معرفی کتاب تندیس های خیالی؛ پاریدولیا و معناپنداری | راز دیدن چهره‌ها و الگوها در اشیای بی‌جان

سلام

کتاب تندیس‌های خیالی؛ پاریدولیا یا معناپنداری، نوشتهٔ محمد یعقوبی سیس، اثری خواندنی در حوزۀ روان‌شناسی ادراک و علوم شناختی و هنر است که ویرایش متن آن را من بر عهده داشتم.

پاریدولیا چیست؟

پاریدولیا (معناپنداری) مفهومی است که از دو واژۀ یونایی «پارا» به معنای همراه و «ایدولون» به معنای تصویر تشکیل شده است و «درکل، به معنا و مفهوم جانبیِ یک شکل اشاره دارد» (از پیشگفتار کتاب). «پاریدولیا به یک پدیدۀ روان‌شناسی اشاره دارد که در مغز ما براساس اطلاعاتی که در ذهن داریم، به وجود می‌آید و می‌تواند یک خطای ذهنی یا ادراکی باشد، اما به‌هیچ‌عنوان نمی‌توان آن را به معجزه یا مسئله‌ای مشابه آن نسبت داد» (از پیشگفتار کتاب).

«مشاهدۀ چهره‌های خیالی در اشیا به‌سرعت رخ می‌دهد و برای فردی سالم که دچار اختلالات روانی نباشد، فهم اینکه آنچه دیده است، خیالی بوده است، به‌سرعت رخ می‌دهد [...] دلیل این موضوع را که مغز ما توانایی تشخیص و حتی خیال‌پردازی چهرۀ هم‌نوعان خود را به دست می‌آورد، باید در تکامل جست‌وجو کرد» (از پیشگفتار کتاب). یعنی بشر ازطریق پاریدولیا به‌دنبال بقای خود است.

چرا باید کتاب تندیس‌های خیالی را بخوانیم؟

کتاب تندیس‌های خیالی؛ پاریدولیا یا معناپنداری نوشتۀ محمد یعقوبی سیس اثری خواندنی در حوزۀ روان‌شناسی ادراک و علوم شناختی و هنر است که به یکی از توانایی‌های شگفت‌انگیز ذهن انسان می‌پردازد. این کتاب تلاش می‌کند پدیدۀ پاریدولیا (Pareidolia) را برای مخاطب توضیح دهد؛ پدیده‌ای که باعث می‌شود انسان در اَشکال مبهم و تصادفی، تصاویر و الگوهای آشنا را تشخیص دهد.

احتمالاً شما هم تاکنون در میان ابرها، چهره‌ای انسانی دیده‌اید یا در نقش سنگ‌ها و درختان و دیوارها، تصویری آشنا یافته‌اید. کتاب تندیس‌های خیالی نشان می‌دهد که این تجربه‌ها صرفاً خیال‌پردازی نیستند، بلکه ریشه در سازوکارهای پیچیدۀ مغز و شیوهٔ پردازش اطلاعات دارند. نویسنده با بهره‌گیری از مباحث روان‌شناسی و عصب‌شناسی و نظریه‌های ادراکی، چگونگی شکل‌گیری معناپنداری را بررسی می‌کند.

از ویژگی‌های برجستۀ این کتاب می‌توان به پرداختن به ارتباط پاریدولیا با هنر، عکاسی، طراحی گرافیک و خلاقیت اشاره کرد. مخاطب، در خلال مطالعه، درمی‌یابد که چگونه هنرمندان و طراحان از این ویژگی ذهن انسان برای خلق آثار تأثیرگذار بهره می‌گیرند.

نتیجه‌گیری

اگر به موضوعاتی، مانند روان‌شناسی ادراک، علوم شناختی، هنر، خلاقیت، عکاسی و شناخت عملکرد مغز، علاقه‌مندید، کتاب تندیس‌های خیالی می‌تواند منبعی ارزشمند و الهام‌بخش برای شما باشد. این اثر با زبانی روان و مثال‌هایی جذاب، دریچه‌ای تازه به دنیای ادراک و معنا‌سازی ذهنِ انسان می‌گشاید و خواننده را با یکی از اسرار جذاب ذهن آشنا می‌کند.

با آشنایی بیشتر با این مفهوم، می‌توانید کتاب تندیس‌های خیالی را از انتشارت متخصصان، دیجی‌کالا و طاقچه بخرید.