## مقدمه
کمکاری تیروئید یکی از شایعترین اختلالات غدد درونریز است که منجر به کاهش متابولیسم پایه، افزایش وزن، خستگی مزمن، یبوست و ریزش مو میشود. درمان دارویی با لووتیروکسین به تنهایی کافی نیست؛ زیرا تغذیه هدفمند و مکملهای علمی میتوانند در بهبود عملکرد تیروئید و افزایش پاسخ به دارو نقش مؤثری داشته باشند.
در این مقاله، رویکرد علمی تغذیه و مکملدرمانی در کمکاری تیروئید را مرور میکنیم.
---
## 🔬 علت و مکانیسم کمکاری تیروئید
غده تیروئید برای تولید هورمونهای T3 و T4 به ید، آهن، سلنیوم و زینک نیاز دارد. در بسیاری از موارد، کمبود این ریزمغذیها یا التهاب خودایمنی تیروئید (هاشیموتو) باعث افت عملکرد غده میشود.
افزایش وزن، چربی خون بالا و خستگی مداوم معمولاً نشانههایی از کاهش متابولیسم ناشی از کمکاری تیروئید هستند.
---
## 🍽️ اصول تغذیه در کمکاری تیروئید
### 🔹 ۱. تأمین ید کافی (اما بدون زیادهروی)
ید مادهی اصلی ساخت هورمونهای تیروئید است.
منابع مناسب:
- نمک یددار تصفیهشده
- ماهیهای دریایی (ماهی سفید، سالمون)
- تخممرغ و لبنیات کمچرب
> ⚠️ مصرف زیاد ید میتواند در بیماران مبتلا به هاشیموتو مضر باشد. مصرف باید کنترلشده و طبق نظر متخصص انجام شود.
---
### 🔹 ۲. مصرف کافی پروتئین
پروتئین برای ساخت آنزیمها و انتقال هورمونها ضروری است.
منابع برتر:
مرغ، ماهی، سفیده تخممرغ، حبوبات و لبنیات کمچرب
پروتئین باعث افزایش متابولیسم و جلوگیری از تحلیل عضلات در روند کاهش وزن میشود.
---
### 🔹 ۳. محدودیت گلوتن و سویا در هاشیموتو
در بیماران مبتلا به تیروئیدیت خودایمنی (هاشیموتو)، حذف نسبی گلوتن و سویا میتواند به کاهش التهاب کمک کند.
نان سبوسدار بدون گلوتن و شیر سویا فاقد ایزوفلاون جایگزین مناسبی هستند.
---
### 🔹 ۴. مصرف سبزیجات پخته خانواده کلم
کلم، بروکلی و گلکلم دارای ترکیبات گواتروژن هستند که در صورت مصرف خام زیاد میتوانند جذب ید را کاهش دهند.
اما در صورت پخت حرارتی، اثرشان بهطور قابلتوجهی کم میشود و میتوان آنها را با خیال راحت مصرف کرد.
---
## 🧃 مواد غذایی مفید برای تیروئید
- گردو برزیلی: غنی از سلنیوم برای تبدیل T4 به T3
- دانه کتان و چیا: منبع امگا۳ و فیبر
- سبزیجات رنگی و میوههای بنفش: آنتیاکسیدان و ضدالتهاب
- حبوبات: غنی از آهن، روی و منیزیم
---
## 🚫 خوراکیهای مضر در کمکاری تیروئید
برای کنترل التهاب و بهبود جذب دارو، بهتر است موارد زیر محدود شوند:
- چربیهای ترانس و فستفود
- نوشیدنیهای کافئیندار بلافاصله پس از دارو
- لبنیات پرچرب
- قندهای ساده و شیرینیها
---
## 💊 مکملهای کلیدی در کمکاری تیروئید
مصرف هدفمند مکملها میتواند عملکرد تیروئید را بهبود دهد:
| مکمل | نقش فیزیولوژیک | دوز پیشنهادی (با نظر متخصص) |
|------|----------------|------------------------------|
| سلنیوم | تبدیل T4 به T3 و کاهش آنتیبادیهای ضدتیروئید | 100–200 میکروگرم در روز |
| زینک | سنتز هورمونهای تیروئید و تقویت ایمنی | 15–30 میلیگرم در روز |
| ویتامین D | کاهش التهاب خودایمنی | 2000–4000 IU در روز |
| آهن | ضروری برای عملکرد آنزیم تیروپراکسیداز | بر اساس سطح فریتین |
| امگا۳ | ضدالتهاب و تنظیم چربی خون | 1000–2000 میلیگرم در روز |
> ⚠️ مکملها باید طبق آزمایش خون و تجویز متخصص انتخاب شوند.
---
## 🧘♀️ سبک زندگی و تیروئید
ورزشهای منظم و خواب کافی دو عامل کلیدی در تعادل متابولیسم هستند.
فعالیت بدنی هوازی سبک تا متوسط (پیادهروی، دوچرخهسواری، یوگا) بهمدت ۳۰ دقیقه در روز، ۵ روز در هفته توصیه میشود.
همچنین پرهیز از استرس مزمن، مصرف کافی آب و خواب شبانهی منظم (حداقل ۷ ساعت) برای ترمیم محور تیروئید–آدرنال ضروری است.
---
## 💬 جمعبندی
درمان مؤثر کمکاری تیروئید تنها به دارو محدود نمیشود. رژیم غذایی علمی، مصرف دقیق مکملها و سبک زندگی سالم میتوانند باعث بهبود انرژی، کاهش وزن و افزایش پاسخ بدن به دارو شوند.
برای دریافت برنامه تغذیه و مکمل تخصصی بر اساس نتایج آزمایشهای تیروئید، میتوانید از طریق صفحه اینستاگرام من در ارتباط باشید:
📱 [@dr_kianoosh_diet](https://instagram.com/dr_kianoosh_diet)
---
## 🧷 چکلیست سئوی مقاله
- ✅ کلیدواژه اصلی: رژیم کمکاری تیروئید
- ✅ کلیدواژههای فرعی: تغذیه در کمکاری تیروئید، تیروئیدیت هاشیموتو، مکمل تیروئید، رژیم تیروئید
- ✅ لینک داخلی: به مقاله «رژیم درمانی در PCOS»
- ✅ لینک علمی خارجی: [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/)
- ✅ حداقل ۳ تصویر مرتبط با نام فایل و alt