیزی که باید به خاطر داشت این است که کورتیزول بالا می تواند نتیجه اختلالات شایع خواب مثل بی خوابی و آپنه خواب باشد. همچنین ممکن است خود، عامل اختلالات خواب باشد