گاهی احساس میکنم، خداوند چشمک کوچکی به من میزند و سپس پشت به من میکند و هاها به من میخندد به خاطر لحظههایی که امیدواری برای چند لحظه هم که شده وجودم را پر میکند. از شما چه پنهان که زودرنج شدهام و میدانم که اصلا نشانهی خوبی نیست. خیلی زودرنجتر از گذشته.
سوختروانیام به ته کشیده است و حتی محرکهای بیجانی مثل صدای تلویزیون یا نوتیف گوشی خواهرم من را آزار میدهد.
از کودکی نسبت به صداهای محیطی حساس بودم و علاقهی خاصی به محیطی آرام برای مطالعه داشتم اما خب همانطور که حدس میزنید، آنچه من به دنبالش بودم طرفدار چندانی نداشت و به حضور من اعتنایی نمیشد.
از نظر روانشناختی «زودرنجی» یکی از معیارهای اصلی تشخیصی برای MDD در مردان است. در این حالت فرد به دلیل حساسیت نسبت به طردشدگی، کوچکترین محرک منفی را به عنوان تهدید تلقی میکند و به آن واکنش میدهد.
از دیدگاه روانکاوی: « فردی که شدیداً به تأیید دیگران نیاز دارد، اما نمیتواند این نیاز را ابراز کند، با زودرنجی دیگران را از خود دور میکند تا پیش از آنکه طرد شود، خود طردکننده باشد.»
محرک اصلی بیولوژیکی «زودرنجی» کمبود خواب مزمن و بالارفتن سطح کورتیکواستروئیدها در خون است.
کورتیزول یکی از کورتیکواستروئیدها است که در تنظیم «قندخون و پاسخ به استرس» فعالیت دارد. دیگری، آلدوسترون است که « فشار خون و تعادل آب و نمک» را تنظیم میکند. هر دو از بخش قشری غده فوق کلیوی ترشح میشوند.
با اینکه کورتیزول نقش مستقیمی در پاسخ به استرس مزمن ندارد اما در اضطراب طولانیمدت سطح آن به طور مداوم بالا میرود. وقتی سطح کورتیزول در خون بالا میرود سه اتفاق هم در مغز میافتد:
کاهش فعالیت قشر پیشپیشانی
تقویت بیش از حد آمیگدال
کاهش سروتونین
بیشتر از این سرتان را درد نیاورم. همهی اینها را گفتم که روشنتان کنم «زودرنجی» آلارم قرمز است. یعنی شما لب مرز قرار دارید و اگر زودتر به سلامت روانیتان رسیدگی نکنید، وقایع خوبی در انتظار شما نخواهد بود.
1405/02/14 - Monday - May 04, 2026
