سلامت روان شاه کلید قفل های زندگی
دلخور شدن ، غمگین شدن ، گریه و فریاد ، قهر کردن ، جدا شدن ، دعوا و کتک کاری ،رها کردن همراهان در یک فعالیت اقتصادی ، بی پولی ، تنهایی و....
موارد فوق عواقب و عوارض نبود سلامت روان در زندگی روزمره یک انسان است!!!
جالب اینجاست که افراد بدلیل عدم آگاهی از وجود اختلالات در شخصیت شان دلایل و توجیهات رنگارنگ برای چالشهای رنج آور خود میسازند اما واقعیت این است که اگر مسلح به سلاح سلامت روان شوند همه چیز را از زاویه ای بهتر میبینند و با آگاهی بدست آمده بطرز معناداری مشکلات و چالشهای زندگی روزمره شان کمتر خواهد شد.
سلامت روان چیست ؟!
قاعدتاً با یک سرچ ساده در اینترنت تعریف سازمان بهداشت جهانی از سلامت روان را خواهیم دید ،که البته اندکی سنگین است و نیاز به تبدیل به زبان همه فهم تری دارد:
طبق نظر سازمان بهداشت جهانی:
سلامت روان شامل «بهزیستی ذهنی، خودکارآمدی ادراکشده، خودمختاری، توانمندی، وابستگی بین نسلی و خود شکوفایی تواناییهای فکری و عاطفی فرد و همچنین موارد دیگر است».
ولی به زبان ساده تر:
اگر یک فرد بتواند با اعضای خانواده و جوامع مختلفی که با آنها در تعامل است یک رابطه سالم از نوع بُردبُرد برقرار کند و در مسیر زندگی خود با یادگیری از محیط و آموزش های عمومی و تخصصی به شکوفایی و رشد در ابعاد مختلف برسد،و همچنین در روابط عاطفی خود در اجتماع و خانواده موفق و مثبت عمل کند،از نظر علم روانشناسی دارای بهداشت روان یا همان سلامت روان است.
هشدار اگر شما طبق تعریف فوق پیش نمی روید ،مطمئن باشید که نیاز به کمک گرفتن از متخصص علوم روانشناسی دارید،حتی اگر این نیاز را حس نمیکنید!
تابوی ویرانگر
متأسفانه هنوز هم در جامعه امروزی ما افرادی پیدا میشوند که از مراجعه به مشاور و روانشناس خجالت بکشند و یا حتی بدتر با گفتن مگرمن دیوانه ام که به روانشناس مراجعه کنم، بار منفی به خود و دیگران انتقال دهند.
دوستان ما در سال ۱۴۰۴ شمسی و ۲۰۲۵ میلادی هستیم و دنیا به اهمیت رجوع به متخصص در هر رشته ای آگاه شده و علم نیز در شاخههای مختلف در حال توسعه است ،جالب اینجاست که همین فرد برای کوتاهی موی خود با وسواس و دقت به انتخاب پیرایشگر مدنظر می پردازد، و یا وقتی خودروی سواری اش دچار نقص میشود بدون هیچ مقاومتی توجیه است که به تعمیرگاه و تعمیرکار متخصص مراجعه کند.
عواقب بی پایان:دومینوی آسیب
تصور کنید یک فردِ نا بلد ، خود را بجای پیرایشگر و آرایشگر جا بزند: قائدتا خرابکاری اش در کمتر از یک ماه با رشد موها قابل جبران است اما عاقبت عدم درمان علمی و تخصصی اختلالات رفتاری و روانی؛ یک انسان است که روی زمین راه میرود و به خود و دیگران آسیب وارد میکند ، درست مثل بازی دوران کودکی مان: دومینو!! اما اینبار انسانی درد را به انسانی دیگر منتقل میکند چون دیگری به او رنج وارد کرده است او نیز قربانی بعدی را ناخودآگاه با آسیب و درد روان آشنا میکند...شاید به روشی جدیدتر و این دومینوی آسیب زا، ادامه پیدا خواهد کرد ؛
متأسفانه اکثر ماها با یک یا تعدادی از این افراد مواجه شده ایم که زندگی مان را دچار آسیبهای جبرانناپذیری کرده اند.
