وقتی یکی از اعضای تیم برخلاف مسیر تیم حرکت میکند، مدیر چه باید بکند؟
در هر تیمی ممکن است روزی برسد که یکی از افراد، برخلاف جریان تیم حرکت کند؛
مسیر خودش را برود، هماهنگ نباشد، یا حتی ناخواسته مسیر کل تیم را کند کند.
این لحظه، لحظهای حساس برای یک مدیر است؛
جایی که تفاوت بین یک مدیر عادی و یک رهبر بالغ مشخص میشود.
این وضعیت نه محکومیت نیروی انسانی است، نه شکست مدیر؛
بلکه فرصتی برای رشد سازمان، بلوغ تیم و قدرت رهبری است.
در ادامه قدمبهقدم میگویم که یک مدیر حرفهای چه میکند:
⭐ ۱. ابتدا قضاوت نمیکند؛ «مشاهده» میکند
یکی از مهمترین ویژگیهای رهبران حرفهای این است که
رفتار را مشاهده میکنند، نه شخص را قضاوت.
پیش از هر واکنش عجولانه، ابتدا از خود بپرسید:
آیا این رفتار تکرار شده یا مقطعی است؟
چه تغییری در محیط باعث این رفتار شده؟
مشکل در مهارت است، یا در انگیزه؟
این فرد همیشه همینطور بوده یا اخیراً تغییر کرده؟
رهبران عجول واکنش نشان میدهند؛
رهبران بالغ آگاهانه بررسی میکنند.
⭐ ۲. گفتوگوی یکبهیک؛ با احترام و بدون توبیخ
رهبر حرفهای پشت در اتاق داد نمیزند،
بلکه در را باز میکند و فرد را دعوت به گفتگو میکند.
مهمترین نکات در این گفتوگو:
به فرد امنیت بدهید که حرف بزند.
بپرسید: «چه چیزی تو را از تیم دور کرده؟»
بین رفتار و شخصیت مرز بگذارید.
نگویید: «تو مشکل داری.»
بگویید: «رفتار اخیرت با هدف تیم متفاوت بوده، بیا بررسی کنیم چرا.»
گاهی فقط یک misunderstanding کوچک علت است.
گاهی فشار شخصی و خانوادگی.
گاهی نارضایتی پنهان.
گاهی خستگی.
و گاهی ناهماهنگی واقعی با ارزشهای تیم.
این گفتوگو، ریشه مشکل را مشخص میکند.
⭐ ۳. اگر مشکل مهارتی است → آموزش و حمایت
بسیاری از اختلاف مسیرها،
مشکل «نخواستن» نیست؛
مشکل «نتوانستن» است.
رهبر واقعی کسی است که نیرو را رشد میدهد، نه حذف.
اگر تشخیص دادید مشکل به دلیل ضعف مهارت یا نداشتن ابزار است:
آموزش بدهید
منتورینگ کنید
مسیر یادگیری تعریف کنید
توقعات را مرحلهبهمرحله مشخص کنید
وقتی نیرو توانمند میشود،
هم خود رشد میکند هم تیم.
⭐ ۴. اگر مشکل انگیزشی است → معنا و مسیر بدهید
وقتی فرد دلسرد شود،
انرژیاش به جای حرکت با تیم،
به مقاومت تبدیل میشود.
در این حالت مدیر باید:
نقش فرد در هدف بزرگتر سازمان را توضیح دهد
ارزش کار او را یادآوری کند
مسیر رشدش را مشخص کند
حس «دیده شدن» را در او تقویت کند
گاهی یک جمله از طرف رهبر
میتواند مسیر فرد را عوض کند.
⭐ ۵. اگر مشکل رفتاری و ارزشی است → خطوط قرمز را شفاف اعلام کنید
اگر فرد بارها:
بیاحترامی کند
قوانین را زیر پا بگذارد
انرژی تیم را مختل کند
تعهد را رعایت نکند
شخصیت همکاران را زیر سؤال ببرد
اینجا دیگر موضوع «آموزش» نیست؛
موضوع «ارزشها»ست.
رهبران حرفهای خطوط قرمز را واضح میگویند:
احترام غیرقابل معامله است
تعهد پایهی همکاری است
اخلاق سازمانی شوخیبردار نیست
رفتارهای سمی هزینه سنگین دارد
در این مرحله باید به فرد بازخورد جدی داده شود،
اما همچنان محترمانه و حرفهای.
⭐ ۶. اگر بعد از همه تلاشها همسو نشد → تصمیم مدیریتی بگیرید
رهبری به معنای چسبیدن به همه نیست؛
به معنای حفظ سلامت تیم است.
اگر فردی:
رشد نکرد
نخواست تغییر کند
ارزشها را رعایت نکرد
مسیر تیم را مختل کرد
رهبر باید تصمیمی بگیرد که:
برای سازمان درست است
برای تیم سالم است
برای فرد نیز اخلاقی و انسانی است
گاهی بهترین کمک به فرد این است که
او را از محیطی که برایش مناسب نیست،
به جای دیگری هدایت کنیم.
⭐ ۷. در پایان، تیم را آگاه و باانرژی نگه دارید
وقتی یک نفر مسیر تیم را برهم میزند
بقیه تیم نگران میشوند:
آیا مدیر برخورد میکند؟
آیا عدالت برقرار است؟
آیا ارزشها جدی هستند؟
رهبر حرفهای در چنین موقعیتی:
با تیم درباره اهمیت ارزشها صحبت میکند
اعتماد را بازسازی میکند
پیام واضح میدهد: «رفتار خوب دیده میشود، رفتار ناسالم نه.»
این رفتار، ستون اصلی فرهنگ سالم سازمان را میسازد.
جمعبندی
وقتی یکی برخلاف مسیر تیم حرکت میکند،
رهبر:
مشاهده میکند
گفتگو میکند
حمایت میکند
معنا میدهد
خط قرمز را تعیین میکند
تصمیم اخلاقی میگیرد
فرهنگ تیم را تثبیت میکند
این مسیری است که رهبران بزرگ در ایران و جهان طی میکنند؛
رهبرانی که میدانند:
تیم سالم، برند را میسازد.
و رهبری سالم، تیم را.
هم بکنم.