داستان در جایی غم انگیز میشود که بدانید:
سخت ترین کار یک روانشناس در فرایند درمان اختلالات رفتاری و روانی،دادن آگاهی(توان پذیرش و اطلاع از شرایط اش)به فرد دچار اختلال است!!!
یعنی مرحله ای که فرد بپذیرد دچار فلان اختلال رفتاری یا روانی می باشد ، و قرار نیست در جایی بجز خود مقصری برای دلیل تراشی پیدا کند، آغازِ پایانِ دومینوی آسیب
و این همان لحظه ای است که پذیرش ؛ منجر به تعهد به درمان خواهد شد، حس زیبای موفقیت در مقابل هیولای نامرئی درونمان که مدت ها مانع ما بود اما ما نسبت به او آگاهی نداشتیم.
نا امیدی ممنوع!!!
کم نیستند افرادی که علیرغم همراهی در مطالعه ی این مطلب، و قبول داشتن همه ی نکات بیان شده، تسلیمِ یخبندان ناامیدی ذهن خود هستند ،این عزیزان علیرغم اینکه میفهمند نقص کار کجاست ، بازهم در چرخه ی ناتمام اشتباهات خود غرق اند.
بعضی اوقات ما میدانیم چه باید بکنیم ، اما چگونگی اش را نه....
این همان چرخه ی معیوب است که باید بپذیریم و شجاعانه به سمت تغییرش حرکت کنیم،به سمت متخصص امر گام برداریم ، و باورکنیم میشود... اگر معجونی از آگاهی، صبوری و علم مداری،را بکار ببندیم.
سفیر سلامت روان جامعه باشیم
بدون شک همه ی ما در زندگی روزمره مان دچار چالشهایی کوچک و بزرگ هستیم و این واقعیت است که بزرگترین درمانگر دنیا هم، از دردهای آسیب گونه در امان نیست و پُر واضح است که بدلیل غرق شدن در اتمسفر چالش، دیگر خودِ فرد صلاحیت و امکان خود درمانی ،بنحو احسن را دارا نیست لذا برای حل چالش خود ،ناگزیر دست به دامان متخصص دیگر خواهد شد،و واین واقعیت زندگی ما انسانهاست.
با اینهمه خوب است که تحت هر شرایطی خانواده،دوستان و اطرافیان مان را با فرهنگ توجه به سلامت روان آشنا کنیم.
آگاهی بدهیم که:
پیشگیری بهتر از درمان است:
با ترویج فرهنگ مراجعه به مشاور و روانشناس متخصص و متعهد ،حتی در زمان عدم وجود چالش (ماهی یک بار) بجهت حفظ سلامت روانی و اینبار با نیت ارتقاء کیفیت زندگی ، به نوجوانان و دیگرانی که متأثر از ما خواهند بود،کمک کنیم ، چرا که باورهای غلط در جوامعی مثل کشور عزیزمان ایران؛ فقط با کمک اکثریت مردم شکسته خواهد شد.
شاه کلید خودت هستی
وقتی یک انسان به درک درستی از نقاط ضعف و قوت خود میرسد:
درست مثل دندانه های روی شاه کلید میشود، که در پیچو تاب هر قفلی؛ راهی بسمت هدف بازمیکند ، و این همان لحظه ای که دیگر شاه کلید خودت هستی ، میدانی که می توانی!
میدانی که چه چیز را نمیدانی پس خود را در آن گرفتار نمیکنی،
و آگاهانه بازی زندگی را در مراحلی که تخصصش را داری هدایت میکنی، زیرا شاه کلید خودت هستی.
در پایان تکرار آگاهانه ای دیگر:
بهترین بودن یک هدف است
کافیست انتخابش کنید.
دکترمحمدکیخانیا
روان شناس/ رواندرمانگر
بهار ۱۴۰۴
